İkinci el oto uçtu, fiyat denetimi şart

Çip krizi ve dövizdeki artış sonrası ikinci el otomobil satan galericilerin elinde bayilerden daha fazla sıfır otomobil bulunuyor. Kur artışının yaşandığı 23 Kasım’dan bu yana, ilan platformlarından bir anda 30 bin araç yayından kaldırılırken, uzmanlar ‘stokçuluk yapanlara soruşturma açılmalı’ diyor.

KAAN ZENGİNLİ

Son dönemde otomobil piyasası âdeta ralli yapıyor. Dövizdeki artış ile fiyatlara her geçen gün zam gelirken, bunu fırsata çevirenler ise ‘serbest piyasa’ adı altında fiyatları domine ediyor. Online sitelerde henüz ellerinde olmayan otomobiller için bile ilan veriliyor. Fiyatların arttığını gören vatandaş da kendi araçlarına zam yapıyor. Bu domino etkisi hem ikinci el hem de sıfır otomobil fiyatlarının ciddi oranda artmasına neden oluyor. Döviz kurunda hızlı artışın yaşandığı 23 Kasım’dan bu yana, ilan platformlarından bir anda 30 bin araç yayından kaldırıldı. Bu da açık bir stokçuluk olduğunu ve satıcıların ‘bekle-gör’ politikası izlediğini ortaya koyuyor. Tüketici dernekleri ise bakanlıkların acilen duruma müdahale etmesi gerektiğini söylüyor.

SORUŞTURMAYA DAVET EDİYORUZ
Tüketici Başvuru Merkezi Onursal Başkanı Aydın Ağaoğlu “Ticaret Bakanlığı’nın 2018 Ağustos ayında Resmî Gazete’de yayınlanan bir yönetmeliği var. Burada açıkça ‘Döviz ve girdi maliyetleri bahane edilerek, mevcut malın fiyatında fahiş zam yapanlara, 114 bin lira idari para cezası kesilecektir’ denilmektedir. Bu yönetmeliğe rağmen hâlâ bakanlıkların bu denli yavaş hareket etmesini anlamak mümkün değil. Özellikle otomobil piyasasında bir karaborsa durumu oluşmuştur. Bu konuyla ilgili her gün yüzlerce şikâyet almaktayız. Bir ürünün bayi satış fiyatı 500 bin lira iken, bunu stok yapıp 700 bin liraya satmak suçtur. Buradan İç İşleri Bakanlığı, Ticaret Bakanlığı ve savcılığı reesen soruşturma açmaya davet ediyoruz” dedi. Otomobilde yaşanan bu dengesiz fiyat artışlarının psikolojik sonuçları da olduğunu söyleyen Ağaoğlu “Bunu gören her mala zam yapıyor. Bir sürü psikolojisi oluştu” açıklamasında bulundu.

1970’Lİ YILLARA DÖNDÜK
Tüketici Birliği Federasyonu Genel Başkanı Avukat Mehmet Bülent Deniz de “Son 1 yıldır yaşanan duruma akıl sır erdirmek mümkün değil. Döviz kurundaki artış, çip krizi derken, otomobil fiyatlarında ciddi bir artış söz konusu. İkinci el piyasası da, sıfıra endeksli olarak artıyor. Bakanlığın bu konuya müdahil olması gerekiyor. İkinci el satışında ‘tüketicinin kendi inisiyatifi’ demek doğru ancak ikinci el satış yapan bayilerin sıfır otomobil fiyatlarını bu kadar artırması kabul edilebilir değil. 1970’li yıllarda Tofaş ve Renault otomobil almak için insanlar sıraya girerdi. Ancak galeriler bu otomobilleri önceden alıp, vatandaşlara yüksek fiyattan satardı. Aynı durumu şu an yaşıyoruz. Aleni bir şekilde hava parası alınıyor” dedi.

SIFIR ARAÇ BAYİDE SATILIR DÜZENLEME GEREKİYOR
Online araç satış sitelerinden Otomerkezi.net CEO’su Muhammed Ali Karakaş, ilanını kaldırmayan birçok şirket ve araç sahibinin birkaç saat içinde satış fiyatında yaklaşık yüzde 20 artışa gittiğini belirterek “Şu anda alıcı ve satıcılar tamamen bekle-gör politikası uyguluyor. Sıfır kilometre araç bayide satılır. Online ilan platformlarının sıfır kilometre araç satışını kaldırması adına bir düzenlemeye gidilmesi gerekiyor. Aksi takdirde parası en çok olan, elinde en çok otomobil olan fiyatı ve piyasayı belirler, karaborsanın önü alınamaz” dedi. Bu arada sitelere bakıldığında ikinci el Megane için 675 bin TL, ikinci el Clio için 485 bin TL gibi rakamlar yazılıyor. Âdeta bir ‘yamyam piyasası’nın yaşandığını belirten Tüketici Derneklerinin temsilcileri “Sıfır kilometre araçların fiyatı daha ucuz. Ticaret Bakanlığı olaya el atmalı, internet sitelerine böyle keyfî fiyatların yazılması önlenmeli, ilanlara fiyat güncellemesi için belli bir periyot verilmeli, bir ay gibi mesela... Her gün her dakika fiyat mı artırılır” diye konuşuyor.