İran'ın yeraltı ordusu ABD'yi çaresiz bıraktı! İspanya hava sahasını kapattı, tanker uçakları geri döndü

CENTCOM'un Hürmüz Boğazı'na yönelik 11. dalga saldırılarına rağmen İran'ın yer altındaki "füze şehirleri" operasyonlarını sürdürdü. ABD ve İsrail hedeflerine ulaşamazken, İspanya'nın İran harekatına katılan ABD tanker uçaklarına hava sahasını kapatması NATO içinde görüş ayrılıklarını da gün yüzüne çıkardı.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın Hürmüz Boğazı'nda "ticari gemileri tehdit etme kabiliyetini zayıflatmayı amaçlayan" 11. saldırı dalgasını tamamladığını açıkladı. Operasyonların gölgesinde konuşan ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Güneydoğu Asya Dışişleri Bakanları Toplantısı’nda yaptığı açıklamada, Washington’un diplomasiye açık olduğunu ancak Tahran’ın müzakerelerde ciddi davranmadığını ileri sürdü.

Kızıldeniz ve Hürmüz Boğazı’ndaki geçiş güvenliğine ilişkin mesajlar veren Rubio, şu değerlendirmelerde bulundu:

"ABD diplomasiye açık kalmaya devam ediyor ancak şu anda İran bu konuda ciddi görünmüyor. Müzakerelerde ciddilerse biz de ciddiyiz, değillerse çıkarlarımızı ve müttefiklerimizi korumak için gereken adımları atarız. Orta Doğu’da bir devletin uluslararası su yolunu kontrol edip geçiş ücreti talep etmesine veya gemilere füze fırlatmasına izin verilemez. Bu durum, Güney Çin Denizi dahil tüm dünyada son derece tehlikeli bir emsal oluşturur."

Rubio ayrıca Rusya ile ilişkilere de değinerek, "Gezegenin en büyük nükleer güçleri olarak Moskova ile konuşmamak sorumsuzluk olur. Ukrayna’daki savaşın sona ermesi Rusya’nın da yararınadır ve ABD yapıcı bir rol oynamaya hazırdır" ifadelerini kullandı. Suriye’nin durumuna ilişkin soruya ise "Biz, Suriye’nin kendi iç sorunlarına odaklanmasını teşvik ediyoruz" cevabını verdi.

WSJ: İRAN BÜYÜK TEHDİT

Öte yandan The Wall Street Journal (WSJ) tarafından yayımlanan analize göre, Ürdün'deki Muvaffak Salti Hava Üssü'ne düzenlenen ve 3 ABD askerinin ölümüyle sonuçlanan füze saldırısı, ABD ve İsrail’in "İran’ın füze altyapısı yok edildi" yönündeki açıklamalarını boşa çıkardı.

ABD ve İsrail’in ağır hava bombardımanlarına rağmen İran "füze şehirleri" olarak adlandırılan yeraltı tünel girişlerini hızla onardı.

Saldırılarda 900 mil menzilli, katı yakıtlı ve manevra kabiliyetine sahip Hayber Şekan balistik füzelerinin yanı sıra Fattah, Zülfikar ve Paveh gibi gelişmiş mühimmatların kullanıldığı kaydedildi.

ABD basınına konuşan diplomatik kaynaklar, CENTCOM'un aralıksız hava harekatlarına rağmen İran’ın hava savunma radarlarını aşma konusunda daha becerikli hale geldiğini ve bölgede konuşlu unsurlar için tehdit oluşturmayı sürdürdüğünü aktardı. Demokrasileri Savunma Vakfı (FDD) Uzmanı Behnam Ben Taleblu ise Tahran’ın stratejisini "ABD’ye çatışmanın maliyetini yükselterek Washington'ı bölgeden çekilmeye zorlamak" şeklinde tasvir etti.

CENTCOM VİDEOSUNDA İSTİHBARAT ZAFİYETİ: 15 YILLIK HURDALAR VURULDU

Açık kaynak istihbarat (OSINT) analistleri, CENTCOM tarafından yayınlanan son operasyon görüntülerinde ciddi bir hedefleme hatası tespit etti.

