Uydu görüntülerinde ortaya çıktı! İran'ın hasar alan füze üsleri küllerinden doğdu: 20 yıldır hazırlıklıydılar
CNN'in uydu görüntülerine dayandırdığı analizine göre İran, ABD ve İsrail'in hava saldırılarıyla hedef aldığı yer altı füze üslerinin büyük bölümünü yeniden kullanıma açtı. Uzmanlar, bu durumun Tahran'ın uzun menzilli füze kapasitesini koruduğunu gösterdiğini belirtirken, yer altındaki askeri altyapının yalnızca hava saldırılarıyla etkisiz hale getirilemeyeceğine dikkat çekiyor.
ABD ve İsrail'in haftalar süren saldırıları sırasında İran'ın yer altındaki füze üslerine erişimi engellenmeye çalışıldı. Yollar tahrip edildi, tünel girişleri bombalanarak toprak ve moloz altında bırakıldı. Ancak CNN'in incelediği uydu görüntüleri, İran'ın buldozerler, ön yükleyiciler ve damperli kamyonlar kullanarak bu tesislerin büyük bölümünü yeniden açtığını ortaya koydu.
“İRAN UZUN MENZİLLİ FÜZE KAPASİTESİNİ KORUYOR”
Uzmanlara göre İran'ın kısa sürede gerçekleştirdiği bu çalışmalar, ülkenin İsrail ve bölgedeki diğer hedeflere yönelik uzun menzilli füze kapasitesini koruduğunu gösteriyor. Ayrıca gelişmeler, yüksek maliyetli bombardıman operasyonlarının yer altındaki füze ağlarını tamamen etkisiz hale getirmekte yetersiz kalabileceğine işaret ediyor.
69 TÜNEL GİRİŞİNDEN 50’Sİ AÇILDI
CNN'in araştırmasına göre İran, ABD ve İsrail'in 18 yer altı füze tesisinde kapattığı 69 tünel girişinden 50'sini yeniden kullanıma açtı. Çatışmalar sırasında İranlı ekipler, kazı çalışmalarına yönelik saldırı riskine rağmen tünel girişlerini açmaya devam etti. Bu sayede ülke, savaş boyunca daha düşük yoğunlukta da olsa füze fırlatmayı sürdürdü. Ateşkesin üzerinden geçen yedi haftadan sonra ise yeniden inşa faaliyetleri belirgin şekilde hız kazandı.
BASİT YÖNTEMLER KULLANARAK KISA SÜREDE AÇTILAR
Uydu görüntüleri, İran'ın yeniden açma çalışmalarında oldukça basit yöntemler kullandığını gösteriyor. İsfahan yakınlarındaki bir tesiste, ABD ve İsrail'in dört tünel girişini kapatmak için yoğun bombardıman gerçekleştirdiği görüldü. İki giriş çevresinde en az 18 bombardıman krateri tespit edilirken, daha sonraki görüntülerde damperli kamyonların bu kraterleri doldurduğu ve hasarlı yolların yeniden asfaltlandığı gözlendi.
İSTİHBARAT CAMİASI ŞAŞKINA DÖNDÜ
Humeyn yakınlarındaki başka bir tesiste ise en az 10 iş makinesinin aynı anda çalışarak tünel girişlerini yeniden açtığı görüldü. CNN'e konuşan bir ABD'li yetkili de İran'ın yeniden yapılanma hızına dikkat çekerek, “İranlılar, istihbarat camiasının yeniden inşa için öngördüğü tüm süreleri aştı” dedi.
"İRAN’IN FAALİYETLERİNİ YAVAŞLATTI AMA DURDURAMADI"
İran'ın 20 yılı aşkın süredir geliştirdiği yer altı füze ağı, yüzlerce metre kaya tabakasının altında bulunan tesislerden oluşuyor. Bu derinlik, ABD ve İsrail'in doğrudan tesisleri hedef almasını zorlaştırırken, saldırıların büyük bölümü tünel girişleri ve ulaşım yollarına yöneltildi. İlk haftalarda gerçekleştirilen operasyonlar İran'ın füze faaliyetlerini önemli ölçüde yavaşlattı ancak tamamen durduramadı.
James Martin Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Çalışmaları Merkezi'nde İran'ın füze kapasitesini inceleyen araştırma görevlisi Sam Lair, İran'ın hâlâ önemli bir füze gücüne sahip olduğunu söyledi. Lair, “Çatışmalar yeniden başlarsa İran, üretim durmuş olsa bile, elinde fırlatma rampaları ve personel bulunduğu sürece füze fırlatmaya devam edebilir. İran'ın mevcut füze stoklarının bu rampalara yerleştirilmesini engelleyen bir unsur bulunmuyor” değerlendirmesinde bulundu.
HEGSETH'TEN İRAN'A: SAVUNMA SANAYİNİZ YOK
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ise ateşkes sonrasında yaptığı açıklamada İran'ın yeniden toparlanma kapasitesini küçümseyerek, “İran, kalan fırlatma rampalarınızı ve füzelerinizi söküp atacak ve bunları değiştirme yeteneğiniz olmayacak. Savunma sanayiniz yok” ifadelerini kullanmıştı.
Buna karşın uzmanlar, İran'ın yer altı tesislerinde yaklaşık bin füze depolamayı sürdürdüğünü düşünüyor. Bu stokların, tesislerin büyük bölümünün derin yer altı yapılarında bulunması nedeniyle hava saldırılarından ciddi ölçüde etkilenmediği değerlendiriliyor.
“20 YILDIR HAZIRLIKLIYDILAR”
Hamburg Üniversitesi Barış Araştırmaları ve Güvenlik Politikası Enstitüsü'nde kıdemli araştırmacı olarak görev yapan Timur Kadyshev, İran'ın uzun yıllardır bu senaryoya hazırlandığını belirterek, “Bu tür bir savaşa 20 yıldır hazırlanıyorlardı. Çok iyi hazırlanmış durumdalar” dedi.
