İyidil kaosu

15 Temmuz hain darbe girişimi sonrasında “ağırlaştırılmış müebbet” cezası alan daha sonra istinaf tarafından tahliye ettirilen eski korgeneral Metin İyidil yeniden tutuklandı. HSK ise beraat kararı veren heyet hakkında inceleme başlattı.

EBRU KARATOSUN

FETÖ’nün darbe girişiminin ardından, yerel mahkemece ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırılan ve istinaf mahkemesi tarafından beraat kararı verilerek tahliye edilen eski korgeneral Metin İyidil, itiraz üzerine dün yeniden tutuklandı. Hafta başında Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20’nci Ceza Dairesinin, eski Kara Kuvvetleri Komutanlığı EDOK Muhabere ve Muharebe Eğitim Destek Komutanı İyidil’in ilk derece mahkemesince FETÖ’nün darbe girişimine ilişkin verilen “ağırlaştırılmış müebbet hapis” cezasını kaldırıp, tahliyesine karar vermesi kaosa sebep oldu. Söz konusu tahliye kararına Ankara Bölge Adliye Mahkeme savcısı “duruşma açılmaksızın verilen tahliye kararında hukuka aykırılık var” diyerek itiraz etti.

KRİZ MASASI OLUŞTURULDU
Savcılığın talebini değerlendiren 21. Ceza Dairesi ise önceki akşam jet hızıyla tahliye kararını kaldırarak, İyidil hakkında “suç ve kaçma şüphesi gözetilerek” tutuklamaya dönük yeniden yakalama kararı çıkardı. Karar doğrultusunda harekete geçen Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü (TEM) ekipleri İyidil’i, ikametgâh adreslerinde bulamadı. Bunun üzerine Ankara Cumhuriyet Başsavcı Vekili Ender Coşkun devreye girerek TEM’de bir kriz masası oluşturdu. Coşkun, İyidil’in bulunması için MOBESE ve kamera kayıtlarının incelenmesi talimatını verdi. Yapılan incelemeler sonucunda İyidil’in Angora evlerinde kaldığı evden, Çiğdem Mahallesi’ndeki başka bir eve gittiği tespit edildi.
Ardından İyidil’i kaçırmaya çalıştığı değerlendirilen Türkiye Futbol Federasyonu Başkanı Nihat Özdemir’in oğlu Batuhan Özdemir, gelini Aslı Özdemir ve avukatı Abdullah Kaya gözaltına alındı. Adliyeye sevk edilen üç kişi savcılık tarafından sorgulandıktan sonra serbest bırakıldı. TEM şube ekipleri tarafından gözaltına alınan Metin İyidil, 21. Ceza Dairesi tarafından yeniden tutuklandı. İyidil, Nihat Özdemir’in kayınbiraderi, Batuhan Özdemir’in ise dayısı.

YEREL: DARBE İÇİN GÖRÜŞTÜ
İSTİNAF: VAZGEÇİRME ÇABASI
İstinaf Mahkemesi, darbeci Metin İyidil hakkındaki tahliye kararında “Sanıkların eylemleri değerlendirilirken ‘hayatın olağan akışı’ gibi ‘soyut ve belirsiz’ bir kavram yerine, FETÖ/PDY silahlı terör örgütünün yapısı, failin konumu, eylemlerin gerçekleştiği zaman dilimi gibi daha ‘somut’ kavramlar dikkate alınmalıdır” dedi. İstinaf Mahkemesi, darbeci İyidil hakkında yerel mahkemenin ceza gerekçelerini de eleştirdi.
İstinaf mahkemesi ile yerel mahkeme birbiriyle şöyle çelişti:

DARBEYE YARDIM YOK!
∂ Yerel Mahkeme: İyidil, darbeci Yıldırım Güvenç’in birliğinden aldığı kalaşnikof marka silahla ve sivil kıyafetle, darbe girişiminin bastırıldığı saatlerde Zırhlı Birliklere giderek, zaten derdest edilmiş darbecileri kendisinin teslim aldığı ve tankların dışarı çıkışlarını engellediği yönünde görüntü vermeye çalıştı.

