'Askerle değil sistemle uğraşıyoruz'

15 Temmuz darbe girişimi ve sonrasında yeniden yapılanma çalışmaları konusunda Milli Savunma Bakanı Fikri Işık ayrıntısıyla ele aldı. Yapılan reformların 3 günde yapılmış düzenlemeler olmadığını belirten Bakan Işık, “Güç artık bir merkezde toplanmayacak” dedi.

NURİ ELİBOL ANKARA

Milli Savunma Bakanı Fikri Işık, TSK’daki reformun, 6 tane darbe geçiren bir ülke olarak Türkiye’de bir daha darbe olmaması, TSK’nın darbe girişimleriyle bir daha yıpranmaması için hayata geçirildiğini söyledi. Işık, “Burada kötü asker yoktur kötü sistem var. Bizim şu anda en önemli önceliğimiz bu sistemin gelişmiş demokrasilerle uyumunu sağlamak, oradaki o gücün dengelenmesinden tutun, askerin kendi asli işini MSB’nin de kendi asli işini yapar noktaya gelmesini sağlamaktır” dedi. Bakan Işık, TSK’da gerçekleştirilen tarihe reformla ilgili gazetecilerin sorularını cevaplandırdı.

¥ Başbakan darbe günü bir binbaşı MİT’e gitti dedi? Kimdir?

Böyle bir bilgi bize de geldi ancak isim açıklamak doğru değil.

¥ Tekrar gidip o görevi ifa etti mi acaba?

Bana anlatılanı söyleyeyim. Çağırıyorlar ‘bu gece çok önemli bir görev var’ diyorlar. Önce söylemiyorlar. ‘Çok önemli bir görev var onu ifa edeceğiz. Bu akşam üç helikopter MİT’i basacağız ve Müsteşarı alacağız’ diye. O da ‘ben tatilden geldim gideyim üzerimi alayım falan’ diyor. 12:00’de değil de 14:30 civarında oluyor. Hemen MİT’e geliyor. ‘Böyle böyle bir durum var’ diyor. Sanırım o da bir darbe olduğunu düşünmüyor sadece çok önemli operasyon diye düşünüyor. MİT’e haber veriyor. MİT de Genelkurmay’a haber veriyor.

2000 ila 2007 yılı arasında FETÖ’nün askerî liselerdeki örgütlenmesiyle alakalı bir yığılma var. Ancak 2014’de ÖSYM’deki değişiklikten sonra sorular çalınamadı

¥ İhraç edilenler arasında mı?

Şimdi bu konuda bir şey söylemeyim.

¥ Bu bilgiyi veren MİT’in elemanı mı? Darbeciler arasında mı?

Bende oluşan kanaat MİT’e çalışan bir eleman olmadığı yönünde. Kendi rızası ile gelmiş gibi gözüküyor.

¥ Kendilerinden mi görüyorlardı binbaşıyı?

Muhtemelen güvendikleri bir isimdi. Ama şöyle bir ihtiyatla yaklaşma sorumluluğumuz var. ‘Bu yapının içinde olan herkes bunların gerçek yüzünü biliyor’ diye bir ön kabulü düşünemeyiz. Hala ne olduğunu anlayamayan insanlar var. Muhtemelen bu binbaşı da onlardan biri.

¥ KHK ile kuvvet komutanlıklarının Savunma Bakanlığı’na bağlanmasının terörle mücadeleye etki edeceği yönünde eleştiriler var?

Bu iddialara en güzel cevap son birkaç aydır Güneydoğuda yapılan başarılı operasyonlardır. Bizim şu anda yaptığımız düzenlemeler 6 tane darbe geçirmiş bir ülke olarak kesinlikle bir daha Türkiye’de darbe olmasın, kimsenin aklına darbe gelmesin, TSK da darbe girişimleriyle bir daha yıpranmasın diyedir… Eğer siz bütün gücü tek bir kişide toplarsanız; o kişinin en küçük bir olayda ‘ya bunlar yanlış yapıyor benim elimde güç var ben bu işi düzelteyim’ noktasına kaymasını çok engelleyemezsiniz. Demokrasilerde tecrübeler yaşana-yaşana en son gelinen nokta gücün dengelenmesidir. Batı bu tecrübeyi yaşadığı ve kendi mekanizmalarını oluşturduğu için darbe onlar için bugün adeta Kaf dağının ötesinde bir şey...

ABD’DE BOZULMUYOR DA...

