KIRILGAN BEŞLİ'de Türkiye geride kaldı

2013 mayıs ayında başlayan şokun ardından Hindistan, G. Afrika ve Endonezya toparlandı. Türkiye ise Brezilya ile birlikte son 10 ayda gördüğü diplere yakın

Geçtiğimiz yıl mayıs ayında gelişmekte olan ülkelerde başlayan ABD Merkez Bankası (FED) kaynaklı şokun üzerinden 10 ay geçti. Bu süreçte doların değerlenmesinden en fazla olumsuz etkilenecek ülkeler, "Kırılgan Beşli" diye kategorize edildi. Bu sepete Hindistan, Brezilya, Türkiye, Endonezya ve Güney Afrika dahil edilmişti. Bu ülkelerin borsaları ve para birimleri, FED'in tahvil alımlarını azaltmaya başladığı ve doların değerlendiği süreçte hırpalandı. Söz konusu ülkelerde 2014'te seçimlerin yapılacak olması da siyasi riskleri beraberinde getirdi ve makroekonomik verilerde bozulma "katmerli" oldu. Ancak bugün geldiğimiz noktada "Kırılgan Beşli" ülkelerinin de kendi içlerinde ayrıştığını görüyoruz. Bu fark özellikle borsalarda dikkat çekici. Kargaşanın başladığı 2013 mayısından bu yana bakalım:
gt; Hindistan borsası 22 Mayıs'ta 20.062 seviyesindeydi. Ağustos'ta 17.906'ya kadar geriledi. Son kapanışı 21.810'dan yaptı. Geçen yıl mayıstan bu yana yüzde 8.7 değer kazandı.
gt; Endonezya borsası 22 Mayıs'ta 5208 seviyesindeydi. Ağustos'ta 3768'e kadar geriledi. Son kapanışı 4879'dan yaptı. Dipten yaklaşık yüzde 20 tepki veren borsa, geçen yıl mayıs ayındaki seviyenin yaklaşık yüzde 10 altında.
gt; G. Afrika borsası geçen yıl mayıs ayını 42.016 puandan tamamladı. Haziranda en düşük 37.840 seviyesini gördü. Ardından yükseliş trendine geçen borsa, son kapanışı 46.412'den yaptı. Geçen yıl mayıs ayına göre yaklaşık yüzde 10 değer kazandı.
gt; Brezilya borsası 22 Mayıs'ta 56.429 seviyesindeydi. Temmuzda 45 bine kadar gerileyen borsa, ekimde 56.460'a kadar tepki verdi. Yeniden düşüşe geçen Bovespa endeksi, son kapanışı 44.966'dan yaparak son 1 yılın en düşük seviyelerine demir attı. 10 aylık değer kaybı yaklaşık yüzde 20 civarında.
gt; Ve Türkiye... 22 Mayıs'ta BIST endeksi 93.398 ile tarihî zirvesini gördü. Ardından başlayan düşüş ağustos sonuna, 63.800'lere kadar devam etti. Eylül ve ekim aylarında 80 bin test edildi. 16 Aralık'ta 74.843'ten kapanan BIST, ertesi gün yapılan operasyonun ardından bugüne kadar geçen sürede 60.700 - 61.000 seviyesini defalarca test etti. Son kapanışı da 63.279'dan yaptı. 10 aylık değer kaybı yaklaşık yüzde 33 olarak dikkat çekiyor.
Sonuç olarak Türkiye, 'Kırılgan Beşli'de en kötü performansı göstermiş. Kritik soru şu: Yatırımcılar buraya ne zaman dönecek? Şunları söyleyebiliriz: Borsada 61 bin seviyesinin sağlam korunması, "dip çalışması" hissiyatını güçlendiriyor. BIST, 65.500-66.000 seviyelerini kalıcı olarak geçerse dip teyidi de gelir. Cari açıkta düşüş başladı ve devamı gelecek. 2010 yılında gördüğümüz 45 milyar dolar rakamına yeniden inebiliriz. Bu da cari açıkta yüzde 5 hedefinin tutması anlamına gelir ki, dolar ve faiz üzerindeki baskının da hafiflediğini göreceğiz. Yeni olumsuzluklar görmemeyi temenni edelim ve "biraz sabır" diyelim...


Ö.Faruk Bingöl/TÜRKİYE GAZETESİ
omerfaruk.bingol@tg.com.tr