Her 10 çocuktan 7’si yeniden suça bulaşıyor!
Suça sürüklenen çocukların büyük bölümünün yeniden adli sistemle karşılaştığı ortaya çıktı. Verilere göre bu oran yüzde 71,9. Mevcut çocuk adalet sisteminin ise hem önleyici hem de rehabilite edici açıdan yetersiz kaldığı gündeme alındı.
- Suça sürüklenen çocukların %71,9'u daha önce adli sistemle temas etmiş olup, önemli bir kısmı ilk temas sonrası yeniden suçla karşı karşıya kalmaktadır.
- Ebeveyn ihmalinin söz konusu olduğu durumlarda daha caydırıcı yaptırımlar getirilmesi gerekliliği vurgulanmıştır.
- Yargı mensuplarının sadece %14,3'ü çocuk adalet sisteminin tekrar suçu önlemede etkili olduğunu düşünmektedir.
- Yargı mensuplarının büyük çoğunluğunun deneyim süresinin kısa olması ve yüksek iş yükü, sistemin işleyişindeki önemli problemler arasındadır.
- Çocukların yargılama süreçlerinde aile desteğinden yeterince faydalanamadığı ve rehabilitasyon programlarının etkisiz kaldığı belirtilmiştir.
- Kurumlar arası iş birliğinin zayıf olması, çocukların topluma yeniden kazandırılmasını zorlaştırmaktadır.
Esma Altın / ANKARA - Verilere göre suça sürüklenen çocuklar arasında tekrar suç işleme oranı dikkat çekici boyutlarda. Adalet Bakanı Gürlek, Meclis Suça Sürüklenen Çocuklar Komisyonu ile yaptığı toplantıda, bu çocukların yüzde 71,9’unun daha önce adli sistemle temas ettiğini açıkladı. Elde edilen sonuçlar, çocukların önemli bir bölümünün ilk temas sonrası yeniden suçla karşı karşıya kaldığını gösteriyor.
Çocukları şiddete götüren süreç... Anne babalar dikkat: Uzmanı erken uyarı işaretlerini sıraladı
EBEVEYN SORUMLULUĞU İÇİN DAHA CAYDIRICI YAPTIRIM
Toplantıda öne çıkan başlıklardan biri de ailelerin sorumluluğu oldu. Yetkililer, çocuğun suça sürüklenmesinde ebeveyn ihmali söz konusuysa daha caydırıcı yaptırımlar getirilmesi gerektiğini ifade etti. Mevcut düzenlemelerin hem şikâyete bağlı olması hem de cezaların düşük kalması sebebiyle etkisiz olduğu vurgulandı.
Suça sürüklenen çocuklarda vahim tablo: Gençliğim eyvah!
YARGI MENSUPLARI: SİSTEM YETERİNCE ÖNLEYİCİ DEĞİL
Komisyon kapsamında yapılan araştırmaya göre, çocuk adalet sisteminin yeniden suç işlemeyi önlemede etkili olduğunu düşünen yargı mensuplarının oranı yalnızca yüzde 14,3’te kaldı. Büyük çoğunluk, mevcut yapının bu yönüyle yetersiz olduğu görüşünde birleşti. Adalet Bakanlığı yetkilileri, özellikle 15–18 yaş grubuna yönelik ceza politikalarında değişiklik ihtiyacına dikkat çekti. Mükerrer suçlarda tekerrür hükümlerinin uygulanması önerildi.
DENEYİM EKSİKLİĞİ VE AĞIR İŞ YÜKÜ DİKKAT ÇEKİYOR
Araştırmaya katılan yaklaşık 765 hâkim ve savcıya ait veriler, sistemin işleyişine dair önemli problemleri de ortaya koydu. Yargı mensuplarının yüzde 72,5’inin bu alandaki deneyimi üç yılın altında kalırken, yalnızca yüzde 2,8’inin 11 yılın üzerinde deneyime sahip olduğu görüldü. Öte yandan bazı hâkimlerin yılda 600’den fazla dosyayla ilgilenmek zorunda kaldığı, bu durumun karar süreçlerini doğrudan etkilediği değerlendiriliyor. Araştırmada sistemin nasıl iyileştirileceğine yönelik soruya verilen cevaplar arasında ilk sırayı yüzde 32,7 ile “iş yükünün azaltılması” aldı. Uzmanlar, mevcut yoğunluğun çocuklara özgü adalet yaklaşımını zayıflattığı görüşünde.
Kahramanmaraş saldırısı sonrası kritik hamle! Suça sürüklenen çocukların cezası artacak
AİLE KATILIMI ZAYIF, REHABİLİTASYON YETERSİZ
Araştırma bulgularına göre çocukların yüzde 72’si yargılama süreçlerinde aile desteğinden yeterince faydalanamıyor. Yargı mensuplarının yüzde 84,1’i ise rehberlik, danışmanlık ve eğitim programlarının tekrar suçu önlemede etkisiz kaldığını düşünüyor. Ayrıca sosyal inceleme raporlarının da yeterince işlevsel olmadığı, bu konuda olumsuz görüş bildirenlerin oranının yüzde 75,1 olduğu belirtildi. Araştırmada dikkat çeken bir diğer bulgu ise kurumlar arası iş birliğinin zayıf olması oldu. Yargı mensuplarının yaklaşık yüzde 80’i veri paylaşımı ve koordinasyonun yetersiz olduğunu ifade etti. Bu durumun, çocukların yeniden topluma kazandırılmasını zorlaştırdığı değerlendiriliyor. Çocukları ceza sistemi dışına yönlendirmeyi amaçlayan alternatif uygulamalara ilişkin değerlendirmelerde ise çelişkili sonuçlar ortaya çıktı. Katılımcıların yüzde 70,5’i bu uygulamaları yeterli bulurken, aynı sistemin tekrar suç işlemeyi önlemede başarısız olduğu ifade edildi.
MAĞDUR ODAKLI YENİ DÜZENLEME GÜNDEMDE
Meclis Suça Sürüklenen Çocuklar Komisyonunun yargı mensupları ile ilgili yaptıkları araştırmada sistemdeki eksikliklerin giderilmesi konusunda bu grubun önerilerine de başvuruldu. Yargı mensuplarının önerileri arasında, hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) ve ceza erteleme kararlarının mağdurun rızasına bağlanması da yer aldı. Bu adımın, mağdur haklarını güçlendirebileceği değerlendiriliyor.
