Bir günde iki kat büyüdü... Devasa Güneş lekesi Dünya'dan bile daha büyük

Uzay hava durumu gözlemcileri, bu hafta çarpıcı biçimde büyüyen güneş üzerindeki karanlık ve değişken bir noktayı yakından takip ediyor. NASA heliofizikçisi C. Alex Young'a göre, bir Güneş lekesi bir günde iki kat daha büyüdü.

NASA heliofizikçisi C. Alex Young’un EarthSky sitesindeki yazısına göre, Pazar ve Pazartesi günleri arasında AR3038 isimli Güneş lekesi, boyutunu iki katından fazla artırarak Dünya çapından birkaç kat daha geniş hale geldi ve son 48 saat içinde genişlemeye devam etti.

Güneş lekeleri, kararsız manyetik alanlara sahip güneş yüzeyindeki karartılmış, daha soğuk alanlardır ve güneş patlamaları ve yüklü parçacıklar ve plazmanın koronal kütle atılımları üretebilirler. Bu parlamalar ve püskürmeler, zaman zaman burada, Dünya'daki elektrik ve radyo iletişim sistemleri için kaosa neden olur.

Geçtiğimiz gün boyunca mega güneş lekesi, doğrudan Dünya'yı işaret ederken bir çift küçük, C sınıfı güneş patlaması meydana getirdi ancak Astronom Tony Phillips, Spaceweather.com'daki açıklamasında, AR3038'in bir 'beta-gama' manyetik alanına sahip olduğunu bildirdi. Yani orta kuvvetteki M sınıfı güneş patlamaları için enerji barındırıyor.

GÜNEŞ PATLAMALARI SPACEX UYDULARINI YAKMIŞTI

Genel olarak M sınıfı parlamaları o kadar büyük değildir. Ancak bu yılın başlarında gerçekleşen M sınıfı bir patlamada, SpaceX'in o tarihlerde yeni fırlatılan bir grup Starlink internet uydusunu yakarak imha olmasına yol açmıştı. Bunun yanı sıra, Dünya’nın manyetosferi radyoaktif patlamaların gezegenimize doğrudan zarar vermesini engeller ancak iletişim sistemlerimiz, uzaydaki astronotlar ve hatta yeryüzündeki elektrik şebekesi, özellikle de daha güçlü X sınıfı parlamaları sırasında hasar görebilir.

Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi'nin Uzay Hava Tahmin Merkezi, önümüzdeki üç gün içinde yüzde 25 ila yüzde 30 M sınıfı Güneş parlamaları ve yüzde 5 ila yüzde 10 X sınıfı Güneş parlamaları olabileceğini ileri sürüyor.

Yıldızımız, yaklaşık her on yılda bir, güneş döngüsü olarak bilinen bir fenomen olan düzenli yüksek güneş lekesi ve parlama aktivitesi dönemlerinden geçer. Şu anda 2020'lerin ortalarına yakın bir yerde gerçekleşmesi beklenen bir aktivite zirvesine doğru ilerliyoruz ancak 2022 yılı tahminlerin de üzerinde bir aktiviteye sahne oldu. Bu yıl şimdiden bazı güçlü X-ışınları gördük ve Mayıs ayındaki güneş lekesi aktifliği, tahmin edilenin iki katından fazlaydı.

Büyük ölçekli elektrik kesintilerine son yıllarda patlamalar neden olsa da olumlu tarafı, Güneş üzerindeki tüm bu hareketin özellikle daha yüksek enlemlerde, bazı muhteşem Auroraları (Kuzey Işıklarını) artırmasıdır.