Her şey mükemmel gidiyordu. 3 FETÖ’cü bunu yaptı, diye siz sistemi bozuyorsunuz’ anlayışı doğru değil. Gücün dengelenmesi noktasında çok çok önemli bir adım daha atıldı. O da başbakanın ve cumhurbaşkanının gerekli gördüğü durumda doğrudan kuvvet komutanlarından bilgi alabilir, onlara doğrudan talimat verebilir. Bu en kritik düzenleme. Bu Amerikan sisteminde var. Amerika’da emir komuta zinciri bozulmuyor da Türkiye’de mi bozuluyor? Şu anda Almanya’da Genelkurmay ve Kuvvet komutanları Savunma Bakanlığına bağlı. Ama Alman Başbakanı doğrudan Deniz Kuvvetleri Komutanından bilgi alıyor ve talimat veriyor. Emir-komuta zinciri doğrultusunda model aldığımız ülke olan Almanya bunu yapıyor. Ama bizde ‘siz emir-komuta zincirini bozuyorsunuz’ diyorlar. Hayır, biz emir-komuta zincirini bozmuyoruz. Şu anda İngiltere’de de Genelkurmay ve Kuvvet Komutanlıkları Savunma Bakanına bağlıdır. Ama Hava Kuvvetleri komutanı Başbakan’a doğrudan ulaşır. Başbakan Hava Kuvvetleri komutanından istediği anda bilgi alır, istediği talimatı verir.

¥ Daha önce hazırlığı vardı değil mi?

Tabiî ki. Bu reform kesinlikle 3 günde yapılmış bir reform değil.

"Önceliğimiz demokrasilerle uyumu sağlayıp dengelemek"

Askeri birliklerin hepsinin siviller tarafından denetlemesini sağlayacağız. Tabi mali denetim. Askerlikle ilgili denetim bizim işimiz değil. Onu Genelkurmay yapacak. Bunlar gelişmiş demokrasilerde böyle. Bizde de aslında mevzuat açısından baktığınız zaman aşırı derecede fark yok. Ama uygulamada bütün yetkiler MSB’den alınmış. Davul bizim boynumuzda ama tokmak bizim elimizde değil. Çünkü mekanizma bir cümleyle öyle kurulmuş ki MSB TSK’nın tedarik başkanlığından öteye gitmiyor. O tedariği de yine MSB yapmıyor Genelkurmaydan atanan subaylar yapıyor. Şimdi bu insanların kötü olduğu anlamına gelmiyor. Ben eğitimdeyken bir şey söylemiştim. ‘Kötü öğretmen yoktur kötü sistem vardır.’ Burada da kötü asker yoktur kötü sistem var. Bizim şu anda en önemli önceliğimiz bu sistemin gelişmiş demokrasilerle uyumunu sağlamak, oradaki o gücün dengelenmesinden tutun, askerin kendi asli işini MSB’nin de kendi asli işini yapar noktaya gelmesini sağlamak. Hedefimiz ve düzenlememizin ruhu bu.

KULELİ OTEL OLMAYACAK

İlker Başbuğ’un söylediği Kuleli Askeri Lisesi binasının otel olması gibi şeyler konuşuluyor...

Ne zaman böyle köklü reformlar gündeme gelse illa bunun ucuna bir rant iliştirirler ve olayı değersizleştirmeye çalışırlar. Şimdi ‘Kuleli Askeri Lisesi otel olacakmış’, kimin aklına gelir bu? Hükümetimizin gündeminde kesinlikle böyle bir şey yok. Orada çok ciddi sayıda insanımızın hatıraları var. Kuleli Askeri Lisesi, Işıklar, Deniz Lisesi… bu liseler çok önemli insanların yetiştiği mekanlar. Şu anda bir değerlendirme yapmadan her olayı bir ranta bağlayarak değersizleştirmenin ben çok doğru olduğunu düşünmüyorum.

YAŞ'ta paralel olan yükselmiş

Milli Savunma Bakanı Fikri Işık, FETÖ üyesi generallerin terfilerde kendi örgütlerine üye askerlere yüksek oy verdiklerinin tespit edildiğini söyledi. Işık şunları söyledi: “Biliyorsunuz terfilerde Generaller kendi alt rütbelerine not veriyorlar. Burada çok net bir tespitimiz var. Generalliğe yükselen bu FETÖ terör örgütü mensupları ki bugün içerideler, hep belli isimlere not vermişler. Paralelciysen şak diye yükseliyorsun. Bakan Işık, Cumhurbaşkanı’nın başkomutan olması tartışmalarını da değindi. Işık “Halkın seçtiği Cumhurbaşkanı’na ‘Sen hiçbir işe karışma. Otur oturduğun yerde, önüne gelen kararnameleri imzala’ deme hakkına sahip değiliz.