İşte 100 milyar dolar için harita

Türkiye ile Rusya arasında 100 milyar dolarlık ticaret hacmi için hazırlanan yol haritasıyla önce 2008’deki 38 milyar dolarlık hedef yakalanacak, ardından büyük hedef gelecek...

Türkiye ile Rusya arasında uçak kriziyle dip yapan ilişkiler, iki ülke liderinin gayretiyle yeniden eski günlerine dönüş sinyali veriyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Rusya lideri Viladimir Putin arasında, uçak krizinin ardından başlayan görüşme trafiğinde dile getirilen “100 milyar dolarlık ticaret hacmi”ne ulaşmak için çalışmalar hızlandırıldı. Rusya ile ekonomik ilişkilerin önemli noktalarından olan Akkuyu Nükleer Santralinin yanı sıra, dev projeler için de iş birliği yapılması planlanıyor. Hükümet 100 milyar dolarlık hedef için öncelikle 5 yıllık yol haritası yapacak. Yol haritasında öncelikle yıllar boyu hep Türkiye aleyhine açık veren dış ticaret hacminde dengenin sağlanması için tedbir alınacak. Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek de geçtiğimiz günlerde bu hedeften söz ederken, “2008 yılında Rusya, Türkiye’nin en büyük ticaret ortağıydı. 38 milyar dolarlık ticaret hacmi söz konusuydu. Devlet başkanlarımızın ortaya koyduğu 100 milyar dolarlık hedef mümkün. Rusya enerji anlamında çok önemli ticaret ortağımız. Biz de ülkeye ihracatın artırılması için çalışmalarımızı yürütüyoruz. Ufak tefek sorunlar normaldir. Aile arasında olur. Bazen domates sorun oluyor, bazen başka bir şey ama çözüyoruz. Önemli olan da bu” demişti.

İHRACATÇI NE İSTİYOR?
İki ülke arasındaki “100 milyar dolarlık ticaret hacmi’ hedefi için Türkiye’nin ihracatının en az 3 kat artırılması hedefleniyor. Bunun için Rusya’nın süt, peynir, yumurta, tavuk gibi ürünlerde ihracat çeşitliliği sağlaması önemli bir gelişme olarak değerlendirilirken, bunların gümrük planlaması ve altyapısının geciktiği belirtiliyor. Hükümet, öncelikli bu altyapının Rusya tarafından düzeltilmesi için çalışma yapacak. İhracatçı açısından gümrük kontrolleri de önemli bir nokta. Özellikle taze sebze ve meyvede gümrüklerdeki bekleme süreleri, ürün kaybını artırdığı için ihracatçıya zarar olarak yazıyor. Öte yandan ülkenin tır kotalarını dahada artırması bekleniyor. İhracatçının taleplerini dinleyen ilgili bakanlıklar, yol haritasını belirlerken adım adım ilerlemeyi, projelere göre görüşme planlamayı hedefliyor.

Rusya ile ticaret siyaset ile iç içe
Türkiye ile Rusya arasındaki ekonomik ilişkiler, her tarihte siyasetle iç içe bir görünüm arz ediyor. Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) döneminde de, birliğin dağılmasından sonra da iki ülke arasındaki ilişkiler ticarete hep etki etti. 2008 yılındaki global krizin ardından düşen, daha sonra toparlanan ihracat, tam hızla yükseliyor derken, 24 Kasım 2015’te bir Rus savaş uçağı, Türkiye hava sahasını ihlal ettiği gerekçesiyle düşürüldü. Rusya başka ekonomi ve dış ticaret olmak üzere Türkiye’ye yaptırım kararı aldı, ihracat yüzde 70, turist sayısı yüzde 87 düştü. İki ülke ilişkiler kopma noktasına gelmişti ki Rusya Devlet Başkanı sıcak mesajlar vermeye başladı. Ardından Cumhurbaşkanı Erdoğan Rusya Milli Günü’nde Putin’e kutlama mesajı gönderdi ve 2017’de hem ihracat hem Rus turist sayısı arttı. İki liderin sık sık bir araya gelmesi ise geleceğe dönük umutları artırdı.