İkinci el otomobilde yeni dönem 'Güvenli Ödeme Sistemi' ile başlarken, hem alıcıların hem de satıcıların kafasında birçok soru işareti var. Sistemin nasıl işleyeceği, kimler için zorunlu olduğu, kredi kullanımında durumun ne olacağı gibi konular araştırılıyor. İşte tüm merak edilenler...
İkinci el araç alışverişinde yeni dönem başladı. Ticaret Bakanlığı ve Türkiye Noterler Birliği'nin işbirliği ile 'Güvenli Ödeme Sistemi' hayata geçirildi. Sahtecilik ve dolandırıcılık riskini ortadan kaldırmak için hayata geçirilen sistem birçok soruyu da beraberinde getirdi.
Hürriyet'in haberine göre; yeni sistemle nakit taşıma, sahte para ve satış bedelinin ödenmemesi gibi riskler ortadan kaldırılacak. Oeki sistem nasıl işleyecek? Merak edilenleri Avukat Dr. Burak Aslanpınar cevapladı.
SİSTEM TEREDDÜTLERİN ÖNÜNE GEÇECEK
Güvenli Ödeme Sisteminin 'Kim parayı ödedi, kaporayı kim verdi, acaba satıcı gerçekten böyle bir bedel istiyor muydu, ilanı o mu verdi?' gibi tereddütlerin önüne geçmeyi hedefleyen bir ödeme sistemi olduğunu belirten Avukat Burak Aslanpınar, "Sistemle ikinci el motorlu kara taşıtları için ödeme güvenli bir şekilde bir emanete alınıyor. Burada alıcı ile satıcının anlaştığı bedeli satıcı sisteme giriyor. Alıcı da ödemeyi gerçekleştirdiğinde noterde devir işlemi yapılabiliyor. Noterdeki işlemle beraber emanette bekleyen para satıcının hesabına yatıyor" dedi.
İkinci el alım-satımda yeni dönem başladı! 'Güvenli Ödeme Sistemi'nde tüm merak edilenler... - 1. Resim
KİMLER İÇİN ZORUNLU?
Aslanpınar, "Güvenli Ödeme Sistemi ilk olarak oto galericiler diye bildiğimiz ikinci el motorlu taşıt ticaretiyle uğraşan kişiler için getirildi. Bir ay sonra ise ikinci el motorlu taşıt alım satımı yapacak herkes için zorunlu hale geldi. Dolayısıyla ikinci el motorlu taşıt alım satımı yapacak herkesin 27 Eylül’de hayata geçirilen Güvenli Ödeme Sistemi’ni kullanması gerekiyor" ifadelerini kullandı.
PARA ONAYA KADAR EMANETTE BEKLİYOR
"Otomobil, otobüs, minibüs, panelvan veya ticari araçların hepsi bu zorunluluk kapsamında" diyen Avukat Aslanpınar, "Güvenli Ödeme Sistemi ücretli. 2024 yılı için 105 TL olup ilerleyen dönemlerde artırılması mümkün. Bu ödenen tutarın yarısı 52.5 TL Türkiye Noterler Birliği’ne, yarısı 52.5 TL ise sistemin kullanıldığı bankaya kalıyor" dedi.
Ödeme sürecini anlatan Aslanpınar, şu ifadeleri kullandı: "Alıcı aracın bedelini Güvenli Ödeme Sistemi’ne ödüyor. Ödenen para araç satışı noterde onaylanana kadar emanette bekliyor. Noterde satış gerçekleştikten sonra ise emanette bekleyen tutardan 105 TL kesinti yapılarak alıcının yaptığı ödeme satıcıya aktarılıyor. Kısacası bedeli satıcı ödemiş oluyor.
Türkiye’de resmi istatistiklere göre yılda 10 milyondan fazla ikinci el kara taşıtı alım satımı yapıldığı düşünüldüğünde Güvenli Ödeme Sistemi kapsamında Türkiye Noterler Birliği’ne ve bankalara ödenecek toplam tutar 1 milyar TL’yi geçiyor."
İkinci el alım-satımda yeni dönem başladı! 'Güvenli Ödeme Sistemi'nde tüm merak edilenler... - 2. Resim
Avukat Burak Aslanpınar, Güvenli Ödeme Sistemi'ne dair merak edilen soruların cevaplarını şu şekilde verdi:
GÜVENLİ ÖDEME SİSTEMİ'NE GİRİŞ NEREDEN YAPILIYOR?
Güvenli Ödeme Sistemi denildiğinde akla ilk e-Devlet üzerinden giriş yapılacağı gelse de sistem bankalar aracılığıyla kullanılıyor. Türkiye Noterler Birliği tarafından belirlenmiş banka ve ödeme kuruluşlarının mobil veya internet bankacılıklarından Güvenli Ödeme Sistemi kısmı bulunarak kullanılabilir. Satıcı ile alıcı buradaki referans kodlarını kullanarak işlemleri yürütüyorlar.
