Merdiven İran'dan rehberlik PKK'dan

İran'ın üçte ikisini yürüyerek geçen Afganistanlı göçmenlere, resmî yetkililer Türkiye’nin inşa ettiği güvenlik duvarlarını aşmaları için merdiven temin ediyor. Terör örgütü PKK da göçmenleri dağlık bölgelerden Türkiye'ye geçirmeye çalışıyor

YILMAZ BİLGEN

Son dönem Türkiye kamuoyunda en çok konuşulan konular arasında Afganistan’dan kaçak yollarla gelen göçmenler var. Türkiye gazetesi bu göç hattının bilinmeyenlerini araştırdı. Olayın yaşandığı bölgelerden önemli isimler ve şahitler, kaçak göç trafiğini anlattı. Afganistan'ın başşehri Kâbil’de yaşayan uluslararası ilişkiler uzmanı Muhammed Ali Aşna, kaçakçılık şebekesinin uluslararası bir boyut arz ettiğini ve Afganistan’ın tüm köylerine kadar ulaşabilen bir ağa sahip olduğunu söyledi. Bu yapının Pakistan, İran, Türkiye, Afganistan ve başta Yunanistan olmak üzere Avrupa genelinde yapılandığını aktaran Ali Aşna, PKK terör örgütünün bu şebekenin bir diğer ortağı olduğunu ifade etti.

SINIR DENETİMİ YOK
Ali Aşna şöyle konuştu: Afganistan’da anlaşılan kaçak göçmen adayları seksen-yüzer kişilik gruplara bölünüyor ve daha çok Afganistan’ın Nimruz vilayetinden İran’ın Sistan bölgesi Zabul kentine geçiyor. Kaçakçıların bir diğer güzergâhı ise Pakistan koridoru. Afganistan’dan önce Pakistan’a geçirilen kaçak göçmenler daha sonra İran sınır şehri Zerenc’e giriyor. Gerek Afganistan-Pakistan, gerek ise Afganistan İran sınır geçişlerinde denetim olmaması sebebiyle sıkıntı yaşamadan istedikleri bölgeye geçiyorlar.

ÖDEMELER, HEDEF NOKTADA
Afganistan’dan yola çıkan bir göçmene dört beş gün arasında varış garantisi veriliyor. Buradan çıkanlar 15-30 yaş arasında değişiyor. Kadın, yaşlı ve küçük çocuklar kabul edilmiyor. Sebebi ise güzergâh ve şartlar. Bu insanlar üç bin kilometreden fazla yol gidiyor ve birçok noktayı yürüyerek geçiyor. Afganistan’dan çıkan her şahıs için ailesi ve bir kefil isteniyor. Kaçakçılık şebekesi bu kişilerden yanlarına hiçbir şey almamalarını istiyor. Kimlik, pasaport, telefon dâhil yanlarına hiçbir şey almıyorlar. Anlaşma gereği belirlenen hedefe ulaşıldığında şebekenin Türkiye’deki elemanı kendi telefonundan kaçak giden şahsı ailesi ve kefil ile görüştürüyor ve Afganistan’daki şebeke elemanına para teslim ediliyor. Para verilene kadar Türkiye’ye götürülen kişi rehin olarak tutuluyor. Bu kişilerden bazıları ise yapılan anlaşma çerçevesinde daha sonra Yunanistan’a götürülmek üzere Ege ve Marmara bölgelerine götürülüyor. Daha önce 600 ila 1.000 dolar olan geçiş ücreti, son dönem yaşanan gerginlik sebebiyle 4-5 bin dolarlara kadar yükseldi. Bu insanların yol boyu bütün giderleri kaçakçılık ağı tarafından karşılanıyor.

İRAN İSTİHBARATI YARDIM EDİYOR
İran’ın el altından Afganistan’a silah sattığını ve göç kartını Türkiye’ye karşı açıkça kullandığını ifade eden Muhammed Ali Aşna "Afganistan’dan kimliksiz, pasaportsuz çıkan ve İran’ın üçte ikilik kısmını katederek Türkiye geçirilen düzensiz göçmenlere İran istihbaratı ve sınır güvenliği yardım ediyor. Üstelik İran istihbaratı bu grupların arasına bilinmeyen kişileri katıyor. Yakalanma durumunda 'mülteciyiz' diyorlar.

YÜZDE 80'İ TÜRK DEĞİL
Afganistan’dan Türkiye’ye giden kaçak sığınmacıların yüzde 80 oranında Peştun, Hazara ve Taciklerden oluşuyor. Ancak yakalanma durumunda genelde Türkmen olduklarını söylüyorlar. Bizim bölgelerden bu yolu tercih edenler azınlıkta. İran’a yakınlığı ile bilinen Hazaralar ve Tacikler ile birlikte Peştunlar daha çok bu yöntemi kullanıyor" dedi.

TAHRAN, SINIRA KADAR TAŞIYOR
İranlı araştırmacı Babek Şahit ise İran güvenlik güçlerinin gerek Afganistan-İran sınırı gerekse bu kaçakların Türkiye sınırın taşınmasına açık destek verdiğini söyledi. "Bu göçmenler İran içerisinde 2 bin 500 kilometre yol katediyor. Hiçbir engelle karşılaşmadan da Van sınırına ulaşıyor" diyen Babek şunları anlattı: Afganistan’dan çıkan her grup belirlenen araçlarla birçok kenti geçerek ve onlarca kontrol noktasını atlatarak Van sınırına ulaşıyor. Hiç birinde kimlik, pasaport olmayan bu kişiler neden alıkonulmuyor, ya da ülkelerine geri gönderilmiyor sorusunu sormak gerekiyor. İran Devrim Muhafızları, İran İstihbaratı ve Sınır Muhafaza görevlileri bu konuda iş birliği yapıyor. İran’ın son dönem özellikle Irak’ta ürettiği milis grupları üzerinden Türkiye’ye yönelttiği tehditlerin arka planında da sızdırdığı bu provokatörleri harekete geçirmek var.
Afgan sınırından alınan bu kaçaklar Kirman, Kum, Zencan gibi önemli ve güvenliğin üst düzey olduğu illerden geçerek Türkiye sınırına getiriliyor. Maku-Çaldıran sınır hattına geliyorlar ve burada Türkiye’nin inşa ettiği güvenlik duvarlarından aşmaları için kaçak göçmenlere resmî görevliler merdiven temin ediliyor. Yine İran istihbaratı, bu insanları Türkiye’nin aldığı tedbirlere karşı dağlık Kotur bölgesine yönlendiriyor. Çok daha zor olmasına rağmen bu bölgeden PKK ile iş birliği yaparak geçmeye çalışıyorlar.