Tarladaki ev yıkılacak alıp mağdur olmayın! Sektör temsilcileri 'tarla kondu' diye tabir edilen yapılara karşı uyardı

Tarım arazilerini yönetmeliğe aykırı şekilde bölüp, hisseli hâle getirerek satan, bu arazilerde yapı tesisine aracılık edenlerle, projeye destek veren mimar ve mühendisler de ceza alacak. ‘Hobi bahçesi’ adı altında yapılan, kanuna aykırı ‘tarla kondular’ yıkılacak. Uzmanlar vatandaşları “Bu tür yapıları almayın, satışa çıkarmayın. Böyle yapınız varsa kendiniz yıkın, cezadan kurtulun” diyor...

CEMAL EMRE KURT - Türkiye’de tarım arazilerinde izinsiz yapılaşma, yeniden gündeme geldi. Ekilmeyen tarım arazilerinin büyüklüğü yaklaşık 3 milyon hektara ulaşırken, bu alanlarda adına ‘hobi bahçesi’ denilerek yapılan evlerle ilgili sorun büyüyerek devam ediyor. Kanunda tarla veya bahçede tarım aletlerinin konulması amacıyla izin verilen küçük yapıların zamanla genişletilerek ev hâline dönüşmesi, bunun yanı sıra binlerce gayrimenkul şirketinin tarım arazilerini bölerek ‘tiny house’ tabir edilen taşınabilir evlere uygun diye satılması büyük bir problem oluşturdu. Bu problemin çözümü için mevcut kanunun sahadaki uygulamasını netleştiren düzenleme ile yıkım ve ceza sürecinin etleşmesi “Hobi bahçeleri yıkılıyor mu?” sorusunu gündeme getirdi. Gayrimenkul Hukuku Enstitüsü Başkanı Ali Yüksel, tarım arazisinde villa, bungalov, hobi bahçesi olarak adlandırılan yapılara izin verilmeyeceğini, olanların yıkılacağını belirterek, bu evleri satın almayı düşünen vatandaşları ‘zarara uğramaması’ için uyardı.

AF, KAÇAĞI TEŞVİK EDER

Vatandaşlar eskiler için af benzeri düzenleme beklerken, artan tepkiler ve belirsizlik durumunu, söz konusu kanuna ek olarak çıkarılması beklenen düzenleme teklifinde imzası bulunan AK Parti Burdur Milletvekili Adem Korkmaz’a sorduk. Korkmaz, vatandaşın ‘mevcutlar affedilsin’ önerisini değerlendirirken, bunun yeni kaçak yapılaşmayı teşvik edebileceğini ifade etti ve “Mesele tarım arazilerimizin korunmasıdır. Topraklar geleceğimiz. Bu düzenlemede vatandaşa ceza getiren hüküm yok. Yeni bir yıkım kararı ve yeni bir karar da yok. Kanunun uygulanmasına dair ayrıntılar düzenleniyor. Zaten yürürlükteki mevzuata göre bunların yıkılması gerekiyor. Yıkım kararı yeni gelmiyor. Ne yasaklanıyor? Tarımsal amaçlı olmayan kooperatiflerin tarımsal arazi edinmesi yasaklanıyor” dedi.

Sürecin bundan sonraki aşamasının Meclis Genel Kurulu olduğunu söyleyen Kormaz “Pandemi sürecinde tarımsal araziler kötü niyetli yapılarla ciddi şekilde tahrip edildi. Aslında mevcut mevzuata göre hobi bahçesi sahiplerinin zaten endişelenmesi gerekiyordu. Elektrik hattı ya da su sayacı takılmış olması, bunun kanuna aykırı yapı olduğu sonucunu değiştirmiyor. Zaten mevzuatta ‘hobi bahçesi’ diye bir kavram da bulunmuyor” diye konuştu.

Tüm Emlak Danışmanları Birliği (TEDB) Başkanı Hakan Akçam da geçmişte bu tür yapılara göz yumulduğu için vatandaşın tepkili olduğunu belirtti ve yasaklayıcı yöntem yerine planlı bir model yaklaşımıyla hareket edilmesinin vatandaş mağduriyetinin önüne geçeceğini dile getirdi.

KANUN NE DİYOR?

Tarım ve Orman Bakanlığıncak hazırlanan Tarım Arazilerinin Korunması ve Kullanılması Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Yönetmelik çerçevesinde tarımsal amaçlı yapılarda ve tarım dışı arazi kullanımlarında izin alınması ve toprak koruma projelerine uyulması zorunlu olacak. İzinsiz tüm yapıların yıkılması ve arazinin tarımsal üretime uygun hâle getirilmesi gerektiği belediye ve il özel idarelerine bildirilecek. İlgili belediye veya il özel idaresi 1 ay içinde yıkımı gerçekleştirecek, araziyi tarımsal üretime uygun hâle getirecek. Yıkılmayan yapıları bakanlık yıkabilecek, yıktırabilecek.

TARIM ALANINDAKİ VİLLA-KONDUYA YASAK

Ali Yüksel, Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’nun 2005 yılında yürürlüğe girdiğini hatırlattı ve amacın tarımsal arazileri korumak olduğunu ifade etti. Kanuna rağmen tarımsal alanlar ile orman veya meralarda kaçak yapılaşmanın son yıllarda çok arttığını, Covid-19 döneminde bu alanlarda bağ evi, köy evi, kooperatif hissesi, kulübe, çiftlik evi, bungalov gibi isim verilen yapıların yoğun olarak yapıldığını ifade eden Yüksel “İzinsiz yapılan ve 2017’de çıkarılan yönetmelik tarım arazilerindeki işgali engelleyemediği için 2 ayrı yönetmelik yayımlanmıştır. Bu kapsamda artık tarım alanlarında bina, apartman, villa, imalat iş yeri, köy evi, çiftlik evi ve bungalov gibi yapılar olmayacak. Sadece 2005’teki kanundan önce yapılmış olanların kazanılmış hakkı var” diye konuştu,

ARAZİNİN DURUMUNU ÖĞRENİP SATIN ALIN

Gayrimenkul Hukuku Derneği Başkanı Ali Güvenç de söz konusu yönetmelikle, tarım arazilerindeki yapıların kanuna ve yönetmeliğe aykırı kabul edileceğini belirterek şu uyarıda bulundu:

Bu yapıları inşa edenler idari para cezası ve yıkımın dışında 3 katına kadar para cezası ile karşı karşıya kalacak, haklarında suç duyurusunda bulunulacak. Bu tür yapısı olanların kendisinin yıkmasını öneririz. Bu yapıları satışa çıkarmasınlar, ilanda ve satışta olanları almasınlar. ‘Bilmiyordum’ demek cezadan kurtarmaz. Vatandaşların arazisindeki yapılaşma izni olup olmadığını il özel idarelerinden öğrenmesini tavsiye ediyoruz. Bu tür araziler için af beklentisi olmamalı.