Ateşkes aldatmaca

Suriye’deki geçici ateşkes, taraf olanlarla olmayanlar arasında yeni bir savaşın fitilini ateşleyebilir. ‘Ama’lar ve ‘kırmızı çizgiler’le dolu ateşkes planı Suriye’de çatışma sahalarının yüzde 10’unda geçerli.

Osman SAĞIRLI SURİYE'DEKİ ATEŞKESİ HALEP'TE TARAFLARA SORDU

Suriye’de bugün gece yarısından itibaren yürürlüğe giren geçici ateşkesin 5 yıl aradan sonra barışa kapı aralaması bekleniyor. Ancak Suriye'de çarpışan tarafların tamamını içine almayan, sadece çatışma bölgelerinin yüzde 10’u ile sınırlandırılan bu teşebbüsten taraflar umutsuz. Ateşkese dahil edilmeyen Nusra Cephesi, ateşkesi reddeden Ahrar-uş Şam ve şartları görmek isteyen Türkmenlerle meseleyi konuştuk.
TÜRKMENLER: Nusra bahane
Sultan Murat Tugayları Komutanı Fehim İsa, ateşkese meşru müdafaa hakları saklı kalmak kaydıyla uyacaklarını belirtti. Ateşkesin uygulanmasından endişe duyduğunu söyleyen İsa, "DAEŞ için terör örgütü diyorlar. Sonuna kadar bu kararı destekliyoruz. Peki PYD, Hizbullah ve İran militanları burada ne yapıyor? Onlar neden terör örgütleri listesinde yok. Burada çiçek mi topluyorlar? Bizimle çarpışan sadece DAEŞ değil ki, bu gruplar da Suriye halkını katlediyor" dedi.
Ateşkesin sözde kalacağını, gerçekte kimsenin uymayacağını savunan Fehim İsa sözlerine şöyle devam etti: "Halep’te Türkmen bölgelerinde silahlı gruplarımız var. Etrafımızda Nusra unsurları bulunuyor. Nusra’yı ateşkes dışında tutuyorlar. Rejim ve Rusya, Nusra’yı bahane ederek bizi de vuracak. Elimiz kolumuz bağlı mı kalacağız? Buna kesinlikle müsaade etmeyiz. Ateşkesin net tarifi yok. Birileri karar alıyor, bize uyun diyorlar. Bizimle konuşan yok."

AHRAR-UŞ ŞAM: BİZİ BAĞLAMAZ
Geçici ateşkes için masaya davet edilen Ahrar-uş Şam ise ateşkese taraf olmayacağını açıkladı. Ilımlı muhalifler arasında gösterilen Ahrar-uş Şam’ın komutanlarından Ebu Saleme, "Amerika ve Rusya’nın ortaya attığı ateşkes anlaşması bizi bağlamaz çünkü tamamen rejim ve PYD’yi gözeten bir plan" dedi. Suriye ile alakalı karar verecek mercilerin savaşın dışında olması gerektiğini öne süren Ebu Saleme, "Rusya, rejimi ve PYD’yi destekliyor. ABD ise Esad’ı göndermek istemiyor, PYD ile flört halinde. Silah desteği verdiği gruplar rejimle işbirliği içinde. Muhalifleri bitirme hareketi olan bu oyuna kesinlikle gelmeyeceğiz. Hiçbir unsurumuz silah bırakmayacak. Ateşkese taraf olanlar bize bildirsin diye açıklama yaptılar. Kim nerede çarpışıyor istihbaratından başka bir şey değil" şeklinde konuştu.

KOMEDİNİN HARİTASI

Rusya ve ABD dışişleri bakanları tarafından mutabık kalındıktan sonra uygulamaya konulan geçici ateşkes ile ilgili olarak yayınlanan harita tam bir hayal kırıklığına sebep oldu. Rus Savunma Bakanlığı Suriye’nin çatışma yaşanan bölgelerinden sadece yüzde 10’u için ateşkesin geçerli olduğunu, diğer bölgelerde terör örgütleri olduğu gerekçesiyle operasyonların süreceğini açıkladı. Lazkiye, Humus ve Hama’da küçük bir alanı kapsayan ateşkese DAEŞ, El Nusra
ve BM Güvenlik Konseyi’ne göre terör örgütü sayılan örgütler dahil edilmiyor. 2011 yılından itibaren Suriye’de rejime asker desteği veren bazı gruplar ise akıllarda soru işareti bıraktı. Bunlardan en dikkat çekeni Hizbullah. Lübnan Hizbullah’ı ABD, İngiltere ve Kanada tarafından terör örgütü olarak kabul edilirken, Hizbullah Askeri Kanadı ise AB ve İngiltere’nin terör listesinde yer alıyor. Ancak Suriye içindeki terör örgütleri listesinde ismi bulunmuyor.

Rusya’nın yayınladığı haritada Muhaliflerin olduğu bütün bölgeler ElNusra’ya ait olarak gösterildi. Böylece El-Nusra bahane edilerek diğer ılımlı muhaliflerin de vurulmasının önü açılmaya çalışıldı.

NUSRA CEPHESİ: TERÖRİST KİM?

Onları muhatap kabul etmiyoruz

Terör örgütü olarak kabul edildiği için ateşkes dışında tutulan Nusra Cephesi ise bu kararı ciddiye almadıklarını açıkladı. Örgütün Halep’teki liderlerinden Şeyh Hatem Ebu Musa, "Birilerinin bizi terörist olarak ilan etmesi bizim terörist olduğumuz manasına gelmez. ABD, Rusya ve rejim bizim muhatabımız değil. Onların lafları ile hareket edecek değiliz. Burada Suriye’nin geleceği için çalışıyoruz. Düşmanlarımız olan DAEŞ, PYD ve rejim ile sonuna kadar çarpışacağız. Biz kimseyle masaya oturmak istemediğimiz için bizi masaya niye davet etmediler diye üzülecek de değiliz" diye konuştu. Suriye genelinde belirli bölgelerde güçlerini artıracaklarını önümüzdeki günlerde farklı şeylerin yaşanabileceğini öne süren Ebu Musa, kısa süre sonra ateşkesin yalan olduğunun herkes tarafından anlaşılacağını iddia etti.
PYD ise ateşkese ‘ama’lı evet diyen gruplardan. PYD; DAEŞ, Nusra ve diğer gruplara karşı çarpışacağını duyurdu. Suriye’de ateşkesin önündeki en büyük engel ise DAEŞ bahanesiyle grupların istedikleri alana saldırabilecek olması.

Yetmez ama evet

Ateşkesi kabul eden tarafların silahlı saldırılar ile füze atışlarını derhal kesmesi ve toprak elde etme yönünde girişimlere son vermesi isteniyor. Ayrıca insani yardımlara izin vermeleri, ateşkese taraf olmayan kesimlere karşı da savunma amaçlı olarak ‘orantılı güç’ kullanmaları bekleniyor. Suriye hükümeti ise bir sonraki safhada ‘ılımlı muhalif’ olarak görülen örgütlerin ve Kürt grupların silah bırakması gerektiğini, aksi takdirde yaptırımların onları da kapsayacağını duyurdu. Ateşkesin, Moskova ve Washington başkanlığında bir Görev Gücü tarafından denetleneceği duyurulmuştu.