Zengin ile fakir arasındaki uçurum kapanmıyor

Türkiye'de en yoksul ile en zengin arasındaki gelir farkı 2012'de de değişmedi, 8 kat oldu.

İstanbul ile Güney Doğu Anadolu'da bu uçurum 20 kata çıktı. Türkiye'de en zenginle en fakir kesim arasındaki gelir uçurumu kapanmıyor. En yoksul yüzde 20 ile en zengin yüzde 20 arasındaki 8 kata ulaşan gelir farkı, 2012'de de değişmedi. TUİK'in 'Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması 2012' verilerine göre, en yüksek gelire sahip olanlar toplamdan yüzde 46.6 pay alırken, en fakirin toplam gelirden aldığı pay yüzde 5.9 oldu. En zengin ile en fakir arasındaki geliri farkı 2011'de de 8 kat olmuştu.
Gelir % 10 arttı ama...
Hanehalklarının gelirlerine bölgesel olarak bakıldığı zaman, farkın daha da büyüğü görüldü. İstanbul Bölgesi 16 bin 126 lira ile ortalama yıllık eşdeğer hanehalkı kullanılabilir geliri en yüksek olan bölge oldu. İstanbul'u 14 bin 160 lira ortalama gelir ile Batı Anadolu Bölgesi izledi. En düşük ortalamaya sahip bölge 5 bin 870 lira ile Güneydoğu Anadolu Bölgesi olarak kayıtlara geçti. İstanbul Bölgesi'nde en zengin yüzde 20'lik kesimle, Güney Doğu Anadolu Bölgesi'nde en fakir yüzde 20'lik grup arasındaki gelir farkı 19.3 kata ulaştı. İstanbul'da en zenginin yıllık hanehalkı geliri 37 bin 462 lira, Güney Doğu Anadolu'da en fakirin geliri de 1.920 lira olarak gerçekleşti. Türkiye'de hanehalkı başına düşen ortalama yıllık kullanılabilir gelir, 2012'de 2011'e göre yüzde 10 artışla 26 bin 577 liraya yükseldi.
Nüfusun % 16'sı yoksul
TÜİK'in araştırmasından nüfusun yüzde 16.3'ü yoksulluk sınırının altında olduğu ortaya çıktı. Kentsel ve kırsal yerler için ayrı ayrı hesaplanan yoksulluk sınırlarına göre, kentsel yerlerde bu oran yüzde 13.8 iken, kırsal yerlerde yüzde 16.3 oldu. Sürekli yoksulluk riski altında bulunanların oranı yüzde 16 olarak gerçekleşti. Ciddi finansal sıkıntıyla karşı karşıya olan nüfusun oranı olarak tanımlanan ve belirlenmiş 9 maddeden en az 4 tanesini karşılayamama durumunu tanımlayan maddi yoksunluk oranı 2011'de yüzde 60.4 iken, 2012'de yüzde 59.2'ye indi.
100 konuttan 40'ının çatısı akıyor, ısınamıyor
TÜİK araştırmasına göre, kurumsal olmayan nüfusun yüzde 60.6'sı kendilerine ait konutta oturuyor. Yüzde 40.6'sının konutunda 'sızdıran çatı, nemli duvarlar, çürümüş pencere çerçevesi gibi' sorunlar bulunuyor. Yüzde 46.6'sının oturduğu konutta 'izolasyondan dolayı ısınma sorunu' yaşanıyor.
Başkasının yanında maaşla çalışıyoruz
TÜİK'İN Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması'na göre, maaş-ücret gelirleri, yüzde 46.5'lik oranla toplam gelir içerisinde en fazla paya sahip oldu. Bunu yüzde 20.4 ile müteşebbis gelirleri, yüzde 20 ile sosyal transferler takip etti. Sosyal transferlerin yüzde 92'sini emekli ve dul-yetim aylıkları oluşturdu. Emekli ve dul-yetim aylıkları toplam gelir içinde yüzde 18.4'lük paya sahip iken, diğer sosyal transferlerin payı yüzde 1.6 oldu. Müteşebbis gelirlerinin yüzde 66.7'si tarım-dışı sektörden oluştu.