Marmaray açılıyor, iki yakamız birleşiyor

Yarın 150 yıllık hayal gerçeğe dönüşecek ve 'Marmaray' seferlerine başlayacak. Boğaz'ın iki yakası birleşecek; Mega Kent'in trafiği rahat bir nefes alacak.

Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım, medya yöneticileri ve yazarlarla birlikte, iki kıta arasında seyahat etti. Bakan Yıldırım, yarın açılışı gerçekleştirilecek asrın projesi hakkında teknik bilgiler verdi. Marmaray'dan saatte 75 bin yolcunun geçmesi planlanıyor. Bu sebeple her türlü tedbir alındı. Deniz tabanında sıvılaşma tespit edildi. Çimento enjeksiyonlu kolonlarla zeminler kayaya dönüştürüldü. Su sızdırmazlık için contalar ve çelik kılıflar yerleştirildi. Muhtemel depreme karşı ise ikaz sistemi kuruldu. Proje uyarıcıları depremi algılar algılamaz, Kandilli'ye ve ana kumanda merkezine sinyal verecek. Böylece hattaki trenin en yakın istasyona geri dönmesi sağlanacak. Ayrıca yolcu tahliyesi için rayların kıyısına yürüme yolları kuruldu. İstasyonlar kazılarda çıkan tarihî eserlerin minyatürleriyle süslendi.

Tünelin ucu Avrupa'ya çıkıyor
Genel Yayın Yönetmenimiz Nuh Albayrak, Bakan Yıldırım ile Marmaray'ı kullanarak Boğaz'ı geçti.

MARMARAY YARIN AÇILIYOR
Iki yakamız bir araya geldi

Marmaray kazılarında, İstanbul 4500 sene yaşlandı! Tüp tünellerin batırılması, tünel kazıcılarla kavuşması da unutulmazlar arasında yerini aldı.

