Anayasa maratonunda kırmızı çizgiler masada

Yeni Anayasa için Ekim 2011'den beri çalışmalarını sürdüren Anayasa Uzlaşma Komisyonu'nun akibetini belirleyecek kritik maddeler, bu hafta masaya'da.

4 parti, sadece 1. maddenin korunması konusunda uzlaşmıştı. CHP ve MHP "İlk 3 maddeye dokundurtmayız" diyor, AK Parti ve BDP ise 2 ve 3. maddelerde revizyon talep ediyor.Yeni Anayasa için Ekim 2011'den beri çalışmalarını sürdüren Anayasa Uzlaşma Komisyonu'nun akibetini belirleyecek kritik maddeler, bu hafta masaya geliyor.
Bazı partiler için "kırmızı çizgi" bazıları için de "olmazsa olmaz" niteliğindeki mevcut anayasanın ilk 3 maddesi ile vatandaşlık tanımı ve anadili kullanma hakkı gibi kritik maddeler, çarşamba günü ele alınacak. TBMM Başkanı Cemil Çiçek; kritik maddeleri işaret ederek, herkesin konumunu yeniden gözden geçirmesi önerisinde bulunmuştu. Partiler, mevcut durumlarını bir defa daha değerlendirerek çarşamba günü masaya oturacak.
MEVCUT İLK 3 MADDE
Madde 1- Türkiye Devleti, bir Cumhuriyettir.
Madde 2- Türkiye Cumhuriyeti, toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde, insan haklarına saygılı, Atatürk milliyetçiliğine bağlı, başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan, demokratik, laik ve sosyal bir hukuk devletidir.
Madde 3- Türkiye devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür. Dili Türkçedir. Bayrağı, şekli kanununda belirtilen, beyaz ay yıldızlı al bayraktır. Millî marşı İstiklal Marşı'dır. Başkenti Ankara'dır.
PARTİLER NE DİYOR?
CHP ve MHP, ilk 3 madde ile bunları koruyan 4. maddeye kesinlikle dokunulmamasını istiyor. AK Parti; 2. maddede yer alan, "toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde" ve "Atatürk milliyetçiliğine bağlı" ifadelerinin çıkartılmasını istiyor. AK Parti, bu maddenin "Türkiye Cumhuriyeti, insan haklarına dayanan, demokratik, lâik ve sosyal bir hukuk devletidir" şeklinde düzenlenmesini talep ediyor. AK Parti ayrıca 3. maddedeki "devletin dili Türkçe'dir" hükmünün, "Resmi dili Türkçe'dir" şeklinde değiştirilmesini öneriyor.
VATANDAŞLIK VE DİL
"Vatandaşlık tanımı" da partilerin uzlaşma sağlayamadığı maddelerden... AK Parti, "Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı"; CHP, "Türk vatandaşlığı"; MHP, "Türk vatandaşı" ve BDP "Türkiye vatandaşlığı" ifadesini öneriyor. "Eğitim ve öğrenim hakkı" başlıklı maddeye, BDP, "Herkesin nitelikli ve anadilinde eğitim ve öğrenim görmesini sağlamak devletin başta gelen ödevlerindedir"; CHP ise, "Devlet, herkesin eğitim ve öğrenim hakkından eşit, etkili ve kesintisiz biçimde yararlanmasını sağlayacak gerekli tedbirleri alır" hükümlerinin eklenmesini istiyor. İki partinin önerilerine AK Parti ve MHP destek vermiyor. BDP yeni anayasada "Anadilini kullanma hakkı" başlıklı bağımsız bir maddenin yer almasını istiyor. Diğer partiler buna destek vermiyor.
Şükran KABAN