Binaların deprem riskini hesaplayan uygulama geliştirildi

Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi'nden Prof. Dr. Hakan Kutoğlu ve ekibinin özel bir yazılım firmasıyla geliştirilen aplikasyon sayesinde vatandaşlar evlerinin deprem riskini yüzdesel olarak hesaplayabilecek. Ücretsiz sunulan aplikasyon, bina envanteri için de yerel yönetimlere ışık tutacak.

Türkiye'de her 5-6 yılda bir 7'den büyük deprem yaşandığını aktaran ZBEÜ Mühendislik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hakan Kutoğlu ve ekibi; özel bir yazılım firması ile birlikte vatandaşların yapılarını gözden geçirmeye yönelik mobil aplikasyon geliştirdi. Ücretsiz olarak vatandaşların hizmetine sunulan uygulama sayesinde vatandaşlar evlerinin deprem tehlikesini görebilecek. Aplikasyonun yerel yönetimlere büyük katkı sağlayacağını aktaran Kutoğlu, "Ülkemiz bir deprem ülkesi ve geçmişten bu güne çok ağır kayıplarımız oldu. Sık sık ortalama 5-6 yılda bir 7'den büyük deprem yaşıyoruz. Onlarda da can kayıpları, mal kayıpları yaşıyoruz. Dolayısıyla ülkemizin en büyük problemlerinden bir tanesi deprem. Burada ekonomik sorunlar da yaşıyoruz.

Bu anlamda sıkça sürekli deprem ne zaman olacak nasıl olacak diye tartışmanın çok bir anlamı olmadığını düşündüğümüz için biz daha fazla ne yapabiliriz diye düşündük. İnsanları bilinçlendirmek adına biliyorsunuz kentsel dönüşümde de maalesef yeterince hızlı yol alamadık alamıyoruz. İnsanla halen daha mühendislik hizmeti almamış yapılarda, güncel deprem yönetmeliğine uygun olmayan yapılarda yaşamaya devam ediyorlar.

Sorunlu zeminlerde yaşamaya devam ediyorlar. Biz de anlamda düşündük. Acaba bir mobil uygulama geliştirirsek cep telefonu üzerinden vatandaşlarımızın rahatça erişebileceği mobil uygulama geliştirirsek ve orada kolay bir şekilde yapılarını gözden geçirmeye yönelik yazılım geliştirirsek acaba bu farkındalığı artırmaya katkı sağlayabilir miyiz? Kentsel dönüşüme bir katkı verebilir miyiz diye düşüncemiz oluştu. Bu noktada biz üniversite olarak alt yapısını hazırladık. Bir özel sektör yazılım firmasıyla da bunun yazılımını geliştirdik. Şu anda deprem riskim adı altında mobil uygulamayla tüm platformlardan kullanılabilir durumda. Burada AFAD'ın hazırlamış olduğu deprem tehlike haritaları alt yapı olarak kullanılıyor.

Cep telefonunuzdan yazılıma girdiğiniz anda konum bilginiz otomatik olarak algılanıyor. Konum bilgisinde evinizin yerinizi işaretliyorsunuz. Adres bilgileriniz kaydediliyor. Otomatik olarak bulunduğunuz noktanın deprem tehlike seviyesini görebiliyorsunuz. Yazılım size söylüyor. Binanızla ilgili bir takım özel bilgileri girdiğiniz zaman binanızın kat sayısı, kerpiç mi, betonarmemi, dolgu duvar mı, perde duvar mı, çelik bina mı bu tip özellikleri seçtiğiniz zaman da binanızın yüksek bir depremde büyük bir depremde yüzde 60'tan daha fazla yapım maliyeti anlamında ağır hasar alma ihtimalini yüzde olarak söyleyen yazlım geliştirdik. Bunu da kesinlikle yazılım ücret talep etmiyor. Bütün vatandaşlarımıza onla için geliştirdiğimiz yazılım gerek oturdukları ev için gerekse de ev satın alırken o yazılımdan faydalanmalarını öneririm. Son pişmanlık fayda vermez. Onun için bu günden gereğini yapmak gerekir. Biz de bu anlamda böyle bir katkı sunmak istedik."

Amerikan Afet ve Acil Durum Ajansı'nın geliştirdiği hızlı bina değerlendirme standartlarını model aldıklarını ifade eden Kutoğlu, "Türkiye'deki ile yapı tarzları çok uyumlu. O standartlar üzerine geliştirdik. Yerel yönetimlerde bu anlamda bina envanteri çıkartmak çok zahmetli, yüz binlerce bina ile ulaşıyorsunuz. Bu yazılımla birlikte bina envanterleri çıkartabilirsiniz" diye konuştu.