Dolar ezdi geçti

Merkez Bankalarının şahin politikalarının etkisiyle dolar endeksi Mayıs 2002’den bu yana ilk defa 114’ü aşarak rekor kırdı. Dolar; sterlin, yen ve avro karşısında yeni zirveleri test ederken emtialar ise değer kaybetti.

Kaydet

ÖMER TEMÜR

ABD Merkez Bankası (FED) başta olmak üzere merkez bankalarının agresif faiz artırımı ve resesyon endişeleri ile doların önlenemez yükselişi sürüyor. Dolar endeksi Mayıs 2002’den bu yana ilk defa 114’ü aşarak rekor kırarken, Sterlin, yen ve avro karşısında yeni zirveleri gördü. FED eylül ayında arka arkaya üçüncü defa 75 baz puanlık faiz artırımına gitti ve agresif adımların gelecek dönemde de devam edeceği sinyali verdi. FED’in agresif politikaları aralıkta en az 125 baz puan faiz artırımına gideceği beklentisi oluştururken İngiltere, Norveç, İsviçre, Tayvan, Güney Afrika, Endonezya ve Filipinler Merkez Bankaları da tercihini politika faizini artırmaktan yana kullandı. İngiltere Merkez Bankası (BoE), politika faizini 50 baz puan artırarak yüzde 2,25 ile son 14 yılın en yüksek seviyesine çıkardı.

STERLİN, YEN VE AVRO KAN KAYBEDİYOR

Resesyon endişesiyle ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi geçen hafta Nisan 2010’dan bu yana ilk defa yüzde 3,83’ü test etti. Bu durumda dolar ana vatanına yönelince önlenemez yükselişi başladı. Bütün diğer para birimleri karşısında rekor yürüyüşünü sürdüren dolar endeksi Mayıs 2002’den bu yana ilk defa 114,5’i gördü. Sterlin/dolar kuru Asya’da 1,0350 ile dolar karşısında tarihî düşük seviyeye gerilerken, dolar/yen paritesi de 45,50 seviyesine çıkarak Ağustos 1998’den sonraki en yüksek seviyeyi gördü. Yenin dolar karşısında kaybı yıllık yüzde 26’ya ulaştı. Avro/dolar paritesi ise 0,9554’le 20 yılın en düşük seviyesini görmesinin ardından 0,9690 seviyesinde bulunuyor.

Dolar TL karşısında da yükselişe geçti. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının 100 baz puanlık faiz indiriminin etkisiyle dolar/TL kuru Aralık 2021’de kırdığı rekoru tazelemişti. Yeni haftanın ilk işlem gününde Türkiye’nin risk primi 781 baz puana yükselirken, dolar 18,45 seviyesini de aşarak rekor seviyeyi yeniledi.

ALTIN DÜŞÜYOR

Öte yandan emtia fiyatları Merkez Bankalarının “şahin” politikaları ve resesyon endişeleri ile sert düştü. Geçen hafta ons fiyatı 1.639 dolarla Nisan 2020’den bu yana en düşük seviyeyi gören altın yüzde 1,9 geriledi. Gümüş yüzde 3,6, platin yüzde 5,7 ve paladyum da yüzde 3,2 değer kaybetti. Metallerde de geçen hafta düşüşler etkili oldu. Tezgah üstü piyasada bakır yüzde 4, alüminyum yüzde 3,6, kurşun ve nikel yüzde 3,4 azalış kaydetti. Analistler, enerji krizinin yol açtığı üretim durgunluğu sebebiyle Avrupa’da azalan bakır talebinin bir süre için piyasa duyarlılığını domine edebileceğini belirtti.

AKARYAKITTA İNDİRİM YOLDA

Resesyon endişesiyle petrol fiyatı da 9 ayın en düşük seviyesine gerileyerek 83 doları gördü. Petroldeki düşüş son bir ayda ise yüzde 20’yi buldu. Petroldeki düşüşün akaryakıt fiyatlarına da yansıması bekleniyor. Doğalgaz ise geçen haftayı yüzde 12,1 kayıpla tamamladı.

GIDA KORKUTUYOR

Tarım emtiaları faiz artırımlarıyla düşerken, jeopolitik riskler ve hava sıcaklıklarının artmasıyla yükseldi. New York Ticaret Borsasında işlem gören buğday yüzde 2 arttı, soya fasulyesi yüzde 1,6, mısır yüzde 0,3 ve pirinç ise yüzde 2,5 düştü. Pamuk yüzde 6,8 ve kakao yüzde 4,5 değer kaybederken, kahve yüzde 2,3 ve şeker yüzde 0,5 değer kazandı. Buğday fiyatları, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in işgal edilen Ukrayna topraklarını ilhak etme sözü vermesinin meydana getirdiği gerilim ve Karadeniz tahıl koridoru üzerinde oluşturduğu belirsizlik sebebiyle yükseldi. Putin, geçen hafta kısmi seferberlik ilan etmişti. Brezilya’da kurak hava ile beraber şeker arzına yönelik artan endişeler kahve ve şeker fiyatlarında yükselişe yol açtı.

Yayın Tarihi | 27 Eylül, 2022 - 04:49

Bizi Takip Edin

YORUMLAR