ABD, bugün sandık başına gidiyor

Amerikan halkı, aylar süren seçim kampanyalarının ardından bugün sandık başına gidiyor.

Amerikan halkı, aylar süren seçim kampanyalarının ardından bugün sandık başına gidiyor.
ABD bugün yeni başkanını belirleyecek. Amerikalıların, şimdiki başkanları Barack Obama ile mi yola devam etmek istediği, yoksa ABD'nin 45'inci başkanını mı seçeceği günün sonunda belli olacak.
Bunun yanında, halk, ABD Kongresi'nin Temsilciler Meclisi kanadının tamamı, Senato'da 100 üyeden 33'ü, bazı valilikler için de sandık başına gidecek. Bugünün sonunda, ABD Kongresi'ndeki sandalye dağılımları da yenilecek.
Üç farklı saat dilimi olan ülkede, oy verme işlemleri eyaletlerin bulunduğu saat dilimine göre saat 07.00'de başlayacak ve eyaletlere göre 18.00 ile 20.00 saatleri arasında kapanacak. Doğu yakasının saat dilimi esas alındığında, sandık kapanma işlemleri saat 18.00'de başlayıp, eyaletlere göre gece yarısına kadar sürecek.
Dolayısıyla, 300 milyon Amerikalı akşam saatlerinden itibaren televizyonlarının karşısına kilitlenecek.
ABD'de 34 eyalet ile başkent Washington'da 30 milyondan fazla seçmen 6 Kasım'ı beklemeden oylarını kullandı. Erken oylar da bugün sayılacak ama bazı eyaletler, oy kullananların hangi partiye kayıtlı olduğunu açıklamıştı. Buna göre, erken oy kullananlar arasında Demokrat seçmenler, kritik eyaletlerin çoğunda Cumhuriyetçi seçmenlerden daha fazla.

-Son dakikaya kadar miting-

Başkan adaylarının da son ana kadar seçim çalışmaları sürecek. Cumhuriyetçi Parti başkan adayı Mitt Romney, son dakikada aldığı bir kararla, seçim günü bile Ohio ve Pennsylvania'yı ziyaret edecek.
Obama ise günü Chicago'da geçirecek, bir dizi radyo ve televizyon mülakatları üzerinden "salıncak eyaletler"deki seçmenlere seslenecek.
Günün sonunda iki aday, seçim sonuçlarını memleketlerinden takip edecek.
Obama, seçim kampanyasının merkezi olan Illinois eyaletinin Chicago kentinde, Romney ise yine kampanya merkezi olan, daha önce valilik yaptığı Massachusetts eyaletinin Boston kentinde seçim sonuçlarını izleyecek.
İki aday da seçim sonunda, zafer veya yenilgi mesajlarını buradan verecek.
Obama ve Romney, seçim kampanyasının son gününde de kritik eyaletleri turladı. Obama, gün içinde Wisconsin, Ohio ve Iowa'da rock yıldızı Bruce Springsteen'in eşlik ettiği mitingler düzenledi. Obama'nın 2012 seçim kampanyasının son durağı, 2008 yılında partisinin ön seçimlerinde galip geldiği ve Beyaz Saray yolunu açan zafer olarak nitelendirilen Iowa oldu.
Romney ise Florida, Virginia, Ohio ve New Hampshire'da mitingler düzenledi.
İki aday da son gün mesajlarında, destekçilerini oy kullanmaya çağırdı, bağımsız seçmenleri kendi taraflarına çekmeye yönelik çaba sergiledi.

-270'i bulan başkan-

ABD seçim sistemine göre başkan adayının, başkan olabilmesi için çoğunluğun oyunu alması yeterli değil. Federal yönetim yapısı üzerine kurulu ülkede, seçim mantığı, her eyaletin, başkanı ayrı ayrı seçmesi üzerine olduğundan, eyaleti kazanan başkan adayı, o eyaletin nüfus yoğunluğuna göre belirlenen seçici delegelerin tamamını da kazanmış oluyor. Böylece, seçici delegelerde çoğunluğu alan, ülkenin de başkanı oluyor.
Bu nedenle de yarın herkes, Demokrat Parti'nin başkan adayı ve ABD Başkanı Barack Obama ile Cumhuriyetçi Parti başkan adayı Mitt Romney'nin, halkın ne kadar oyunu aldığına değil, hangi eyaletleri kazandığına kilitlenecek.
Bu kapsamda, toplamı 538'i bulan seçici delegelerin eyaletlere göre dağılımı şöyle:
"California 55, Teksas 38, New York 29, Florida 29, Illinois 20, Pennsylvania 20, Ohio 18, Georgia 16, Michigan 16, North Carolina 15, New Jersey 14, Virginia 13, Washington 12, Massachusetts 11, Arizona 11, Tennessee 11, Indiana 11, Minnesota 10, Maryland 10, Missouri 10, Wisconsin 10, Colorado 9, South Carolina 9, Alabama 9, Kentucky 8, Louisiana 8, Oklahoma 7, Connecticut 7, Oregon 7, Arkansas 6, Mississippi 6, Utah 6, Kansas 6, Nevada 6, Iowa 6, West Virginia 5, Nebraska 5, New Mexico 5, Idaho 4, Maine 4, Rhode Island 4, Hawaii 4, New Hampshire 4, Vermont 3, Delaware 3, Montana 3, Alaska 3, North Dakota 3, South Dakota 3, Wyoming 3, Washington DC 3".

-Şimdilik 243'e 206-

Bazı eyaletler renklerini şimdiden belli ettiğinden, son tahminlere göre, Obama'nın şimdiden toplam 243 delegeyi, Romney'nin de 206 delegeyi kazanması yüksek ihtimal. Sonucu kestirilemeyen delege sayısı 89.
Ayrıntılara bakıldığında, Obama'nın kazanmasına kesin göz üyle bakılan delege sayısı 186, bunun yanında Obama'ya eğilimli eyaletlerden de toplam 57 seçici delege geleceği düşünülüyor. Romney'nin almasına garanti gözüyle bakılan delege sayısı 159, Romney yanlısı duran eyaletlerden gelmesi beklenen delege sayısı da 47.
Eyaletlerden gelecek sonuçlara dair matematik hesaplarında sürpriz olmazsa, en az 270'e ulaşabilmeleri için Obama'nın 27, Romney'nin de 64 delegeye ihtiyacı var. Bu noktada, Florida, Ohio, Iowa, Virginia, Wisconsin, Colorado ve New Hampshire, "kararsız" olmaları nedeniyle seçimin kaderini belirleyecek eyaletler olacak.
Obama'nın, sandıkları ilk açılan eyaletlerden olan Florida, Ohio ve Virginia'dan herhangi ikisini alması halinde, seçim sonuçları daha ülke genelinde oy sayımı devam ederken neredeyse belli olacak, aksi durumda, yarış son dakikaya kadar uzayacak.
Amerikalılar, 7 Kasım sabahına birbirinden farklı iki gelecek vaadinden biriyle uyanacak. Çünkü, Obama ve Romney'in sağlıktan eğitime, sosyal yardımlardan ekonomiye, hemen hemen tüm görüşleri birbirinden farklı, hatta zıt.
Aylardır seçimle yatıp seçimle kalkan Amerikalılar, 7 Kasım sabah ından itibaren normal yaşamlarına dönebilecek.