Patron yüksek maaşlı eleman bulamıyor, çalışan iş arıyor!

‘Yüksek maaşa çalışacak eleman yok’ konusunu çalışanlara sorduk. Bazı işverenlerin bu konuyu bilinçli olarak gündemde tuttuğunu belirten çalışan kesimi “Spesifik örnekler geneli yansıtmıyor. Fazla mesai yapıyoruz, düşük ücret alanlarımız var, sigortasız çalıştırma ve mobbing yaşanıyor. Türkiye’de hâlâ bir kesim asgari ücretini bankadan, kalanı elden alıyor” diyor.

KAAN ZENGİNLİ'NİN HABERİ

Son dönemde ‘Yüksek maaşlara çalışacak eleman yok’ haberleri gündeme oturdu. Birçok sektör temsilcisi nitelikli eleman sorunundan şikâyet ederek ‘Yüksek maaşa rağmen eleman bulamıyoruz’ açıklamalarında bulundu. Mesela ‘İnşaat ustasının maaşı, mühendisi geçti’, ‘100 bin liraya kaynakçı aranıyor’ gibi konular gündeme taşındı. Bunun üzerine biz de çalışan ve iş arayan kesime son durumu sorduk.

“BU BİR MANİPÜLASYON”

Çalışanlar ve işçi dernekleri, bazı sektörlerdeki spesifik örneklerin genele yayılmaması gerektiği uyarısında bulunuyor. Özel sektörde çalışma şartlarının zor olduğundan şikayet ediyorlar. Ayrıca fazla mesai, düşük ücret, sigortasız çalıştırma ve mobbing durumlarının yaşandığı ifade ediliyor. Açıklamalarda hâlâ bazı şirketlerde maaşların asgari ücretten yattığı, kalan ücretlerin elden verildiği dikkat çekiyor.

ORTALAMA ÜCRET 22 BİN

Kariyer sitelerinin, 2023’te en çok işçi aranan meslekleri dikkate alarak yaptığı maaş değerlendirmelerinde şu bilgiler yer aldı: Garson maaşları ortalama 20-22 bin TL. Bahşişlerle birlikte aylık ücret 26-28 bin liraya kadar yükseliyor. Satış elemanı bu sektörde ilk giriş maaşı 17-19 bin TL. Ancak sektöre göre alınan primler değişiyor. Ortalama maaş 25-28 bin lira civarında. Turizm otelcilikte alan geniş, okuldan mezun olup otel görevlisi olan biri 17 bin lira maaşla işe başlıyor.

En düşük maaş temizlik görevlisi ve kapı görevlilerinde. Devamında mutfak-aşçı, resepsiyonist, halkla ilişkiler ve otel müdürü olarak devam ediyor. Otelcilikte maaşlar 20 bin ile 40 bin lira arasında değişiyor. Market elemanı ortalama 20-22 bin lira ücret alıyor. Fabrika işçisinin kazancı ise 20 bin liradan başlayıp 28 bin liraya kadar çıkıyor. Ustabaşı ve emek yoğun sanayide çalışanların maaşları 30 bin lira ve üzerinde seyrediyor.

“YERİNİZE İŞÇİ ÇOK”

İnşaat İşçileri Derneği ise şunları dile getirdi: Patronlar medyada çıkan haberleri bize gösterip ‘Çıkarsanız yerinize işçi çok’ tehdidinde bulunuyor. Bir inşaat işçisi girişte 20-22 bin lira alıyor. Her türlü hava şartlarında ve 8 saatten fazla çalışıyoruz. Çoğumuzun sigortası bile yok, güvenlik tedbirleri yetersiz. Maaşları gününde alamıyoruz, ‘Girdi maliyetleri arttı’ deyip zam yapmıyorlar, her ay bir işçi işi bırakıyor, yerine başkası geliyor. Ama ‘80 bin liraya inşaat ustası bulunamıyor’ diyorlar. Adres verin, biz size istediğiniz kadar usta sağlayalım.

KAYNAKÇIYA 30 BİN

Kaynakçılık son zamanlarda oldukça popüler. Eleman bulunamayınca sektörde sıkıntı yaşandığı söyleniyor. Hadımköy’de faaliyet gösteren bir mobilya şirketi, aylık 30 bin liraya kaynak ustası arıyor. Şirketin insan kaynakları müdürü Nebahat Gülseven “Kendi sektörümüz adına konuşursam kaynak ustaları ortalama 25-30 bin lira ücret alıyor. 100 bin liraya eleman arayan sektörler, daha emek yoğun işler yapıyor olabilirler. Gemi yapımında da alt yapı projesi üretiminde de kaynakçı gerekiyor. Ama genelde maaş ortalaması bu seviyede” diye konuştu.

TÜRK İŞÇİ AVRUPA'YA KAÇIYOR

Türkiye’deki çalışma şartları nedeniyle birçok işçi yurt dışına gidiyor. Özellikle Avrupa’da emek yoğun sektörlerde çalışanlara oldukça ihtiyaç var. Almanya en çok fabrika işçisi arıyor. Fransa ve İtalya gibi gastronomi ülkelerinde ise Türk aşçılar boy gösteriyor. Amerika’da da şoförlük, kuryelik ve ara eleman sorunu nedeniyle iş alım talepleri var.

ÜSTÜ KAPALI EK İŞ YÜKLENİYOR

Kariyer sitelerinin yaptığı araştırmalarda, çalışanların en büyük sorunları şöyle sıralanıyor: Fazla mesai, düşük ücret, sigortasız çalıştırma ve mobbing… Yetersiz zam ve maaşı asgari ücretten gösterme.” Bir diğer konu ise işverenlerin ilginç istekleri. Mesela birçok iş ilanında ‘esnek çalışma şartları’ ya da ‘grup çalışmalarına müsait’ gibi özellikler aranıyor. Çalışanlar bu gibi isteklerin mesaiyi arttırdığını ifade ediyor: “Esnek çalışma demek ‘mesai bitiminde dahi iş isteyebilirim’ anlamına geliyor. Grup çalışması da ‘göreviniz olamayan konularda size iş verilmesinin kurumsal açıklaması