Merkez Bankası Başkanı Uysal: Daha etkili olacağız

Finansal istikrara katkı sağlamak amacıyla zorunlu karşılıklar başta olmak üzere ellerindeki araçları etkin bir şekilde kullanacaklarını belirten Uysal “Mevcut gelişmeler para politikasında hareket için bir manevra alanı oluşturuyor. Bu çerçevede bütün verileri analiz ederek ortak akıl ve istişare çerçevesinde uygun kararı vereceğiz” dedi.

Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle Merkez Bankası (TCMB) Başkanlığına getirilen Murat Uysal, yeni dönem stratejilerini anlattı. Enflasyondan para politikasına, rezerv planlarından büyüme ve ödemeler dengesine kadar birçok konuda değerlendirmelerde bulunan Uysal, önümüzdeki dönemde küresel konjonktür ve sermaye akımlarının seyrine bağılı olarak, rezervleri güçlendirmek amacıyla mevcut araçlarda revizyona gidilebileceği sinyalini verdi. Finansal istikrara katkı sağlamak amacıyla zorunlu karşılıklar başta olmak üzere tasarruflarında bulunan araçları etkin bir şekilde kullanacaklarını vurgulayan Uysal “Mevcut gelişmeler para politikasında hareket için bir manevra alanı oluşturuyor. Bu çerçevede Para Politikası Kurulu bütün verileri analiz ederek ortak akıl ve istişare çerçevesinde uygun kararı verecektir” ifadelerini kullandı.

¥ Merkez Bankası Başkanı olarak tayin edildiğinizde ‘iletişim kanallarının en üst düzeyde kullanılacağı’ şeklinde bir taahhütte bulundunuz. Para politikasının iletişimine yönelik ilerleyen dönemde atmayı düşündüğünüz adımlar nelerdir?
Merkez Bankasının uyguladığı politikaların etkinliği ve hesap verme sorumluluğu açısından iletişim politikaları büyük önem taşıyor. Yeni dönemde bu çabaları daha da ileri götürme gayretinde olacağız. Para politikası karar alma süreci ve alınan kararların gerekçelerine dair daha fazla bilgi paylaşacağız. Merkez Bankası piyasa işlemlerine ilişkin veri paylaşımımızı güçlendireceğiz. Başta ekonomi basını olmak üzere yatırımcılar, finans kuruluşları ve reel sektör temsilcileri önemli paydaşlarımız olmaya devam edecek.

FİYAT İSTİKRARI OLMADAN FİNANSAL İSTİKRAR OLMAZ
¥ İlk açıklamanızda finansal istikrar vurgusu da vardı. Bunu nasıl okumalıyız?
Fiyat istikrarı ve finansal istikrar ayrılmaz bir bütünün parçası. Fiyat istikrarı olmadan finansal istikrar sağlanamaz. Öte yandan finansal istikrarın güçlü olmadığı bir ekonomide fiyat istikrarı kalıcı olmaz. Dolayısıyla biz finansal kesim ve reel sektör etkileşimini yakından izleyerek finansal sistemin sağlığını da gözetmek ve buna yönelik olarak araç setimizi sürekli olarak geliştirmek durumundayız. Önümüzdeki dönemde, finansal istikrara katkı sağlamak amacıyla zorunlu karşılıklar başta olmak üzere tasarrufumuzda bulunan araçları etkin bir şekilde kullanacağız. Bunun yanı sıra, finansal istikrara dair uzun vadeli yapısal çalışmalara da destek vereceğiz. Sermaye piyasalarının derinleşmesi kapsamında atılacak adımlara katkı yapmaya devam edeceğiz.

¥ Sizce fiyat istikrarı ve büyüme arasında bir çelişki yok o zaman?
Bu iki kavram çelişmiyor, aksine birbirini destekliyor. Sağlıklı ve kapsayıcı bir büyüme fiyat istikrarının sürdürülebilirliğini güçlendirir. Fiyat istikrarı ise belirsizliği azaltıp faizleri düşürerek büyüme potansiyelini destekler. Özellikle mevcut dönemde enflasyondaki düşüş sürecinin devamlılığının, risk primimizin düşmesi ve ekonomideki toparlanmanın güç kazanması açısından büyük önem taşıdığını değerlendirmekteyim.

UYUM İÇİNDE ÇALIŞACAĞIZ
¥ Yeni dönemde para politikası stratejisinde belirgin değişim beklemeli miyiz?
Önümüzdeki dönemde başta enflasyon ve iktisadi faaliyet olmak üzere makroekonomik göstergelerin tamamını dikkate alan veri odaklı bir yaklaşım ile hareket edeceğiz. Başta finansal sektör, reel sektör ve kamu kesimi olmak üzere tüm taraflarla uyum içerisinde çalışacağız.

