İsrail parlamentosunda 110 oyla fesih kararı! Netanyahu korkudan oturuma bile katılamadı

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, hükümet ortaklarının desteğini kaybetme riskiyle karşı karşıya kaldı. Aşırı dindar Yahudilerin askere alınmasına ilişkin kriz derinleşirken, Netanyahu’nun süreci oyaladığına inanan ultra-Ortodoks partiler muhalefetle birlikte hareket ederek Meclis’in feshi sürecini başlattı.

Kendi siyasi ikbali için Orta Doğu'yu kana bulamaktan çekinmeyen İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, içeride kelimenin tam anlamıyla köşeye sıkıştı. İsrail Meclisi (Knesset), koalisyon hükümetinin tamamen çökmesine ve ülkenin erken seçime sürüklenmesine yol açacak bir fesih oylamasına sahne oluyor.

Aylardır ultra-Ortodoks Haredi Yahudileri askere almaktan kaçan yasa tasarılarıyla ortaklarını oyalayan Netanyahu'nun kirli pazarlıkları bu kez duvara tosladı.

110-0'LIK REKOR OYLAMA

İsrail parlamentosu Knesset’te beklenen tarihi oylama tamamlandı ve Başbakan Binyamin Netanyahu’nun kurduğu sağ koalisyonun resmi tasfiyesi için ilk yasal engel aşıldı.

Meclis Genel Kurulu'nda yapılan ön okuma oylamasında, 120 sandalyeli parlamentoda tam 110 milletvekili meclisin feshedilmesi lehinde oy kullandı. Netanyahu’nun içerideki gücünü tamamen yitirdiğini belgeleyen oylamada tek bir "hayır" oyu dahi çıkmadı. Oylamanın ardından muhalefet sıralarından sevinç çığlıkları yükselirken, tasarı nihai seçim takviminin belirlenmesi amacıyla meclis komisyonuna sevk edildi.

"HAYIR" DİYEN ÇIKMADI: NETANYAHU OTURUMA BİLE KATILAMADI

Siyasi geleceğini ve hükümetin ömrünü uzatmak için aylardır askeri gerilimleri ve bürokratik pazarlıkları paravan olarak kullanan Netanyahu, kendi sonunu hazırlayan bu tarihi oylamaya şahsen katılmaya dahi cesaret edemedi.

Başbakan'ın koltukta kalma stratejisini darmadağın eden oylamada, hem muhalefetin hem de Netanyahu’ya isyan bayrağı açan dindar ortakların blok halinde hareket etmesiyle 110’a 0 gibi ezici ve nadir görülen bir mutabakat sağlandı.

Oylamanın tamamlanmasıyla birlikte muhalefetteki Gelecek Var (Yesh Atid) partisi milletvekilleri meclis salonunda Yahudilerin neşeli ve tarihi anlarda okuduğu şükran duasını (Şehehiyanu) haykırarak kutlama yaptı.

NETANYAHU’NUN "ASKERLİK" RÜŞVETİ ORTAKLARINI KESMEDİ

"Yeşiva öğrencilerinin zorunlu askerlikten muaf tutulmasını öngören yasa tasarısı" krizinde köşeye sıkışan Netanyahu, hükümetini ayakta tutabilmek için aşırı dindar ortaklarına son bir rüşvet vermeye kalkıştı.

Dışişleri ve Güvenlik Komitesi Başkanı Boaz Bismuth aracılığıyla acil bir toplantı organize eden Netanyahu, dindarları koruyan askerlik yasasını jet hızıyla geçireceği konusunda söz vermişti.

Ancak meclis kulislerine sızan bilgilere göre, dindar ortaklar Netanyahu’nun sahte hamlesine kanmadı. Komitede hiçbir oylama veya metin değişikliği yapılmadığını, Başbakan’ın amacının sadece oylama öncesi göz boyamak olduğunu anlayan ultra-Ortodoks milletvekilleri, Netanyahu’ya karşı en büyük kozlarını oynayarak meclisi feshetme kararı aldı.

EN YAKIN ORTAĞINDAN DARBE

Netanyahu'ya asıl büyük darbe ise dün gece en sadık ortaklarından biri olarak bilinen Birleşik Tevrat Yahudiliği ( Yahadut HaTorah) partisinden geldi.

Haredi milletvekilleri, sadece koalisyonun sunduğu fesih tasarısına değil, muhalefetteki Mavi-Beyaz grubunun sunduğu erken seçim tasarısına da "evet" oyu vereceklerini duyurdular.

Aşırı dindar ortakların muhalefetle suç ortaklığı yapmasının arkasında ise Netanyahu'nun kurnaz bir planı yatıyor. Netanyahu, meclis komisyonları üzerindeki gücünü kullanarak yalnızca koalisyonun yasası üzerinden erken seçim takvimini ve tarihini tek başına kontrol etmek, süreci aylarca uzatarak koltuğunu korumak istiyordu. Ancak ortakları, muhalefetin yasasına da destek vererek Netanyahu’yu arkadan vurdu.

Koltuk savaşı veren Netanyahu, meclisin feshini engellemek için her zaman yaptığı gibi yine "güvenlik" kartına sarıldı. Kabine toplantısında koalisyon liderlerine baskı uygulayan Netanyahu, bölgedeki karmaşık askeri durumu ve güvenlik krizlerini öne sürerek, dindar liderlerine ve hahamlara "Şu an meclisi dağıtmanın sırası değil, bitirilmesi gereken askeri işler var" mesajı gönderdi. Ancak Başbakan'ın manipülasyonu, meclis koridorlarında karşılık bulmadı. Kendi partisi Likud'dan ve sağ ittifaktan bile çok sayıda milletvekili askere alma yasası yüzünden Netanyahu'ya isyan bayrağı açarak desteğini çekti.

İKİ HAFTALIK SÜRESİ VAR

Knesset Genel Kurulu'ndaki ön okuma oylamasında erken seçim ve fesih yasaları kabul edilse bile, Netanyahu’nun kirli siyasi taktikleri bitmiş değil. Yasa ön okumadan geçtikten sonra Knesset Komitesi'ne gönderilecek ve Netanyahu burada komite süreçlerini tıkayarak kendisine yaklaşık iki hafta daha zaman kazandırmaya çalışacak.

Eğer Netanyahu bu süre zarfında Knesset Komitesi’nde süreci kilitleyemez, askere alma yasasında ortaklarını tatmin edecek radikal bir taviz vermezse, erken seçim yasaları mecliste son okumalara geçecek. Bu da zaten siyasi bir bataklığın içinde çırpınan İsrail'i, resmi olarak milyarlarca dolarlık maliyeti olan yeni ve çalkantılı bir seçim sürecinin içine sürüklenecek.

ERKEN SEÇİM İÇİN KRİTİK TARİHLER MASADA

Kulislere göre seçim için 1 Eylül, 15 Eylül ve 27 Ekim tarihleri öne çıkıyor.

Yahadut HaTorah partisi seçimlerin 1 Eylül'de, Şas partisi 15 Eylül'de yapılmasını talep ediyor.

Ultra-Ortodoks partiler, Yahudi Yeni Yılı dönemine yakın yapılacak seçimlerin kendileri açısından avantaj sağlayacağını düşünüyor. Bu nedenle özellikle Eylül ayındaki tarihler üzerinde duruluyor.

Diğer yandan hükümet cephesi ise İran ile devam eden gerilim, güvenlik krizi ve yarım kalan yasama süreçleri nedeniyle seçimlerin mümkün olduğunca ileri tarihe ertelenmesini istiyor.