Dünya sıkıştı, çare Türkiye! Kalkınma yolu enerji yolu olacak
Uzmanlara göre İran’ın Hürmüz’ü kapatması savaş bitse bile dünyayı güvenli enerji alternatiflerine yönlendirecek. Türkiye’nin Irak’la birlikte yürüttüğü Kalkınma Yolu projesi, ticaret kadar enerjinin de yeni rotası olacak.
YILMAZ BİLGEN - İsrail ve ABD ile savaşan İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatması enerji piyasasını altüst ederken Türkiye’yi ön plana çıkardı. Dünya ülkeleri günlük 20 milyon varil petrolün taşındığı Hürmüz’e alternatif güzergâh arıyor. Basra-Türkiye koridoru bu çerçevede güvenli, ekonomik ve efektif yol olarak görülüyor. Prof. Dr. A. Beril Tuğrul’a göre yaşanan enerji krizi, Türkiye’ye farklı bir misyon yükledi.
Petrol fiyatlarında "Trump" depremi! İşte 5 günlük erteleme kararının arkasındaki "tanker" gerçeği!
Basra çıkışlı Kalkınma Yolu projesinin bir enerji nakil hattına dönüştürülmesiyle ilgili de hesapların yapıldığını belirten Tuğrul “Dünya gerçek manada sıkıştı. Tek çıkış yolu ve çare Türkiye. Süreç doğru yönetilirse önümüzde tarihî fırsatlar var. Devlet aklımız ve hamlelerimize bakarak bu krizden büyük kazanımlarla çıkabileceğimizi öngörüyorum. Hürmüz krizi aşılsa bile alternatif hattın önemi kaybolmayacaktır” dedi.
KAPASİTE BEŞE KATLAYABİLİR
Prof. Dr. Beril Tuğrul şu değerlendirmelerde bulundu: ABD bu savaşta ciddi manada imaj kaybetti. Türkiye’yi tahkime şikâyet eden Irak yönetimi Ankara ile anlaşmaktan başka çıkış kalmadığını anladı. Ardından Kerkük hattından sevkiyat başladı. Basra’dan dünyaya bir enerji nakil koridoru Körfez ülkeleri, ABD, Avrupa ve İsrail’in uzun zamandır gündemindeydi. İsrail Basra’dan Hayfa’ya bir hat çekmekle ilgili ciddi girişimlerde bulundu. Gazze’yi bu amaçla haritadan sildiler. İsrail, dünya ve bölge ülkeleri için bir tehdit unsuru. Körfez ülkeleri uzun vadeli istikrar hesapları yapamaz durumda.
Türkiye dışındaki tüm alternatiflerin risk faktörü çok yüksek. Ayrıca ekonomik de değil. Türkiye-Irak hattı şu anki hâli ile günlük 1,6 milyon varillik petrol taşıyabilir. Şayet Türkiye’nin öncülük ettiği Kalkınma Yolu hayata geçirilir, Basra’dan başlayan kara ve demir yoluna gaz ve petrol boru hatları da eklenirse bu miktar 7-8 milyon varile çıkarılabilir. Hatta daha artırılabilir. Bu konuyla ilgili bazı projelerin yapıldığını biliyorum. Kalkınma Yolu, Türkiye’ye yıllık 100 milyar dolardan fazla ekonomik katkı sağlayacak. Savaş hazırlık sürecini hızlandırdı.
EN GÜÇLÜ ALTERNATİF
İran-ABD savaşının bütün planları değiştirdiğini ifade eden Prof. Dr. Tuğrul “Bundan böyle dünya petrolünün yüzde 20’sinin aktığı Hürmüz tek koridor olmayacak. Bu kriz bunu gösterdi. Koridor ABD için yüzde 2’lik bir etkiye sahip ama Çin için bu oran yüzde 15’lere çıkıyor. Avrupa için ise bir can damarı. Amerikalılar 39 trilyon dolarlık borcun ödenmesi bağlamında sınırlı krizden kazanç umuyordu. Hesapları petrolün 90 dolarlar seviyesine çıkmasıydı. Tüm hesaplar bozuldu. ABD’nin on milyarlarca dolarlık kaybı var” diye konuştu. Tedbirler çerçevesinde Türkiye’nin de sondajlara ağırlık verip kendi öz kaynaklarına daha fazla yöneleceğini kaydeden Tuğrul “Katar yanında Türkmenistan, Azerbaycan, Nijerya, ABD, Cezayir gibi kanallardan yaptığımız tedarikler Hürmüz’den bağımsız kanallar. Avrupa’da ise daha şimdiden maliyet yüzde 30 arttı. İşte bu sebeple Basra-Türkiye koridoru kesinlikle en güçlü alternatif tercih olacaktır” dedi.
