ABD basını sızdırdı! Ankara’da imzalanacak NATO taslak metni ortaya çıktı: Trump’ı ikna etmek için yeni formül bulundu

Ankara’daki tarihi zirve öncesinde NATO müttefiklerinin Trump yönetimini ikna etmek için hazırladığı gizli ortak bildiri taslağı gün yüzüne çıktı. Pentagon’un Avrupa’daki askeri koruma kalkanını daraltma restine karşı savunma bütçelerine 139 milyar dolarlık devasa bir ek kaynak aktaran Avrupalı liderler, Ankara'da imzalanacak metne ABD'yi memnun edecek Hürmüz Boğazı ve nükleer silah maddelerini de eklediği öne sürüldü.

NATO müttefikleri, 7-8 Temmuz'da Ankara'da düzenlenecek zirvede milyarlarca dolarlık yeni silah anlaşmaları, savunma üretiminin artırılması ve Ukrayna'ya yeni askeri yardım taahhütlerini içeren kapsamlı bir paket üzerinde çalışıyor.

POLITICO'nun beş NATO diplomatına dayandırdığı haberine göre, liderler zirvesinde yayımlanacak ortak bildirinin son hali üzerinde müzakereler sürüyor. Diplomatlar, bildiride NATO'nun 5. Madde kapsamındaki karşılıklı savunma taahhüdünün yeniden teyit edileceğini ve Rusya'nın uzun vadeli güvenlik tehdidi olarak tanımlanmaya devam edeceğini aktardı.

İTTİFAK İÇİ ÇATLAKLARI KAPATMA FORMÜLÜ

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte’nin, ittifakın kendi içindeki derin siyasi çatlakları örtbas etmek ve ABD Başkanı Donald Trump’ın ilgisini çekmek amacıyla zirveyi doğrudan "savunma sanayi üretimi ve ekonomi" odaklı kurguladığı iddia edildi. Transatlantik yük paylaşımını artırmayı hedefleyen yeni tedarik paketleri, Avrupa sanayisini hızlı seri üretime yöneltirken Amerikan ekonomisine de doğrudan milyarlarca dolarlık katkı sağlayacak.

Rutte’nin geçen hafta açıkladığı verilere göre, ittifak üyelerinin 2035 yılına kadar GSYİH’larının %3,5’ini savunmaya ayırmayı kabul etmesinin ardından, Avrupalı müttefikler ve Kanada 2024 yılına kıyasla savunma bütçelerine 139 milyar dolar daha ek kaynak aktardı. Zirve taslağında öne çıkan diğer kritik bütçe kalemi ise Ukrayna oldu. NATO müttefikleri, ABD’nin katılmasının beklenmediği dev bir operasyonla Ukrayna’ya önümüzdeki yıl için 70 milyar avroluk askeri destek taahhüt edecek.

UKRAYNA'YA YENİ YARDIM TAAHHÜDÜ

Diplomatlara göre taslak bildiride NATO ülkeleri, Ukrayna'ya 70 milyar avroluk askeri destek sağlamayı ve gelecek yıl da en az aynı seviyede yeni yardım taahhüdünde bulunmayı planlıyor. Finansman paketine ABD'nin dahil olması beklenmiyor.

WASHİNGTON’A ZEYTİN DALI: BİLDİRİDE "İRAN" DETAYI

Ankara’da imzalanacak liderler bildirisinin taslak metninde İran'a ilişkin ifadelerinde yer alması bekleniyor.

Diplomatların aktardığına göre, ittifak içindeki derin görüş ayrılıklarına rağmen taslak bildiriye ABD'yi memnun edecek iki maddenin şu şekilde çerçevelenmesi bekleniyor:

"Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer özgürlüğünün korunması için İran'a doğrudan küresel çağrı yapılması ve İran’ın asla nükleer silaha sahip olmaması gerektiğinin NATO metniyle uluslararası düzeyde yeniden vurgulanması."

PENTAGON’DAN "YETENEK HAVUZU"

Sürecin arka planı Washington ile Avrupa başkentleri arasında yaşanan çekişmeye bağlı. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth’in Avrupa’daki Amerikan askeri varlığını kapsayan 6 Aylık Gözden Geçirme Kararı, kıtada soğuk rüzgarlar estiriyor. Pentagon’un, muhtemel bir savaş anında NATO’nun emrine vereceği uçak, denizaltı ve İHA gibi yetenek havuzunu daraltacağını bildirmesi üzerine Avrupalı müttefikler hava savunma, İHA ve uzun menzilli füzelee yatırımlarını tek başlarına artırma sözü verdi.

Ancak bu noktada da kriz bitmiş değil. Avrupa caydırıcılık için Tomahawk gibi füzeleri konuşlandırmak isterken, Washington yönetimi gerilimi tırmandıracağı gerekçesiyle Almanya’ya bu füzeleri göndermeyi hala reddediyor. Tüm bu gerilimlerin gölgesinde şekillenen ve son dakikaya kadar diplomatik pazarlıklara açık olan kısa ve net ortak bildiri, temmuz ayında Ankara'da devlet başkanlarının imzasına sunulacak.