Büyük gemiler geçemeyecek

Maliyeti 75 milyar lira olacak. Yedi yılda tamamlanacak, 10 bin kişi çalışacak. Uzunluğu 45 kilometre, derinliği 20,75 metre olacak ‘Kanal’ dev gemilere kapalı olacak. Kanalın 18,5 kilometresi Küçükçekmece Gölü ve Sazlıdere Barajı’ndan geçecek.

Sefa Bilgitekin - Osman Çobanoğlu
ANKARA

Türkiye’nin ‘çılgın’ projesi Kanal İstanbul’da ÇED Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yeterli bulunarak kabul edildi. On gün sür eyle kamuoyunun görüşüne açılan ÇED raporunda önemli detaylar yer aldı. Daha önce projede öngörülen çıkan hafriyatlarla üç suni ada kurulması hedefinden vazgeçildiği resmîleşti. Kanal İstanbul’un yatırım maliyeti 75 milyar lira olarak hesaplanırken, proje yap-işlet-devret modeliyle hayata geçirilecek. İşte o raporda yer alan detaylar:
Raporda, Kanal İstanbul Projesindeki rezerv yapı alanı yaklaşık 350 bin dönüm olurken alanın yaklaşık yarısı ‘imarsız’ olarak ifade edildi. Diğer yarısında ise imar uygulaması yapılan alanlar, sit alanları, yerleşim alanları ve İstanbul Yeni Havalimanı’nın yer aldığına dikkat çekildi.

YÜZDE 71 ÖZEL MÜLKİYET
Kanal güzergâhı, büyük bir kesimde Küçükçekmece Gölü ve Sazlıdere Barajı göl alanından geçtiği için bu kesimlerde kamulaştırma söz konusu olmayacak.
Toplam 8 bin 300 parsel proje kapsamında mülkiyet düzenlemesine tabi olacak. Diğer yandan bu parsellerin 5 bin 908’i (yaklaşık yüzde 71) özel mülkiyet, geriye kalan 2 bin 392’si (yaklaşık yüzde 7) diğer kurum ve kuruluşlarla ortak alan özel mülkiyet arazilerinin de mevcut olduğu görüldü.

SUNİ ADALAR İPTAL
Bir önceki ÇED raporunda yer verilen üç suni ada kurulması çalışması ise yeni ÇED raporunda iptal edildi. Raporda “Söz konusu adaların mali açıdan etkin görülmediği belirlenmiş olup projeden çıkarılmıştır. Böylece balık ve kuş göç yolları, yaşam ve üreme alanları üzerinde herhangi bir etki söz konusu olmayacaktır” denildi.
Daha önce de açıklanan Kanalın iki tarafına yapılacak limanların yapılması kesinleşti.
Projede patlayıcı madde olarak Amonyum Nitrat - Fuel Oil (ANFO) kullanılacak. Ayrıca buna ilave olarak dinamit, elektrikli ve elektriksiz kapsül, sıralararası gecikme kapsülü ve fitil de çalışmalarda kullanılacak.
Yapılan çalışmalar sonucunda Marmara Denizi’ni Küçükçekmece Gölü’nden ayıran alandan başlayarak, Sazlıdere Baraj Havzası boyunca devam edecek ve Sazlıbosna, Dursunköy, Baklalı köylerinden geçerek Terkos Gölü’nün doğusundan Karadeniz’e ulaşacak Kanal İstanbul 45 km uzunluğunda olacak. Derinliği 20,75 metre ve en dar yerinde genişliği 275 metre olacak olan Kanal İstanbul 7 yılda tamamlanacak. 7 yıllık sürenin ilk 2 yılı finansmanın kesinleştirilmesi, arazi çalışmaları, uygulama projelerinin hazırlanması ve mobilizasyon çalışmalarından oluşacak. Kanal gerekli bakımların yapılması kaydıyla en az 100 yıl İstanbul’a hizmet edecek.

ON BİN KİŞİ ÇALIŞACAK
Projenin inşaat aşamasında yaklaşık 8 ila 10 bin kişinin, işletme aşamasında ise yardımcı tesisler de dâhil olmak üzere toplam 500-800 kişinin çalışması öngörüldü. Kazının dört senede tamamlanması için öngörülen ekskavatör (iş makinesi) adedi 17 olacak. Aynı şekilde kazı malzemesinin taşınması için gerekli kamyon adedi de 365 olarak öngörüldü.

YEDİ KARA YOLU KÖPRÜSÜ
Kanal İstanbul güzergâhı Avcılar’ın doğu, Küçükçekmece’nin ise batı sınırında bulunurken, Başakşehir ile Arnavutköy ilçelerinin ise içerisinden geçiyor. Bu sebeple Başakşehir ve Arnavutköy ilçelerini fiziki olarak ikiye ayıran proje kapsamında güzergâh üzerinde yapılan karayolu geçişi çalışmalarında yedi adet kara yolu, bir adet demir yolu köprü geçişi planlandı. Öte yandan kanal güvenliğini sağlamak için ise kanal güzergâhı boyunca yedi adet acil bağlanma alanı ve Küçükçekmece Gölü’nde iki adet demirleme alanı bulunacak. Proje kapsamında ayrıca Karadeniz ve Marmara Konteyner Limanları, Küçükçekmece Yat Limanı ve bir de lojistik merkez yapılacak.

SAZLIDERE BARAJI İPTAL
Kanal İstanbul güzergahı üzerinde yer alan İstanbul’un 24-25 günlük su ihtiyacını sağlayan Sazlıdere Barajı ise iptal edilecek.

GEMİ BOYUTLARI BELİRLENDİ
Kanal üzerinde planlanan köprü geçişleri doğrultusunda kanaldan geçebilecek en büyük gemi boyutları; 275 - 350 metre uzunluk, 49 m genişlik, 17 metre su çekimi ve su seviyesinden 58 metre yükseklik olarak belirlendi.