Ne bahçe var ne toprak! 40 metrekarelik alanda 750 bitkiyle geleceğe umut oldular

Topraksız dikey tarım uygulamalarıyla yaklaşık 2,5 yıllık çalışmanın sonucunda geliştirilen 95 prototip sonrası 20 türde bitki yetiştirilerek ideal üretim ortamına ulaşıldı. TENMAK NÜKEN Tarım ve Gıda Araştırmaları Grubu Ziraat Yüksek Mühendisi Aydın Ozan Çetintaş, "Geliştirdiğimiz sistem ile 40 metrekarede 2 metre kule yüksekliğinde 750 bitkiye erişmiş durumdayız" dedi.

Türkiye Enerji, Nükleer ve Maden Araştırma Kurumu (TENMAK) bünyesinde gerçekleştirilen topraksız dikey tarım uygulamalarıyla bitki yetiştiriciliğinde enerji verimli, su tasarruflu ve yüksek verimli bitki üretim çalışmaları geleceğe umut oluyor. Yaklaşık 2,5 yıllık çalışmanın sonucunda geliştirilen 95 prototip sonrası her bitki için ideal olabilecek dikey tarım uygulama cihazları ile 20 türde bitki yetiştirilerek ideal üretim ortamına ulaşıldı.

Topraksız dikey tarım uygulamaları, küresel ısınmanın etkileriyle ortaya çıkan iklim değişiklikleri, doğal afetler ve benzeri çevresel sorunların bitki yetiştiriciliği üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak amacıyla, kapalı mekanlarda gerçekleştirilen kontrollü tarım yöntemleri olarak alternatif bir çözüm olarak öne çıkıyor.

Söz konusu yöntemle enerji, bitkiler için gerekli bitki besin maddeleri, su, ışık, sıcaklık gibi etkenler kontrol altına alınıp sürdürülebilir ve tasarruflu kaynak kullanmak mümkün olurken, yüksek bitki üretim verimi elde edilebiliyor.

---

42 METREKAREDE 750 BİTKİ ÜRETİLİYOR

TENMAK Nükleer Enerji Araştırma Enstitüsü (NÜKEN) Tarım ve Gıda Araştırmaları Grubu Ziraat Yüksek Mühendisi Aydın Ozan Çetintaş, TENMAK NÜKEN İklimlendirme Ünitesinde 42 metrekarelik bir alanda 750 adet bitki yetiştirildiğini söyledi.

Sistemin yaklaşık 50-60 santimlik açıklarla kurulduğunu ancak genel üretimde bunun istenilen düzeyde daha az mesafelere göre ayarlanabildiğini ifade eden Çetintaş, şöyle konuştu:

"Bu tesiste AR-GE kule dizilimi bulunuyor. Bu haliyle yaklaşık olarak 1500 bitkiye kadar çıkabiliyoruz. 40 metrekarelik bir alan düşünürsek oldukça verimli. Dikey yetiştiricilik dünyada uzun yıllardır uygulanan Türkiye'de belli yerlerde denenen bir sistem. Genel olarak yurt dışından malzemelerin temin edilmesi nedeni ile ilk kurulum maliyetleri yüksek olduğu için çok fazla uygulanan bir üretim çeşidi değil. Burada topraksız üretim yapılıyor, genellikle dikey tarım sistemlerinde ve topraksız tarımın da ana unsuru köklerin açık bir şekilde bulunması, su ve gübre karışımının da doğal olarak doğrudan köke gelip minimum su, minimum gübre tüketimi, aynı zamanda minimum enerji sarfiyatıyla bitkinin yetişmesi sağlanıyor."

Çetintaş, enerji, su tasarrufu sağlanması ve üretimde çevresel faktörlerin kontrolü ile yüksek üretim verimliliklerine ulaşılabildiğini aktardı.

Dikey tarım uygulamaları ile klasik tarım arasındaki karşılaştırmayı da yapan Çetintaş, şöyle devam etti:

"Bu köke doğrudan gelen gübre ve su sayesinde bitkinin hızlı şekilde verime gelebilmesi ve çok daha kısa sürelerde ürün alınabilmesi temel felsefe. Standartta 40 metrekarelik bir alanda marul üretim yapıyor olsak, yaklaşık 350-500 arası bitkiye ev sahipliği yapabiliyoruz. Geliştirdiğimiz sistem ile 40 metrekarede 2 metre kule yüksekliğinde 750 bitkiye erişmiş durumdayız. Yaklaşık olarak iki katı yüksekliğe çıkabildiğimiz bir senaryoda daha sık dikim uygulanan bir senaryoda 5 bin bitkiye kadar 40 metrekarelik bir alanda üretim yapabilecek seviyeye gelebiliyoruz."