Sofrada muhabbet

Sofrada güzel şeylerden bahsedilir, susmak, ateşe tapanların âdetidir.

Sahabe-i kiram can sıkıcı ve iğrenç mevzulara girmez, neşeli şeylerden söz açarlar.
Öksüreceği, aksıracağı zaman, başlarını geriye çevirir, ağızlarını kaparlar.
Yemeğe bir parça tuz ile başlar ve tuzla kapatırlar. Sünnettir zira.
Yemek üzerine uyumak “kalbe kasavet verir” (Ebû Nuaym)
Bir miktar öğlen uykusu (kaylûle) sünnettir. Ama aşırıya kaçmadan.
Günde iki öğün, gadâ (sabah) ve aşâ (akşam) insana yetişir. Akşam geciktirilmemeli, yemek üstüne bir miktar gezinmeli.

AZ YE AZ İÇ AZ UYU
“İyiliklerin başı açlık. Kötülüklerin başı tokluktur.” Hadîs-i şerîf
Yemeğin tadı, açlığın çokluğu kadar artar.
İlk yayılan bid’atlerden biri de doyuncaya kadar yemektir.
Müminler, çağırılmadıkları sofraya gitmez, davete icabet ederler. Ev sâhipleri misafirleri hoş tutar, yesin diye lokma uzatırlar. Düşünün Halîfe Hârûnürreşîd misafirinin eline su döker.
Yemekten sonra ağızlarını yıkar, dişlerini misvakla, yoksa parmakla ovarlar.
Ağzında, elinde et, yemek kokusu varken yatmazlar. Çocukların da ellerini yıkar, yiyecek ve içecekleri kapaklı kaplara alır, serine kaldırırlar. Yemek öncesi el kurulamaz, sofradan kalkanlar el bezi ve havlu kullanırlar.

CÖMERDİN İKRAMI ŞİFA
Resûlullah efendimiz “Yâ Ebâ Eyyûb! Şu hevenkteki kuru hurmaları ayıralım” buyurduklarında “Emir sizindir” der, “ancak, hayvan kesip, ikram edecektim.”
- Eğer hayvan keseceksen, sütlü (yavrulu) olanı kesme!
Ebû Eyyûb-i Ensârî bir oğlak keser, hanımı Ümmü Eyyûb yarısını kızartır, yarısını söğüş yapar. Hamur tutup, fırına atar. Etleri taze ekmeğin üzerine koyar.
Resûlullah efendimiz “Yâ Ebâ Eyyûb! Bir parça da kızım Fâtıma’ya yolla” buyururlar. Epey zamandır böyle yememiştir zira.
Zikrolunan, sofra kalktıktan sonra, Efendimiz “ekmek, et, hurma, ne güzel. Bu nimetler şükür ister” deyip ağlar. Sonra buyururlar ki: “Nefsim, yed-i kudretinde olan Allahü teâlâya yemîn ederim ki, bu ni’metler yüzünden, yarın kıyâmet gününde suâl olunacaksınız.”
Demek ki misafirlikte yenene de hesap var.
Efendimiz bahsi geçen ziyafetten ziyadesiyle memnun kalır, “Yâ Ebâ Eyyûb! Yarın da sen bize gel” buyururlar.