Marmaray için yakın dönemde en ciddi adımların atıldığı Turgut Özal döneminde proje son hâline getirilmiş ve güzergâhlar belirlenmişti. 1999 yılında Türkiye ve Japon Uluslararası İşbirliği Ajansı (JICA) arasında imzalanan finans anlaşmasının ardından, 25 Temmuz 2002'de Marmaray'ın jeoteknik etüt ve incelemeleri başlatıldı. Aradan iki ay geçmeden bu defa Boğaz'daki batimetrik etütlere girişildi. 2002'nin sonlarına doğru gelinirken, Boğaz'da derin deniz sondajlarına da adım atıldı. Takvimler 2004 yılının Mayıs ayını gösterdiğinde, Marmaray'da, Türkiye ve Japonya'da bulunan üç ortaktan oluşan uluslararası bir konsorsiyum olan TGN ile sözleşme imzalandı. Konsorsiyumun lider ortağı Japonya'dan Taisei Corporatiton iken, Türkiye'den Gama ve Nurol İnşaat da Türkiye'den yerel ortak olarak Marmaray inşaatı için kolları sıvadı.
17 Haziran 2004'te de büyük tartışmalara yol açan ve Marmaray'ı geciktirdiği ifade edilen arkeolojik kazı çalışmalarına başlandı. Daha sonra Başbakan Erdoğan'ın "Çanak çömlekle bize birkaç yıl kaybettirdiler" diyeceği kazılar, İstanbul'un tarihini değiştirdi!
Bugüne kadar yapılan kazılarda 35 batık tekne ve 38 bin müzelik eser çıkarıldı. Çanak çömlek sayısı ise 40 bini geçmiş durumda. Yenikapı'da 6 buçuk metreye kadar inen kazılarda Bizans döneminin en büyük limanı olan Theodosius Limanı gün ışığına çıkarıldı. Kazılarda Neolitik döneme dair hayat izlerine rastlanırken, 8500 yıllık insan mezarı bulundu. Bu da değişen İstanbul tarihinin, 4500 yıl geriye gitmesi demekti! Kazılarda, 390 civarında ayak izine rastlandı. Ayrıca ok, yay, kano küreği gibi dünyanın en eski ahşap buluntularına ulaşıldı.
Ekim 2004'te Marmaray'ın inşasına başlandı. Avrupa Yatırım Bankası'ndan alınan 200 milyon Euro'luk ilk krediyle birlikte, JICA ile yenilenen kredi anlaşması da 29 Şubat 2005 tarihinde imzalandı. Aynı günlerde Avrupa Yatırım Bankası'ndan alınan kredinin 450 milyon Euro'luk ikinci ayağı geldi. 2006 Haziran'ında aynı adresten gelen 400 milyon Euro'luk üçüncü kredinin amacı ise demiryolu araçlarının temin edilmesine yönelikti.
21 Aralık 2006'da tünel delme makineleri Ayrılıkçeşme ve Yedikule tünelleri için çalışmaya başladı. Marmaray için yapılan çalışmalar somutlaştıkça, heyecan da giderek artıyordu...
24 Mart 2007'de Boğaz'ın tabanında kazılan hendeğe nihayet ilk batırma tüp tünel parçası indirildi. Bu tüplerin sonuncusu yani 11.'sinin indirme işlemi de 23 Eylül 2008 tarihinde yapılarak, batırma işlemleri nihayete erdi.
17 Şubat 2010 ise, bir kavuşmanın tarihiydi! Ayrılıkçeşme kazısını yapan makine, batırma tüp tünele sonunda ulaşmıştı.
Marmaray'da işler her zaman iyiye gitmedi. 2007'de banliyö hatlarının iyileştirilmesi için sözleşmenin imzalandığı ALSTOM-Marubeni-Doğuş (AMD) konsorsiyumunun işleri terk etmesi üzerine, 19 Temmuz 2010'da sözleşme feshedildi ve yeniden ihaleye çıkıldı. 2011 yılına gelindiğinde sıra Yedikule'den kazı yapan makinenin, tüp tünele ulaşmasına gelmişti.
26 Ocak 2011'de Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın da katılımıyla Boğaz altından tek hatta tüm tüneller birleştirildi. 14 Ocak 2012'de ray döşeme işlemleri başladı. Raylara kaynağı yapan ilk kişi ise Başbakan Erdoğan'dı. 17 Ağustos 2012'de Sirkeci'nin Güney Giriş yapısındaki kazıların tamamlanmasıyla, Marmaray kazıları da sona ermiş oldu. 26 Eylül 2012'de, Sirkeci İstasyonu'ndaki yaya yürüme tünellerinden birini kazan makinenin de görevini tamamlamasıyla bu defa tünel açma kazı bitirildi.
11 Nisan'da Marmaray'ın bütün kazı işleri bitirilirken, Mayıs ayında da istasyonlara enerji verilmeye başlandı. Haziran ayında ise rayların montajı tamamlandı. 2 Ağustos'ta raylara enerji verildi, ilk tren tünelleri alındı. Marmaray için yıllar hatta yüzyıllarca dökülen terin karşılığı ise nihayet 4 Ağustos 2013 tarihinde alınacaktı! O gün, Ayrılıkçeşme-Kazlıçeşme güzergâhında test sürüşleri ve deneme seferleri için vatman koltuğuna oturan Başbakan Erdoğan, tekerlekleri İstanbul ve Türkiye için yepyeni bir döneme döndürüyordu…
Bu tarihi mutluluğa, yarın, Cumhuriyet'in 90. yıldönümünde tüm İstanbullular, tüm Türkiye ortak olacak.

2 kıta, 4 dakika
İlk etapta "Kazlıçeşme-Yenikapı-Sirkeci-Üsküdar-Ayrılıkçeşme" güzergâhında çalışacak Marmaray'la Asya ve Avrupa kıtalarının ucundaki istasyonlar olan Üsküdar ve Sirkeci arası 4 dakikada geçiliyor. Açılış için hazır hâle gelen duraklar, yer altından çıkan minyatürlerle süslendi.


TRAMVAYA ENTEGRE OLACAK
37 istasyon daha ilave edilecek
Asya kıtasında 44.4 km, Avrupa kıtasında ise 19.2 km mevcut banliyö hatlarının iyileştirilmesi ve yüzeysel metroya dönüştürülmesini içeren Marmaray'ın ikinci etabında 37 istasyon da modernleştirilecek. Mevcutta iki olan hat sayısı üçe çıkarılacak ve sistem T1, T2 ve T3 olmak üzere 3 hattan oluşacak. T1 ve T2 hatlarında banliyö trenleri çalışacak, T3 hattı ise şehirlerarası yük ve yolcu trenleri tarafından kullanılacak. Marmaray, Kadıköy-Kartal Raylı Sistem Projesi ile Ayrılıkçeşme (İbrahimağa) İstasyonu'nda birleşecek. Dev proje, Gebze'den İstanbul-Ankara Yüksek Hızlı Tren hattıyla entegre olurken, İstanbul Metrosu'na da bağlanacak. Her iki yakada banliyö hatlarının devreye girmesiyle, Gebze'den Halkalı'ya 105 dakikada, Bostancı'dan Bakırköy'e 37 dakikada, Söğütlüçeşme'den Yenikapı'ya 12 dakikada ulaşılacak.

DİZİ YAZI
FATİH VURAL
fatih.vural@tg.com.tr