İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden (AB) ayrılmasında (Brexit) işler iyice karşıtı. Uzun süren Brexit müzakerelerinin sonunda soluk almayı düşünen İngiltere Başbakanı Theresa May, zor günler geçiriyor. May’in kasım ayında AB ile vardığı Brexit anlaşması ülkede kimseyi memnun etmedi. May’in partisinin 315 milletvekilinden oluşan parlamento gurubundan 101 milletvekili ile hükûmete dışarıdan destek veren Kuzey İrlanda’nın aşırı sağ Demokratik Birlik Partisi (DUP) anlaşmaya ret oyu vereceğini ilan etti. Bunun üzerine Başbakan May, dün yapılması öngörülen Brexit Anlaşması oylamasını “tedbir maddesine” yönelik eleştirileri dikkate alarak ertelediğini açıkladı. 

MERKEL’DEN DESTEK İSTEDİ

Bu hafta (13-14 Aralık) yapılacak olan AB Liderler Zirvesi’nde muhataplarından “tedbir maddesi” ile ilgili endişeleri giderecek “teminatlar” almayı deneyecek olan May, AB liderleriyle görüşmeler yapacağını ve hükûmetinin AB’den gerekirse bir anlaşma olmadan ayrılmaya yönelik hazırlıklarını da hızlandıracağını duyurdu. 

Dün Almanya Başbakanı Angela Merkel ile bir araya gelen May, Brexit anlaşmasında değişiklikler konusunda destek istedi. May ile görüşen bir başka isim ise Avrupa Komisyonu Başkanı Jean Claude Juncker oldu. AB ve İngiltere’nin 25 Kasım’da Brexit’te anlaşma sağladığını, bu sebeple konunun tekrar gündeme gelmesinden dolayı şaşırdığını ifade eden Juncker “Vardığımız anlaşma en iyi ve mümkün olan tek anlaşma. Yeniden müzakere etmek gibi bir durumumuz yok ancak durumu daha da netleştirebiliriz” ifadelerini kullandı. 

AB: İRLANDA’YI BIRAKMAYIZ

Temel sıkıntının AB üyesi İrlanda Cumhuriyeti ile İngiltere’nin parçası olan Kuzey İrlanda arasında Brexit sonrasında fiziki sınır oluşmasını engellemeyi amaçlayan “tedbir maddesiyle” ilgili olduğunu söyleyen Juncker “Tedbir maddesi taraflar arasında gelecekte inşa edilecek ilişkinin de temelini oluşturuyor. AB, İrlanda’yı hiçbir zaman yalnız bırakmayacak” dedi.

KRALLIK PARÇALANABİLİR

Yaşanan sıkıntılarla ilgili yapılan yorumlar dikkat çekici. Bazı analistler 1998’deki barış anlaşmasına kadar şiddetli çatışmalar yaşayan Kuzey İrlanda’daki barış sürecine zarar verebileceğini ve hatta Birleşik Krallık’ın parçalanabileceğini belirtiyor. 

THRESA MAY İSTİFA EDEBİLİR

  • 1961 ve 1967 yıllarında birliğe girmek için iki defa başvuran İngiltere, 1 Ocak 1973’te Avrupa Birliği’ne (o dönemki ismiyle Avrupa Ekonomik Topluluğu) kabul edildi. 
  • Üyelere sunulan avantajların İngiltere için adaletsiz olduğu gerekçesiyle tartışmalar başladı. Birlikten ayrılmak için ilk referandum 1975’te yapıldı. Seçmenlerin %67’si üyeliğin devam etmesi yönünde oy kullandı. 2016’da bir defa daha referanduma gidildi ve seçmenlerin %52’si AB’den çıkılması yönünde oy verdi.
  • 21 aylık bir geçiş döneminde İngiltere’nin AB’ye, yaklaşık 39 milyar sterlinlik “boşanma ücreti” ödemesi bekleniyor. 
  • Başbakan May’in kabinesinden 10 isim istifa etti. Partisinden 100’ün üzerinde milletvekili Brexit anlaşmasına karşı oy kullanacağını açıkladı. Liderlik rolünün kaybeden May’i önünde iki seçeneğin olduğu belirtiliyor: Erken seçim veya istifa.