Görüntüleri coğrafi olarak konumlandıran (geolocation) analistler, hassas mühimmatla vurulan noktanın Buşehr Havaalanı’nın askeri bölümündeki bir atık sahası olduğunu belirledi. Uydu arşiv incelemeleri, hedef alınan nesnelerin yaklaşık 15 yıldır aynı koordinatta duran boş hava bombası kabukları ve işlevsiz hurda malzemeler olduğunu ortaya koydu.

Hassas güdümlü mühimmatın mühimmat atıklarına harcanması, Washington'ın hedef tespit (BDA) mekanizmaları ile saha istihbaratındaki doğrulama süreçlerini tartışmaya açtı.

HEDEFTE KAZMA DAĞI VAR

ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik "yakında çok ağır şekilde vuracağız" açıklamasının ardından gözler, İran'ın "Kuh-e Kolang Gaz La" olarak bilinen Kazma Dağı'ndaki yeraltı tesisine çevrildi. Natanz Nükleer Tesisi'ne sadece 2 kilometre mesafede bulunan ve dağın en az 100 metre altında yer alan tesisin, Tahran'ın zenginleştirilmiş uranyum stoklarını ve gelişmiş santrifüjlerini barındırdığı iddia ediliyor.

Uydu görüntüleri, son dönemde tesisin tünel girişlerinin betonla güçlendirildiğini ve ağır hava saldırılarına karşı kısmen toprakla kapatıldığını gösteriyor. Uzmanlar, dağın derinliği ve alınan tahkimat önlemleri nedeniyle tesisin ABD cephaneliğindeki en güçlü sığınak delici mühimmatlar için bile ulaşılması zor bir hedef olduğuna dikkat çekmekte.

AVRUPA HATTINDA 'HAVA SAHASI' ÇATLAĞI: İSPANYA'DAN YASAK, BULGARİSTAN'DA ÜS GERİLİMİ

Trump yönetiminin Orta Doğu'daki askeri operasyonlar için Avrupalı müttefiklerinden talep ettiği lojistik ve stratejik destek, Transatlantik hattında beklenen karşılığı bulamadığı gibi NATO için derin bir çatlağa dönüştü.

Madrid yönetimi, İran operasyonlarında görev alan ABD Hava Kuvvetleri'ne ait uçakların İspanyol hava sahasını kullanmasına yönelik yasağı kararlılıkla sürdürüyor. Son gelişmede İspanya, ABD’ye ait 5 yakıt ikmal uçağını Cebelitarık rotasından geri çevirerek güneye yönelmeye zorladı.

Diğer taraftan, ABD’ye ait tanker uçaklarının Bulgaristan’daki Bezmer Hava Üssü’nden İran’a yönelik operasyonlarda kullanıldığına dair iddialar Sofya yönetimi tarafından resmen yalanlandı. Bulgar yetkililer, hava sahasının veya üslerin İran'a karşı yürütülen askeri harekatlarda doğrudan kullanılmasına izin verilmediğini vurguladı.

BÖLGEDE SON DURUM

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı'nın (CENTCOM) İran'a yönelik 11. gece bombardıman dalgasını tamamladığını duyurmasının ardından Tahran yönetimi, misilleme harekatlarını Körfez ve çevresindeki ABD müttefiki ülkelere genişletti. Gece boyunca Bahreyn, Kuveyt, Ürdün ve Suudi Arabistan sınırındaki stratejik noktalara füze ve İHA saldırıları düzenlenirken, Ürdün ordusu hava sahasına giren 4 İran füzesini düşürdüğünü, 2 mühimmatın ise boş araziye düştüğünü bildirdi.

Bölgedeki tırmanış ve Hürmüz Boğazı'ndaki seyrüsefer riskleri küresel enerji piyasalarını doğrudan etkiledi. İran'ın Boğaz'dan geçen iki petrol tankerine müdahale ettiğini açıklamasının ardından Brent ham petrolün varil fiyatı 94,25 doları aşarak son bir buçuk ayın en yüksek seviyesine ulaştı.

Öte yandan Washington hattında savaşın maliyeti ve stratejisi tartışılmaya devam ediyor. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, İran'a yönelik askeri operasyonların toplam maliyetinin 37,5 milyar dolara ulaştığını ve Pentagon'un ek mühimmat tedariki için Kongre'den 70 milyar dolarlık ek bütçe talep ettiğini açıkladı. Senato Bütçe Komitesi'nde ise şeffaflık eksikliği ve tırmanan maliyetler nedeniyle iki partili sert eleştiriler öne çıkıyor.