Hürmüz Boğazı’nda 'gemi başına 2 milyon dolar' iddiası! "ABD 5. Filosu için yolun sonu göründü"
ABD ile İran arasında varılan iki haftalık şartlı ateşkesin perde arkasında, Hürmüz Boğazı’ndan geçen her gemiden 2 milyon dolara kadar ücret alınması planının yer aldığı öne sürüldü. İddialara göre Hürmüz haracıyla Bahreyn’deki ABD 5. Filosu’nun bölgedeki hareket kabiliyeti tamamen bitecek
İran ile ABD, Hürmüz Boğazı'nda gemi trafiğinin açılmasına izin veren iki haftalık şartlı bir ateşkes üzerinde anlaştı.
ABD basınına göre Tahran yönetimi, Trump'tan özellikle Hürmüz Boğazı için iki kritik talep öne sürdü. Bu taleplerden ilki, Hürmüz Boğazı’ndan geçen tüm gemilerden geçiş ücreti alınması, ikincisi ise ABD savaş güçlerinin bölgeden tamamen çekilmesi.
"İran ve Umman, iki haftalık ateşkes planı dahilinde Hürmüz Boğazı'ndan geçen gemilerden ücret alacak" diyen ABD basını, Bahreyn’de konuşlu olan ABD Donanması’nın 5. Filosu için doğrudan bir tehdit unsuru haline geldiğini yazdı.
ABD 5. FİLOSU İÇİN YOLUN SONU MU?
Basra Körfezi, Umman Körfezi ve Kızıldeniz dahil 2,5 milyon mil karelik bir alanı denetleyen 5. Filo’nun, bu geçiş ücreti sistemine dahil olup olmayacağı merak konusu. CNN'e konuşan diplomatik kaynaklar, geçiş ücreti ödenmesinin ABD ordusunun bölgedeki hareket kabiliyetini ve körfeze erişimini ciddi şekilde zayıflatacağını öngörüyor.
Trump yönetiminin bu yeni sisteme karşı nasıl bir strateji izleyeceği ise belirsizliğini koruyor.
"PARALAR YENİDEN İNŞA İÇİN TOPLANACAK"
Bölgesel kaynaklardan gelen son dakika bilgilerine göre, iki haftalık ateşkes planı İran ve Umman’a bu ücreti toplama yetkisi veriyor. İran tarafı, boğazdan elde edilecek geliri ülkenin yeniden inşası için kullanacağını duyurdu. Umman’ın bu kaynaktan elde edeceği payı nereye aktaracağı ise henüz netleşmedi.
İran’ın 10 maddelik ateşkes planında neler var ve ABD bunu kabul edecek mi?
Devlet medyasına göre İran, Pakistanlı arabulucular aracılığıyla Beyaz Saray’a sunulan 10 maddelik barış planına uygun olarak, detaylar netleştiğinde savaşın sona ermesini kabul edecek.
İran devlet medyasında yayımlanan plana göre öne çıkan talepler şöyle:
- İran’a uygulanan tüm birincil ve ikincil yaptırımların kaldırılması,
- Hürmüz Boğazı üzerindeki İran kontrolünün sürmesi,
- ABD ordusunun Orta Doğu’dan çekilmesi,
- İran ve müttefiklerine yönelik saldırıların durdurulması,
- Dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması,
- Anlaşmanın BM Güvenlik Konseyi kararıyla bağlayıcı hale getirilmesi.
ABD'ye gönderilen Farsça versiyonda ayrıca nükleer program için "zenginleştirmenin kabulü" ifadesi yer alırken, İngilizce versiyonda bu madde bulunmadığı da gözlerden kaçmadı.
HÜRMÜZ BOĞAZI'NDA GEMİ BAŞINA 2 MİLYON DOLAR
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi boğazda güvenli geçişin İran ordusu denetiminde sağlanacağını açıkladı. Anlaşmanın en çok konuşulan detayı ise geçiş ücretleri oldu.
Associated Press'in aktardığına göre plan, İran ve Umman'ın boğazdan geçen gemilerden gemi başına 2 milyon dolara kadar ücret almasına imkan tanıyor.
TRUMP'I ATEŞKESE ZORLAYAN ANKETLER
ABD'de ara seçim kampanyası devam ederken, Trump'ın onay oranlarının en düşük seviyeye gerilemesi ateşkes kararında etkili olduğu konuşuluyor.
PİYASALARDA ATEŞKES HAREKETLİLİĞİ
İran ile varılan anlaşmanın yankıları küresel piyasalarda da karşılık buldu. Avrupa borsaları güne yükselişle başlarken, Irak’taki İran yanlısı gruplar saldırılarını iki hafta süreliğine durdurduklarını açıkladı. Lübnan kanadında ise ordu, güvenlik riskleri nedeniyle sivillere köylerine dönmemeleri çağrısında bulundu.