¥ Enflasyon ve buna bağlı olarak para politikasında MB nasıl bir seyir izleyecek?
Para politikası ve alınan diğer tedbirlerin katkısıyla enflasyonun geçtiğimiz ekim ayından bu yana gerilediğiniz gözlemliyoruz. Ayrıca son dönemde enflasyonun seviye ve oynaklığındaki düşüşle birlikte beklentilerin de gerilediğini görüyonuz. Gerek enflasyon dinamiklerinde gerekse fiyatlama davranışlarında bir iyileşme var. 2019 yılında maliyet baskılarının azalması ve iç talep şartlarındaki zayıflamanın etkileriyle dezenflasyon sürecinin devam etmesini bekliyoruz. Bütün bu gelişmeler para politikasında hareket için bir manevra alanı oluştuğuna işaret ediyor. Enflasyon görünümünü etkileyen bütün faktörleri yakından izleyerek makul bir çerçeveyi esas alacağımızı ifade edebilirim.

REZERVLERİ GÜÇLENDİRECEĞİZ
¥ Son dönemde rezerv yeterliliği konusu gündemde yer alıyor. Rezervleri artırma planlarınız var mı?
Yakın dönemde gerek cari açığın kapanması gerekse kısa vadeli borçluluğun azalma eğilimine girmesi rezerv yeterliliği göstergelerinde bir miktar iyileşme sağladı. Bununla birlikte, uygun şartların oluşması kaydıyla dıştan gelen şoklara karşı bir sigorta niteliğinde olan uluslararası rezervleri artırma yönündeki niyetimizi koruyoruz. Mevcut durumda zaten reeskont kredileri aracılığıyla rezerv biriktirme imkanımız var. Öte yandan enerji ithalatçısı kamu kuruluşlarına yapılan döviz satışları ise rezervleri azaltıcı etki yapmakta. Önümüzdeki dönemde küresel konjonktür ve sermaye akımlarının seyrine bağlı olarak, rezervlerimizi güçlendirmek amacıyla mevcut araçlarımızda revizyona gidebiliriz.

EKONOMİDE TOPARLANMA SİNYALLERİ GÖRÜYORUZ
¥ Son dönemde gelişmiş ülke merkez bankalarının para politikası duruşlarında genişleyici yönde beklentiler ön plana çıkmakta. Söz konusu gelişmelerin Türkiye gibi gelişmekte olan ülke ekonomilerine etkilerini nasıl değerlendiriyorsunuz?
Gelişmiş ülke ekonomilerinde enflasyona dair aşağı yönlü risklerin belirginleşmesiyle başta Fed ve Avrupa Merkez Bankası (ECB) olmak üzere gelişmiş ülke merkez bankalarının genişleyici para politikası adımları atacaklarına ilişkin beklentilerin güçlendiğini görüyoruz. Küresel para politikalarında gevşeme yönünde atılacak adımlara ilişkin beklentiler özellikle gelişmekte olan ülke (GOÜ) finansal varlıklarına yönelik talebi ve risk iştahını destekliyor. Bununla birlikte, korumacılık önlemleri ve diğer küresel belirsizliklere dair gelişmeleri yakından takip ediyoruz.

¥ Yurt içi makroekonomik görünüm açısından bakıldığında özellikle büyüme ve ödemeler dengesine ilişkin değerlendirmeleriniz nelerdir?
Son dönemde açıklanan veriler iktisadi faaliyette toparlanma eğiliminin sürdüğüne işaret ediyor. Toparlanma eğiliminde özel tüketim ve kamu harcamalarının yanı sıra net ihracatın da önemli bir katkı sağladığını görmekteyiz. Küresel büyüme görünümündeki zayıflamaya rağmen gerek mal ticareti gerekse turizm ve taşımacılık hizmetleri artış eğilimini korumakta. Türkiye’nin dünya ihracat pazarındaki payının 2013 yılından beri artış eğiliminde olması rekabet gücümüzde bir iyileşme olduğunu gösteriyor. Söz konusu gelişmelerin etkisiyle cari dengede de hızlı bir iyileşme görmekteyiz. Yılsonunda cari dengenin sıfıra yakın gerçekleşmesini bekliyoruz.

YETKİLERİMİZİ KULLANMAYA DEVAM EDECEĞİZ
¥ Fitch de not düşüşünde Merkez Bankası bağımsızlığına vurgu yaptı. Sizin bu konudaki görüşünüz nedir, paylaşabilir misiniz?
Merkez Bankası bağımsızlığı ile kastedilen araç bağımsızlığıdır. Bu da Merkez Bankasının verilen görevleri yerine getirirken kullanacağı araçlar ve yöntemi kendi inisiyatifi ile belirlemesi anlamına gelir. Araç bağımsızlığı konusu Merkez Bankası Kanunu çerçevesine net olarak tanımlanmıştır. Buna göre Merkez Bankasının kendine verilen görevleri yerine getirmek için para politikası araçlarını belirleme ve uygulama yetkisi bulunmaktadır. Bu çerçevede herhangi bir değişiklik söz konusu değildir.