∂ İstinaf Mahkemesi: Sanığın amacının darbeye kalkışanlara yardım etmek olduğuna dair değerlendirmeler, mevcut delillerle ve olayın gelişimiyle bağdaşmıyor.

∂ Yerel Mahkeme: Metin İyidil, darbenin engellenmesi için görevinin başına geçerek, talimatlar verebilecek durumdaydı. Ancak bir kafede telefon görüşmeleri ile darbe kalkışmasının gidişatını anlamaya çalıştı ve henüz darbe girişimi tamamen bastırılmamışken 4 tank çıkarma çabasına girdi.

∂ İstinaf Mahkemesi: Sanığın, 4 zırhlı askerî araç çıkarma çabasının, emir komuta zinciri içinde gerçekleştiği ve darbeye katkı değil, darbeciler tarafından Akıncı Üssünde alıkonulan komutanların kurtarılmasına yönelik olduğu anlaşılmıştır.

EK DESTEK MEŞRUYMUŞ!
∂ Yerel Mahkeme:  İyidil Eğirdir Dağ Komando Okulundan darbeci eski tuğgeneral Metin Akaya ile telefon görüşmesinde ‘Başkente birlik nakledilmesini’ talep etmiştir. Valilik tarafından İyidil’in talebine olumsuz cevap verildiği belirlenmiştir. Bu girişimin Ankara’da darbeci birliklere ek kuvvet sağlamaya yönelik olduğu anlaşılmaktadır.

∂ İstinaf Mahkemesi: Metin İyidil’in amacının bastırılmaya çalışılan darbe girişiminde Ankara’daki darbeci birliklere ek kuvvet sağlamaya yönelik olduğu ve atılı suçun hareketi olduğu kabul edilemez. Sanığın bizzat Isparta Valisi’ni arayarak izin istemesinin meşru bir amaçla hareket ettiğini gösterdiği kanaatine varılmıştır.

DARBECİLERLE GÖRÜŞTÜ
∂ Yerel Mahkeme: İyidil, Etimesgut Zırhlı Birliklerde gözaltına alınan darbecileri polis kuvvetlerine teslim etmek yerine, serbest bırakılma ihtimalinin yüksek olduğu askerî birliklere teslimi hususunda çaba sarf etti.

∂ İstinaf Mahkemesi: Suçlu askerlerin askerî makamlara teslim edilmesi gerekmektedir. Darbeye teşebbüste bulunan subayların serbest bırakılmalarına yönelik olduğu kabul edilemez.

∂ Yerel Mahkeme: Metin İyidil’in 15 Temmuz’dan iki gün önce ve kalkışma gecesi darbeci eski generaller Osman Ünlü ve Murat Aygün ile yüz yüze ve telefonla çok sayıda görüşmesi darbeye teşebbüs eyleminin gerekçeleri arasında yer almaktadır.

∂ İstinaf Mahkemesi: İyidil’in 13 Temmuz’da Polatlı’ya giderek darbeci generallerle görüşmesini darbeye hazırlık mahiyetinde olduğunu kabul etmek mümkün değildir. 15 Temmuz gecesi Ünlü ile görüşmesi ise darbe girişiminden vazgeçirmek içindir.

MİT YAZISI DELİL SAYILMADI
Yerel Mahkeme: Darbeci Mehmet Partigöç’ün kasasında bulunan belgeler arasında Metin İyidil hakkında FETÖ mensubu olduğuna dair iddiaların bulunduğunu belirten MİT Müsteşarlığından 23 Haziran 2015 tarihinde Genelkurmay Başkanlığına gönderilen ‘Çok Gizli Kişiye Özel’ ibareli yazı yer almaktadır.

İstinaf Mahkemesi: 23 Haziran 2015’te Genelkurmay’a gönderilen yazı somut bilgi ve belgelere dayanmamaktadır, soyut iddialardan ibarettir.