ALICI VE SATICININ YAPACAĞI İŞLEMLER NELER?
Öncelikle satıcının sisteme giriş yapması gerekiyor. Kullanılan bankanın mobil veya internet bankacılığı içerisinde Güvenli Ödeme Sistemi bulunuyor. Sisteme giriş yapıldıktan sonra araç plakası, alıcının cep telefonu numarası ve satış bedelini satıcının yazması isteniyor. Satıcının istenilen bilgileri girmesinden sonra alıcının telefonuna oluşan referans kodu SMS olarak iletiliyor. Alıcı tarafından da ilgili referans kodu ödeme yapılacak banka sistemine girilerek adımlar takip edilip ödeme yapılıyor.
Bu aşamalar tamamlandıktan sonra para bloke edilmiş emanet hesapta satış gerçekleşene kadar bekletiliyor. Artık iş notere gitmeye kalıyor. Noterde de satış tamamlandıktan sonra para satıcının hesabına geçiyor.
ARABAYI ALAN KİŞİDEN BAŞKASI PARAYI GÖNDEREBİLİR Mİ?
Önceden aracı alan kişi adına başkası parayı gönderebiliyordu veyahut satıcıdan başkasının hesabına araç bedeli gönderiliyordu. Ancak Güvenli Ödeme Sistemi’ni aracı alacak ve satacak kişi kullanabiliyor. Notere gidildiğinde ödemenin aracı alacak ve satacak kişi arasında tamamlanmış olması gerekli. Aksi takdirde noterde satışa izin verilmeyecek.
İkinci el alım-satımda yeni dönem başladı! 'Güvenli Ödeme Sistemi'nde tüm merak edilenler... - 3. Resim
KREDİ KULLANILIRSA NE OLACAK?
Normal şartlarda kredi kullanıldığında kredi kuruluşu tarafından alıcının ödemesi gereken para direkt olarak satıcıya ödeniyor. Yani alıcının adına ödeniyor. Buna karşın kredinin haricinde ayrıca bir nakit ödeme yapılacaksa da bu ödemenin Güvenli Ödeme Sistemi ile yapılması gerekli.
TAKAS YAPILMASI HALİNDE NE OLACAK?
Güvenli Ödeme Sistemi içerisinde bu hususların belirtilebileceği ayrıca bir alana yer verilmemiş. Bu durumda Güvenli Ödeme Sistemi’nde satıcının işlemi başlatırken belirttiği satış bedeli önem arz ediyor. Alıcı da bu parayı yatırdığında notere gidip devir yapılabiliyor ve ruhsat alınıyor.
Dolayısıyla o aracın bir kısmı takasla ödenmiş, başka bir şey verilmiş olabilir veya ödeme banka sistemi üzerinden değil de başka şekilde de yapılmış olabilir. Yeter ki satıcının beyan ettiği tutarla alıcının ödediği tutarlar birbirini tutsun.
İkinci el alım-satımda yeni dönem başladı! 'Güvenli Ödeme Sistemi'nde tüm merak edilenler... - 4. Resim
VEKALET İLE YÜRÜTÜLEN İŞLEMLERDE NE YAPMAK GEREKİYOR?
Vekaletname ile yapılan işlemlerde noter zaten o vekaletnameyi görecek ve alıcı A tarafından vekalet verilen V kişisi, alıcı A adına hareket ettiği için zaten aslında işlemi A yapıyor gibi düşünülecek. Dolayısıyla burada bir sıkıntı yaşanmayacak.
Güvenli Ödeme Sistemi, kısmi ödeme yapmaya müsaade ediyor. Öncelikle satıcının araç bedeli için hangi değeri girdiği önemli. Örneğin satıcı, satış bedelini 1 milyon TL olarak girdi ise bu bedelin tamamlanması gerekiyor. Alıcı, ilk seferde 250 bin TL yatırdı ise notere gidene kadar kalan 750 bin TL’nin de alıcı tarafından gönderilerek satış bedelinin tamamlanması gerekli. Dolayısıyla ister kaparo diye düşünün ister kısmi ödeme diye düşünün hiç fark etmiyor. Güvenli Ödeme Sistemi ile kısım kısım ödeme yapmak mümkün.
BANKA LİMİTLERİNE TAKILMADAN PARA GÖNDERİLEBİLİYOR MU?
Bankalardaki EFT ve havale limitleriyle alakalı sorun da Güvenli Ödeme Sistemi ile ortadan kalkıyor. Alıcının satış bedelini tek seferde limitlere takılmadan gönderme şansı bulunuyor. Ayrıca alıcı tarafından referans kodu kullanılarak farklı bankalardan veya aynı banka aracılığıyla da parça parça farklı tutarlar gönderilebiliyor.
İkinci el alım-satımda yeni dönem başladı! 'Güvenli Ödeme Sistemi'nde tüm merak edilenler... - 1. Resim
