Askerî mahallerdeki aramalara hâkimlik şartı

Anayasa Mahkemesinin, CHP’nin başvurusu üzerine 7145 sayılı ve 7333 sayılı Kanunlara ilişkin kararının gerekçesi Resmî Gazete’de yayımlandı.

Askerî mahallerde yapılacak önleme araması ile bu yerlere giriş ve çıkış usulünü düzenleyen kuralların iptal istemini değerlendiren AYM, askerî bölgelerde arama yapılmasını düzenleyen hükümlerinden bazılarının iptaline karar verdi. Buna göre, askerî bölgelerde, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde askerî birlik komutanın veya askerî kurum amirinin ya da hukuk hizmetleri başkanıyla birim amirinin yazılı emriyle de olsa arama yapılamayacak. Arama ancak hâkimlik kararı ile yapılabilecek. Askerî bölgelere girme hakları bulunan kişiler yine duyarlı kapıdan geçecek, gerektiğinde detektörle üst araması yapılabilecek ancak aracında teknik cihazlarla da olsa aranamayacak. Aynı şekilde kişinin üzerinde elle arama yapılamayacak.

‘SAAT SINIRI’ DEĞİŞTİ

KHK’larla meslekten çıkarılanların isimlerinin Resmî Gazete’de yayımlanmasının anayasaya aykırı olduğuna hükmedildi. Toplantı ve gösteri yürüyüşleri sırasında valilerin, kamu güvenliğini bozabileceği şüphesi bulunan kişilerin belirli yerlere, belirli saatlerde girişleri ve buralarda toplanmalarını engelleme hakkında anayasaya aykırılık bulmayan Yüksek Mahkeme, gösterilere getirilen saat sınırını iptal etti.

MİT Kanunu’ndaki, teşkilatın bilgi edinme hakkı kapsamı dışında tutulmasına ilişkin düzenlemeyi de iptal etti. Yüksek Mahkeme, MİT bünyesindeki bilgilere ulaşılmasına yasak getirilmesinin, kişilerin anayasada güvence altına alınan bilgi edinme hakkını kullanma imkânını tamamen ortadan kaldırdığını belirtti. Anayasa Mahkemesi, düzenlemeyle KHK ile ihraç edildikten sonra Olağanüstü Hak Komisyonu kararı ile görevlerine iade edilen akademisyenlerin Ankara, İstanbul ve İzmir’deki üniversitelerde görev yapamama sınırlamasını da anayasaya aykırı bulundu. Mahkeme, aynı şekilde bu durumda olan akademisyenlerin 2006 yılından sonra kurulan üniversitelerde görev almalarının yasa ile engellenmesinin de anayasaya aykırı olduğuna hükmetti.
Yüksek mahkeme, kamu görevinden çıkarılanların silahlarının mülkiyetinin kamuya geçirilmesine imkân tanıyan düzenlemeyi de iptal etti. Öte yandan haklarında meslek çıkarma tedbirine yönelik işlem yapılanlar ile suç soruşturması veya kovuşturması yürütülenlerin ve bunların eşlerinin pasaportlarının iptaline imkân tanıyan kuralı da değerlendiren AYM, yurt dışına çıkma özgürlüğüne getirilen sınırlamada kanunilik şartının yerine getirilmediği gerekçesiyle iptal etti. YEŞİM ERASLAN'IN HABERİ