Şifreli vasiyet artık zaruret!

Türkiye’de 2,5 milyon 'kripto' yatırımcısı var. Bu para, miras kalabiliyor. Şifreyi kimse bilmiyorsa, hesaba ulaşılamıyor. Banka borçları için de benzer sıkıntı yaşanıyor. Ağır hastalık veya vefat halinde, o kişinin bütün ödemeleri aksıyor, herkes mağdur oluyor. Uzmanlar "Şifreler mutlaka güvenilir bir vârise söylenmeli" diyor.

KAAN ZENGİNLİ

Teknoloji ile birlikte birçok işlem artık online yapılıyor. Hâl böyle olunca güvenlik açısından belirlediğimiz şifreler de önem kazanıyor. Ancak bazı durumlarda yalnızca kendimizin bilmesi gereken hesap şifreleri sorun da çıkarabiliyor. Örneğin vefat ya da hastanede bilinç kaybı gibi bir durumda, vârislerin veya aile bireylerinin bu hesap şifrelerine ulaşması gerekiyor. Özellikle kripto para cüzdanı bulunan bir yatırımcının vefat etmesi durumda, cüzdan açılamıyor ve bu yatırım buhar oluyor. Kripto para veri şirketi Chainalysis'e göre, mevcut 18,5 milyon Bitcoin'in yaklaşık yüzde 20'si kayıp cüzdanlarda gibi görünüyor. Bunların bir kısmı vefat kaynaklı... Kayıp cüzdanların toplam piyasa değeri ise yaklaşık 140 milyar dolar... Türkiye’de de 2,5 milyon kripto para yatırımcısı bulunuyor. Bu rakamla Türkiye, dünyada en fazla kripto para kullanan ülkeler arasında 19’un sırada. Vefat eden kişinin kripto parası miras kalabiliyor. Ancak şifreyi aile bireylerinden kimse bilmiyorsa, o hesaba ulaşmak mümkün olmuyor. Hukukçular, "Kripto paralar bir değerdir. Miras hukukunda da maddi olarak değer teşkil eden, para ile ölçülebilen bu paralar mirasa dahildir ve mirasçılara intikal eder. Ancak şifreler, vasiyetnameye de yazılmalı. Böyle bir şey yapılmamışsa, o mirasa ulaşmak imkansız hale gelebilir" uyarısında bulunuyor. Yalnızca kripto cüzdan şifrelerinin değil, bankacılık şifrelerinin de güvenilen bir kişiye verilmesi gerektiğini belirten uzmanlar "Vefat veya bilinç kaybı varsa, aile bireyleri ciddi sorun yaşıyor. Hem devam eden banka ödemeleri gibi işlemler hem de miras işlemleri bu sebeple aksıyor. Dolayısıyla güvenilen bir kişiye bu bilgilerin de aktarılması çok önemli" diyor.
Sadece 2021 yılında 1 milyon hesap, 10 yıllık zaman aşımına uğradı. Bu hesaplarda unutulan 217 milyon TL, TMSF'ye devredildi.

YAŞANMIŞ İKİ ÖRNEK

> Bitcoin'e en çok sahip olan isimlerden Mircea Popescu, geçen yıl hayatını kaybetmişti. 1 milyar dolarlık kripto parası olduğu tahmin ediliyor. Ancak şifrelerini kimseye vermediği için sisteme giriş yapılamıyor. Vârisler, hackerler aracılığıyla hesabı açmaya çalışıyor.

> San Francisco'da yaşayan Stefan Thomas, kripto cüzdan şifresini hatırlamadığı için hesaplarına ulaşamıyor. 220 milyon dolarlık Bitcoin'e sahip Thomas, 8 şifre hakkını kullandı. Son 2 hakkını yanlış kullanırsa hesabı kilitleniyor. Thomas, çalışmalarını sürdürüyor.