Felaketler artacak mı?

İklim araştırmacıları insanların gittikçe artan kasırga ve tayfunlarla karşı karşıya kalacağı uyarısında bulundu.

Haiti, Japonya, Filipinler, Pakistan Honduras, Tayland da doğal afette insanların en çok öldüğü ülkelerin başında geliyor. Bilim adamları, kasırga felaketlerini,okyanuslardaki ısının artmasının ve fırtınaların gücünü yoğunlaştırmasının ürkütücü ve öldürücü sonucu olarak açıklıyor. Ve işte şimdilerde de felaketlerde bu gelişmelerin sonuçlarını yaşıyoruz. Artık sanayi ülkelerinin kalkınmakta olan ülkelere yılda 100 milyar dolar hacmindeki iklim değişimleriyle mücadele kaynağını garanti etmeleri gerektiği belirtildi. Şimdiye kadar herhangi bir maddî ödemede bulunulmadı. Ancak parasal yardımlar olmadan ne Filipinler, ne de başka ülkelerin önümüzdeki yıllarda sıkça görülmesi beklenen aşırı kötü hava durumlarına karşı tedbir alabilme şansı olmayacağı belirtildi.Uyarılar ise , çok geç olmadan iklim faciasının önüne geçilmesi. Sadece 2012 yılında meydana gelen felaketlerden en çok zarara uğrayan ülkelerin başında ise Haiti geliyor. 2010 yılındaki depremin yaralarını sarmaya çalışan Haiti'yi geçtiğimiz yıl önce Isaac kasırgası vurdu. Kasırga nedeniyle tarım ürünlerinin büyük bir kısmını kaybeden ülkeyi bir de Sandy kasırgası sonucu oluşan tropik yağmurlar etkisi altına aldı. Peki bu doğal afetlerin iklim değişikliği ile bağlantıları neler? Bu soruların cevaplarını önemli isimlere sorduk. İşte cevapları;

Prof. Dr. Orhan Şen:
Dünya 2 derece ısındı
İklim değişiyor. Nedeni ise küresel ısınma. Dünya sıcaklığı 2 derece arttı. Sıcaklık artışı dünya genelindeki doğal afetleri yüzde 30 artırdı. Bunun da 3 önemli sebebi var. Birincisi Kuraklık. Türkiye'de bunu son 5 yıldır görüyoruz. Uç değerlerde artış var. Yani aşırı yağış, fırtına ve deniz suyu ısısındaki değişiklikler bunların göstergesi. Bunları da Türkiye'de görüyoruz. Böyle olunca sıcaklık artışı, okyanuslarda olan tayfunların da şiddetini artırmaya başladı. Son olarak Filipinler'de gördüğümüz tayfunlar okyanuslarda oluşur. 2 derecelik artış doğal olarak deniz suyu sıcaklığını da artırıyor. Bundan dolayı Filipinler'deki bu tayfun en şiddetli tayfundur. Rüzgarın hızı 320 km olarak ölçüldü. 1969'da olan bir tayfunda rüzgarın hızı 305 km'ydi. Camile tayfunuydu, Amerika'daki. Bir anda hızlanır. Filipinler'deki tayfunun hamleli hızı 390 km'dir. Bundan sonra daha kuvvetli tayfun ve fırtına göreceğiz. Küresel ısınmanın etkisi var bunda. Birleşmiş Milletlerde bunu söylüyor. Bizdeki doğal afetlerde ise yağışlar daha şiddetli olacak. Kuraklık da beraberinde gelecek. 2 yıldır Türkiye'de aşırı kuraklık yaşıyor.

Prof. Dr. Mikdat Kadıoğlu:
Akdeniz'de de tayfun olabilir
Tayfunların oluşumunda iklim değişikliğinin çok bir etkisi yok. İklim değişse de değişmese de tayfun olur, fırtına olur. İklim değişikliği sadece bunların etkisini artırır. Dünyada meteorolojik afetler artıyor. 2000'li yıllar ile 1960'lı yıllar arasındaki iklim değişikliği yüzde 30'dur. Bu ekonomik olarak 9 kat, afet olarak da 3 kat fazladır. Her fırtına da kasırda değildir. Türkiye'de rüzgar fırtınası var. Hortumlarda artış var. Hortumlar, Tayfunların yavrusudur. Kuraklık Anadolu'nun tarihinde vardır. Birçok medeniyet kuraklık nedeni ile yok olmuştur. Bu artışlar da normal değildir. İnsanlar iklimin değiştiğini anlamıyor. Okyanus yüzey sıcaklığı 26 derecenin üstüne çıktığında tayfun olur. Doğu'dan batıya doğru gelir fırtınalar. Fırtınaların enerjisi deniz seviyesinin sıcaklığıdır. ABD'de de tayfun mevsimi bitti. Ama sular yine ısınıyor. Mesela kuşlar yok oluyor. Yer altı suları azalıyor. Bunlar iklim değişikliğinin işaretleridir. Akdeniz'de de tayfun oluşumları gözlemlenmektedir. Çünkü Akdeniz suyu da ısınıyor. Ülke olarak şansımız tropikal bölgede değiliz ve doğumuzda bir deniz yok.

Prof. Dr. Yurdanur Ünal:
Kutuplarda erime hızlandı
Küresel ısınma sonucu oluşan Tayfuların sayıca artışı olasıdır ve bu artışta deniz yüzey sıcaklıklarının artışının da rolü vardır. Tropikal ve orta enlemlerdeki şiddetli hava olaylarını etkiliyor. Deniz yüzey sıcaklıklarının en yüksek olduğu dönem yaz sonu ve sonbahar aylarına denk geldiği için tayfun oluşumu bu dönemde sıklıkla meydana gelir. IPCC raporunda belirtildiği üzere son 100 yıl içerisinde küresel ortalama hava sıcaklığı 0.84 derece artmıştır ve bu artışın %90'ınından insan kaynaklı atmosferik sera gazlarının sorumlu olduğu bilinmektedir. Global anlamda baktığımızda en büyük ısınma kutuplarda var. Buzullar eriyor. Buzullar eriyince su seviyesinin yüksekliği de artıyor. Su seviyesi yılda 2 mm artmaya başladı ve bu artış hızı son on yıl içerisinde daha yüksek. Bununla beraber nehirlerden akan sular tuzlanıyor. Fırtınalar artıyor. Tayfunların oluşum bölgeleri ve izledikleri yörüngeleri geçmiş kayıtlardan tespit edilmektedir. Ayrıca sayısal hava tahmin modelleri yardımıyla tahmini izleyecekleri yörüngeleri önceden tahmin edilebilmektedir.