Maaş uçurumu yüzde 46,6’ya çıktı: Memur ile işçi emeklisi arasındaki fark açılıyor

Memur ve işçi emeklileri arasındaki maaş farkı her geçen yıl büyürken, 2025 itibarıyla uçurum yüzde 46,6’ya ulaştı. Uzmanlar, farklı zam oranları ve aylık hesaplama sistemi nedeniyle emekliler arasında ciddi gelir adaletsizliği oluştuğunu vurguluyor.

Cemal Emre Kurt / ANKARA - Memur ve memur emeklisinin aylığına toplu sözleşme hükümleri doğrultusunda yüzde 18,6, SSK ve BAĞ-KUR emeklisi aylıklarına ise yüzde 12,19 zam yapıldı. Temmuz 2025’ten bugüne yapılan zam oranı ise SGK ve BAĞ-KUR emeklisine yüzde 28, memur emeklisine yüzde 40 olurken, emekli maaşları arasındaki uçurum artıyor. Bu yıl itibarıyla memur emeklisi ile işçi emeklisi arasındaki maaş farkı yüzde 46,64’e yükseldi. 2016’da bu fark sadece yüzde 18,65’di. Uzmanlar, maaşlar arasındaki dengesizlik ve çalışırken az prim ödeyen ile çok prim ödeyenler arasındaki maaş adaletsizliğinin giderilmesi gerektiğini söyledi.

SGK Uzmanı İsa Karakaş “10 milyondan fazla emekli serzeniş içerisinde. ‘Kök maaş’ denilerek sistem altüst oluyor. Kök maaşı 8.200 lira olan kişiye zam oranını 12,19 olarak uyguladığımız zaman kendi mecrasında SGK’nın yapması gereken maaşı 9.119 lira olacaktı. Memur emeklisi çalışırken maaşından yüzde 16, işçi emeklisinden ise yüzde 14 kesinti yapılıyor. Bu zammı tabana uyguladığımızda 18 bin 938 lira olacak. Bu, vatandaşa yüzde 110 üzerinde devlet kasasından gidiyor demek. Çünkü çok az prim yatırıyor. SGK 16 milyon emeklinin sesine kulak vermeli. Burada daha adaletli sistem getirmeli” dedi.

SGK Uzmanı Özgür Erdursun da memur emeklilerinin maaşlarına toplu sözleşmede kazanılan hakların ardından 6 aylık enflasyon farkı eklendiğini hatırlattı. Erdursun şunları söyledi: Bu nedenle bazı dönemlerde memur emeklileri, SGK ve BAĞ-KUR emeklilerinden daha fazla veya düşük zam alıyor. Hesaplama teknikleri nedeniyle emekli aylıkları düşüyor. 2000’e kadar çalışmayla 3.600 prim günü olan emeklinin aylığı yeni zamla birlikte 25 bin lira oldu. Ama 7-9 bin prim günüyle 2000-2008 sonrası çalıştıysa 18 bin 938 lira oldu.

2000’den önceki hesaplama daha değerliydi. Sonrasındaki prim günlerinin emekli aylığı hesaplaması değiştirildi, büyümeden ve gelişmeden verilen pay yüzde 100’den 30’a düşürüldü. Bu nedenle emekliler düşük emekli aylığı alıyorlar. Artık daha fazla çalışmak daha fazla kazanmak anlamına gelmiyor. Devlet artık üstünü kendisi tamamlıyor. Bu nedenle bu sistemde daha uzun süre çalışmanın daha avantajlı olacak bir emekli aylığı hesaplama sistemine ihtiyaç var. Hükûmet 2011 yılında 2000 yılına kadar emekli olanlara bir intibak düzenlemesi yapmıştı. O dönemde emekli aylıkları prim gün sayısına göre sigortalık süresine göre 350 liraya kadar artmıştı. Yine buna benzer bir uygulama bence 2027 yılı başında yapılacak, ki yapılmalı.

HESAPLAMA SİSTEMİ DEĞİŞMELİ

Türkiye Emekliler Derneği Genel Başkanı Kazım Ergün, emekliler arasındaki maaş farklarının ciddi boyutlara ulaştığını vurguladı. Ergün “Mevcut aylık hesaplama sisteminin zayıflığı nedeniyle kök aylıklar değersizleşti. Kök aylıklara yapılan zamlar, emeklilerin gerçek gelirini artırmamakta; aylıklar olması gereken değerin çok altında kalmakta. Hükûmete çağrımız net: Her emekliye, prim kazancına göre hak ettiği aylık ödenmelidir. Mevcut karma aylık hesaplama sistemi emekliler arasında eşitsizlik doğuruyor. Bu nedenle, geçim kriterlerini karşılayacak adil ve sürdürülebilir bir aylık hesaplama sistemine acilen dönülmeli” değerlendirmesinde bulundu.

İŞÇİ VE MEMUR EMEKLİSİ MAAŞLARI