Yıllarca süren ticari uyuşmazlıklara 'arabuluculuk' ile 8 haftada çözüm

Uyuşmazlıkların mahkemeye gitmeden çözümünü sağlayan arabuluculuk döneminin başlamasıyla birlikte yıllarca süren davalar tarihe karışıyor. Geçmiş yıllarda yargıya taşınan ve yıllarca süren ticari davalar artık arabuluculuk yöntemi ile en fazla 8 haftalık bir süreçte çözüme kavuşuyor.

ABD, Çin, Hindistan, Katar, İran gibi 54 ülkenin tarafı olduğu Singapur Konvansiyonu'nun devreye girmesi ve ‘paket program arabuluculuk' modeli ile Türkiye, yerli ve yabancı yatırımcılar için cazibe merkezi haline gelmeyi hedefliyor. Ticari uyuşmazlığın taraflarının ticari bir uyuşmazlığı çözmek için yazılı olarak yaptığı anlaşmalar konvansiyonun taraf olduğu ülkelerde uygulanabiliyor. Arabuluculuk ile Tahkim müessesesinin işbirliğiyle de 8 Hafta + 5 Ay gibi kısa bir sürede genel veya nitelikli ticari uyuşmazlık sonuca ulaşabilmekte.

Sağlık ve Gıda sektörü başta olmak üzere tüketici ile firma arasında yaşanan sorunların büyümeden arabuluculuk yöntemi ile çözülebilmesinin önünün açılmasıyla birlikte yıllarca süren davalar arabulucuların devreye girmesiyle sonuçlandırılıyor. Geçmiş yıllarda yargıya taşınan ve yıllarca süren tüketici davaları artık arabuluculuk yöntemi ile tüketici uyuşmazlıklarında 28 günlük bir süreçle arabuluculuk ücreti ödemeden tüketicinin uyuşmazlığı çözüme kavuşuyor.

Konunun uzmanı Avukat Arabulucu Yasemin Bal, Türkiye'deki arabuluculuk hakkında bilinmesi gerekenleri sıraladı.

Arabuluculuk yöntemi ile uzlaşma sürecinin her iki taraf için de daha da kolaylaştığını ve bu nedenle yargı yükünün hafiflediğini aktaran Avukat Arabulucu Yasemin Bal, “Arabuluculukta ülkemizin geldiği nokta çok kıymetli bir nokta. İş Hukuku, Tüketici Hukuku, Ticaret Hukuku olmak üzere 3 ana çatı, altında banka ve finans hukuku, enerji ve maden hukuku, spor hukuku, sağlık hukuku, fikri haklar ve sınai mülkiyet hukuku ile inşaat hukuku gibi birçok alanlarda 10 ayrı uzmanlık alanını bu çatının altına geliştirildi. Arabulucular bu konularda çok kıymetli hocalardan eğitimler aldılar ve bu konulardaki birçok uyuşmazlığı daha profesyonel daha uzmanlaşmış olarak çözmeye başladılar. Bu vatandaş için de çok önemli oldu. Çünkü o alanda yetişmemiş birisi ile uyuşmazlığı çözmek yerine yetişmiş arabulucularımızla sorunlar çözüldü” dedi.

İş Hukuku, Tüketici Hukuku, Ticaret Hukuku alanlarında zorunlu arabuluculuklar başladığından beri uyuşmazlıkların çözülme oranının arttığını kaydeden Avukat Yasemin Bal, “Zorunlu başvurulardan önceki dönemde de hemen hemen her alanda ihtiyari başvurular vardı. Çünkü insanlar sorununu mahkemede çözmek değil karşı tarafla karşı karşıya oturarak çözmek istiyorlar haklı olarak. Hem gizliliğe riayet edilecek, hem kısa sürede çözülecek hem de minimum maliyetle çözülecek. Arabuluculuğun zorunlu olduğu noktalardan itibaren birçok davada koşullar getirildi. Hangi dava çeşitliliği ile ilgili zorunlu olacağı kanunda yazılı zaten. Tüketici hukukuna ilişkin olarak da tüketici hakem heyetlerinin çalışması engellenmedi. Parasal sınırlara göre düzenlemesi yapıldı” şeklinde konuştu.

İnsanlar hemen hemen her alanda arabuluculuğa başvurabildiklerini belirten Bal, “ Uzmanlık eğitimini ve sertifikalarını almış olan arabulucularımızla uyuşmazlıklar daha kısa sürede, gizliliğe riayet edilerek minimim maliyetlerle çözülüyor. Uyuşmazlığın niteliğine göre tüketici hukuku ya da ticaret hukuku kapsamında kalıp kalmadığını arabulucu belirleyerek süreci yönetmektedir. Örneğin yediği içtiği gıda maddelerinden dolayı sağlığı bozulan veya hastanelik olan tüketiciler arabulucuya başvurduklarında, arabulucu uyuşmazlığın taraflarıyla görüşmeler yaparak, uyuşmazlığın çözüm sürecini oluşturacak verileri toplayarak 28 günlük çözüm sürecini yönetecektir. Yani bozulmuş bir yiyecek veya içecek tükettiniz ve sağlık sorunu yaşadınız, bunu parasal sınırlara göre hakem heyetine veya tüketici mahkemesine taşıdığınızda yorucu, yıpratıcı ve uzun bir süreç gündeme geliyordu ve yargılama sonrasında ortaya çıkan sonuç da tatmin etmeyebiliyordu. Ayrıca sonuç oluşana kadar 3 sene duruşmalara gidecek gelecektiniz, masraflar edecektiniz. Her ne kadar harç ödemeseniz bile sonuçta yargılama faaliyetinin içinde olmanın kendisi bile zaman maliyeti dahil maliyetler gerektiriyordu. Oysa 28 günlük arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlansa da sağlanmasa da arabuluculuk giderlerini devlet ödemektedir" ifadelerini kullandı.