Doğum borçlanması yapacaklara müjde

Kamu Başdenetçisi, çalışmadığı dönem için doğum borçlanması yapan kadının iptal edilen emeklilik hakkının iadesine karar verdi.

Kadınların doğum borçlanması için örnek teşkil edecek bir karara imza atıldı. Ankara'da 1998-1999 yılları arasında Emekli Sandığı'na tabi çalışması bulunan kadın, 2002'de doğum yaptı ve 2005'e kadar herhangi bir iş yerinde çalışmadı. 2010'da doğum borçlanması talebiyle Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SKG) başvurdu ve talebi kabul edildi. 5 bin 830 lira yatıran ve prim gününü doldurduğunu düşünen kadın, iş yerinden ayrılıp emeklilik işlemlerini başlattı. SGK ise, Sigortalılık İşlemleri Birleşik Genelgesi'ndeki "5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 4. maddesinin (a) bendine tabi sigortalılığı sona erdikten sonra (b) veya (c) bentlerine tabi çalışmaya başlaması ve bu çalışmalardan sonra doğum yapması halinde bu süreler bonçlandırılamaz" hükmüne işaret ederek, kadının doğumunun 4/C'li çalışmasından sonra olduğu gerekçesiyle borçlanma işleminin sehven yapıldığına karar verdi. Kurum, kadının borçlanmasını iptal ederek yatırdığı miktarı geri ödedi. Borçlanarak kazandığı 719 günü de dahil ederek, 45 yaşını dolduracağı 2013 mayıs ayında emekli olabileceğini bildirdi. Kadın da borçlanma talebinin kabul edilmesi üzerine iş yerinden ayrıldığını, bu işlem yüzünden yaşadığı mağduriyetin giderilmesi için Kamu Denetçiliği Kurumuna başvurdu. Başvuruyu inceleyen Kamu Başdenetçisi Nihat Ömeroğlu, geçmişte sigortalı çalışması bulunan başvurucunun, herhangi bir sosyal güvenlik kurumuna tabi olarak çalışmadığı dönemdeki doğumuna ilişkin borçlanma talebinin yerine getirilmesi gerektiğine karar verdi. Ömeroğlu, SGK'ya da 5510 sayılı Kanun'un sigortalıların borçlanabileceği süreleri düzenleyen 41. maddesinin uygulanmasına ilişkin normlarda, dar yorumlara meydan vermeyecek düzenlemelerin yapılması tavsiyesinde bulunulmasına da karar verdi. Kararda, "Geçmişte SSK'lı çalışması olup da sonradan Emekli Sandığına tabi çalışan ve memuriyetten istifa ettikten sonraki süreçte doğum yapan kadının doğum borçlanması yapıp yapamayacağına ilişkin doğrudan hüküm bulunmamakta" denildi.

Çocuk sahibi olan kadına destek kararı

Kamu Başdenetçisi'nin kararı, hükümetin kadının çalışma hayatında daha fazla yer almasını sağlayacak düzenlemeyle de paralellik taşıyor. Kararda, "Geçmişte sigortalılık tescili yapılmış olduğu halde, gerçekleşen doğumun sırf son çalışması Emekli Sandığı'na tabi olması sebebiyle borçlanma talebinin reddedilmesi işlemi, adalet, hakkaniyet ve eşitlik ilkelerine aykırı olduğu kanaatine ulaşılmaştır" denildi. Karar yeni başvurulara örnek teşkil etmesi bakımından büyük önem taşıyor.