Linke Tıkla, Türkiye Gazetesi'ni Google Favorilerine Ekle!
İlk kez bir canlının beyni bilgisayara yüklendi: Sıradaki hedef fareler ve insanlar
Bilim dünyası tarafından, biyolojik bir beynin dijital bir ortama tam anlamıyla aktarıldığı duyuruldu. Dr. Alexander Wissner-Gross liderliğindeki Eon Systems, bir meyve sineğinin (Drosophila melanogaster) beynini tüm sinirsel bağlantılarıyla birlikte dijital bir simülasyona yüklemeyi başardığını duyurdu.
Eon Systems şirketi, biyolojik bir beyni kopyalanarak bilgisayarda canlandırdı. Şirketin araştırmacılarından Dr. Alex Wissner-Gros, sosyal medyada paylaştığı bir yazıda yetişkin bir meyve sineğinin beyninin dijital ortama aktarıldığını ifade etti.
Yayınlanan görüntülerde bir sineğin sanal ortamda yürüdüğü, temizlendiği ve yiyecek aradığı görülüyor. Ancak bu görüntüyü sıradan bir 3D animasyondan ayıran çok kritik bir fark var: Sineğin hareketlerini kontrol eden önceden yazılmış hiçbir kod veya yapay zeka algoritması bulunmuyor.
Sanal sinek, 125.000 nöron ve 50 milyondan fazla sinaps (bağlantı noktası) içeren, gerçeğinin birebir kopyası olan dijital bir sinir ağı tarafından yönetiliyor.
İlk kez bir canlının beyni bilgisayara yüklendi: Sıradaki hedef fareler ve insanlar
SİNEĞİN BEYİN HARİTASI FİZİK MOTORUNA ENTEGRE EDİLDİ
2024 yılında Nature dergisinde yayımlanan "FlyWire" projesinin verilerini temel alan ekip, sineğin beyin haritasını (konnektom) bir fizik motoruna entegre etti.
Yerçekimi ve sürtünme gibi gerçek dünya yasalarının geçerli olduğu bu sanal evrende, dijital beyin dış dünyadan gelen uyaranları işleyerek kasları temsil eden sanal birimlere komut gönderiyor. Yani sinek, tamamen kendi "dijital bilinciyle" hareket ediyor.
İlk kez bir canlının beyni bilgisayara yüklendi: Sıradaki hedef fareler ve insanlar
SIRADAKİ HEDEF FARELER VE İNSANLAR
Eon Systems’ın vizyonu meyve sineğiyle sınırlı değil. Şirket, şimdiden 70 milyon nörona sahip bir fare beynini haritalandırmak için genişleme mikroskopisi (expansion microscopy) tekniklerini kullanmaya başladı. Bilim insanları, bu başarının ardından insan bilincinin dijital ortama aktarılmasının artık bir "teori" olmaktan çıkıp, sadece bir "mühendislik ve hesaplama gücü" meselesi haline geldiğini belirtiyor.
Bu teknoloji, ileride insan bilincinin bir buluta yüklenmesi yolundaki en somut kanıt olarak görülüyor.
Goggle Gemini entegrasyonu genişliyor: Adım adım “gerçek bir asistana” dönüşüyor
BUNUNLA BİRLİKTE ŞÜPHELER DE VAR
Bu çalışmayla ilgili itirazlar da mevcut. Uzmanlar, videonun etkileyici olduğunu kabul etmekle birlikte, "zihin yükleme" teriminin kullanımı konusunda önemli şerhler düşüyor. Yapılanın sineğin beynindeki bazı sinirsel aktiviteleri tahmin etmek için bir model çalıştırmaktan ibaret olduğu belirtiliyor.
Sinirbilimci Dan Turner-Evans ve ekibi, sosyal medya üzerinden yaptıkları açıklamalarda bu başarının aslında 2024 yılında yayımlanan devrim niteliğindeki "FlyWire" verilerine dayandığını belirtti. Uzmanlara göre, burada gerçekleşen olay bir canlı sineğin kişiliğinin veya anlık düşüncelerinin yüklenmesi değil; sinek beyninin statik haritasının (konnektom) bir fizik motoruyla (MuJoCo) çalıştırılmasıdır.
Eon Systems’in CEO’su Michael Andregg de sinek beynini bilgisayara yükledikleri konusunda iddialı.
