Avrasyasız koridorda ne taşıyacaksınız?

“Projeye baktığınız zaman Çin, Pakistan, Rusya, İran ve Türkiye dışlanıyor. Merkezi Asya olan devleri aradan çıkardığınızda, lokal ticaret mi yapacaksınız? Hindistan’dan ne getireceksiniz, ne üretimi var ki orada?”

YEŞİM ERASLAM'IN HABERİ - Hindistan’ı Orta Doğu ve Avrupa’ya bağlayacak ticaret koridoruna yönelik imzalanan Hindistan-Orta Doğu-Avrupa Ekonomik Koridoru (IMEC) anlaşmasının uygulanabilirliği tartışılırken, uzmanlar Türkiye’nin de sürece dâhil edilmesi gerektiğine dikkat çekti. Çin’in Kuşak ve Yol projesine alternatif olarak ABD’nin küresel dengelerde hâlâ söz sahibi olduğunu vurgulama girişimi olarak yorumlanan projenin sürdürülebilirliğini gazetemize değerlendiren Prof. Dr. Toğrul İsmayıl, son dönemlerde projelerin ekonomik olmaktan çok jeopolitik olmaya başladığını belirtti. İsmayıl, “Bu projede, önemli ülkelerin dışlanmıştır. ABD, Hindistan’ı da yanına alarak Çin’e karşı bu projeyi öne çıkarmak istemektedir. Bu projede deniz yolunu öne çıkararak Türkiye’yi dışlanıyor ancak Avrasya ve Karadeniz Havzası’na taşınacak ürünleri düşündüğünüz zaman bunu gerçekleştiremezsiniz. Türkiye’nin dışlanma nedeni, bölgede daha fazla güçlenmesinin istenmemesi” dedi.

Enerji projesi olan TANAP’a (Trans Anadolu Doğal Gaz Boru Hattı) vurgu yapan İsmayıl, önemli olanın söz konusu hatta neyin taşınacağı olduğunu ifade etti. Prof. Dr. Toğrul İsmayıl, şunları kaydetti:

“Projeye baktığınız zaman Çin, Pakistan, Rusya, İran ve Türkiye dışlanıyor. Bir nevi Avrasya coğrafyası projede yok. Merkezi Asya olan devleri, Rusya’yı, İran’ı aradan çıkardığınızda, lokal ticaret mi yapacaksınız? Hindistan’dan ne getireceksiniz, ne üretimi var ki orada? Enerji kaynakları o coğrafyada değil, yiyecek içecek kaynakları o coğrafyada değil. NABUCCO diye Doğalgaz Boru Hattı Projesi vardı. Türkiye’yi dışlıyordu ne oldu o projeye? İşlevsiz olduğu ortaya çıktı. Kaynaklar olmadan enerji güzergâhı oluşturuyorlar. Bizim için önemli olan ‘orta kuşak’ dediğimiz rota. Bölgede savaş var elbette ancak, sonsuza kadar sürmeyecek. Güzergâhlar ise sürekli olarak kalacak. Petrol ve doğalgaz taşıyacaksınız en ucuz maliyet boru hatlarıdır. O da Türkiye’de mevcuttur. Bu projede her ne kadar Şanghay İşbirliği Örgütü’nde olsalar da Çin ile Hindistan rekabeti ortaya çıkmıştır. Bu işin arkasında ABD var. ABD’nin hesaplarının ne kadarının uygulandığını göreceğiz.”

Bakü-Tiflis-Kars demiryolunun önemine işaret eden Prof. Dr. Toğrul İsmayıl, Zengezur Koridoru’nun tamamlanması ile yeni bir nakliyat koridorunun oluşacağını, bölgeye etkisinin ise büyük olacağını kaydetti. İsmayıl, Türkiye’nin dünyada ABD’den sonra en büyük kara taşımacılığı filosuna sahip olduğunu belirterek artan petrol fiyatlarının bu yolu cazip kılmadığını, bir an önce demiryolu taşımacılığına yönelmek gerektiğini vurguladı.