Oğlunu hastanede bırakıp zirveye gitti

17 yaşındaki oğlunuz kalbinden rahatsızlanmış hastanede yatıyor. Nereye gidersiniz? Yıldıray Oğur Mekke'den yazıyor...

Gence-Mekke


17 yaşındaki oğlunuz kalbinden rahatsızlanmış hastanede yatıyor.
Nereye gidersiniz? Hastaneye mi yoksa Orta Afrika Cumhuriyeti'ndeki katliamları konuşmak üzere daha önce söz verdiğiniz binlerce km ötedeki zirveye mi?

Siz sorunun cevabını düşünürken önce Gence'ye uğrayalım. Azerbaycan'ın ikinci büyük şehri ve ilk başkentine. Mehmet Emin Resulzade'nin liderliğinde 1918-1920 arası kısa ömürlü ilk bağımsız Azerbaycan'ın başkenti burası. 12. yüzyılda yaşamış şair Nizami'nin memleketi.
Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu'nun son anda Zagrep ve Bükreş durakları programdan çıkmasa Balkanlar, Kafkasya, Arabistan'ı kapsayan iki günlük küçük dünya turunun ilk durağı olan tarihî şehir Türkiye, Gürcistan ve Azerbaycan arasındaki üçlü temas grubunun toplantısına ev sahipliği yaptı.
Ebulfeyz Elçibey'i deviren Suret Hüseyinov'un darbe girişimini başlattığı şehrin yeni yapılmış meydanına yerleştirilmiş sabit barkovizyonda o ayaklanmadan sonra Devlet Başkanı olan Haydar Aliyev ve veliahdı İlham Aliyev'in klipleri dönüyor. Resmî kurumlarda camekan içinde sergilenen 'Ulu Önder Haydar Aliyev' kitabına bakılırsa o tanıdık levellar bir bir geçilmiş. Yine de o gün 'Ermeni vahşiliği' manşetiyle çıkmış Zaman Azerbaycan'ın Türkiye sayfasında bahsedilen komşu 'diktatör'ün yaptıklarını okuyunca Azeriler hallerine şükrediyor olmalı.
Üçlü toplantının en ilginç detayı 2014'te bitecek Bakü-Tiflis-Kars demiryolu hattını Afganistan'dan çekilecek NATO güçlerinin de kullanacak olması. Bu demiryolu hattıyla Pekin'den Londra'ya kadar uzanan demirden bir İpek Yolu ortaya çıkacak. Bölgeye ağır bir yük olmuş ABD ordusunun ağır yükleri de bu yol üzerinden çekilecek. Hâlihazırda Afganistan'daki Alman birlikleri Trabzon havalimanı üzerinden evlerine dönüyor. Türkiye bir taraftan bir hayra vesile olurken, bu transit geçiş 7 milyar dolara yakın da gelir bırakacak.
Gence'deki esas sürprizin adresi ise Bakan Davutoğlu'nun ziyaret ettiği Fuzuli Bey'in eviydi. 90 yıl bir tavan arasında beklemiş bir sürpriz bu. Enver Paşa'nın Kafkas İslam Orduları komutanı olarak destek için Azerbaycan'a gönderdiği küçük kardeşi Nuri Paşa Azerbaycan tarihinin kahramanlarından biri. 1918'de ordusuyla Bakü'yü 37 yaşında işgalden kurtaran Nuri Paşa, Gence'de Fuzuli Bey'in babası Ali Bey'in halen oturdukları evinde kalmış. Giderken ona Kur'ana sarılı Kafkas İslam Ordusu'nun ay yıldızlı bayrağını bırakmış. Fuzuli Bey, evin tavan arasında tesadüfen bulduğu sancaktan geri kalan parçayı çerçeveletip evine asmış. Suyu Arayan Adamlardan kalan baba yadigârı bayrak parçasını Davutoğlu'na gösteren Fuzuli Bey'in Azeri şivesiyle anlattığı hikâyelere gülüp, eşi hanımefendinin yaptığı Azeri usulü ev baklavalarımızı yiyoruz, biraz Türk dizilerinden bahsediyoruz...
Cidde yolunda Davutoğlu, bir taraftan eşi Sare Hanım'dan oğlu Mehmet'in sağlık durumu hakkında bilgi alırken, bir taraftan da Obama Erdoğan arasındaki 6 ay sonra ilk kez gerçekleşen telefon görüşmesinin ayrıntılarını öğreniyor. Beyaz Saray ve Başbakanlığın açıklamalarının dışında en dikkat çekici olan görüşmenin tam 1.5 saat sürmesi. Karşılıklı iltifatların yapıldığı, her şeyin açıkça ve samimi olarak konuşulduğu bir görüşme olmuş.
Suriye meselesinde alanı Rusya'ya bırakan Obama, Cenevre-2 fiyaskosu ve işkence fotoğraflarından sonra sahaya dönüşün yollarını arıyor. Kıbrıs ve İsrail konusunda Türkiye'nin attığı adımlar ABD'den de tam destek alıyor.
Türkiye-İsrail arasındaki müzakerelerde özür, tazminattan sonra ambargonun Türkiye üzerinden kaldırılması formülünde de anlaşılmış. Eğer Türkiye üzerinden gidecek yardımlarla Gazze'ye ambargonun kalkması formülü kabul edilirse Mısır darbesinden sonra yolların kapandığı Gazze kalıcı bir nefes borusuna sahip olacak. Bu yüzden müzakerelerin böyle bir anlaşmayla bitmesine HAMAS lideri Halid Meşal'in de destek verdiğini öğreniyoruz.
Bu anlaşmanın ve Türkiye üzerinden Gazze ambargosunun kalkmasının Mısır'daki darbeci yönetimi ofsayta düşüreceği açık. Tabii bu formülle bir uzlaşmaya varılmasını Türkiye'deki kontakları üzerinden zorlaştırmaya çalışan İran'ın da. İsrail'le ilişkilerin normalleşmesiyle ofsayta düşecekler listesine 'Güney'deki Sevdiği Ülke'yi ve onu seven lobileri Türkiye içindeki iktidar savaşlarına katmaya çalışan paralel çevreleri de eklemek gerek.
Son olarak; haftalardır Erdoğan'a karşı bir şey demeye çağrılan Obama'nın o 1.5 saatlik görüşmede söylediği ve duyduğu "bir şeylerin" Beyaz Saray'ın yolunu Beyaz Atlı Prens gibi bekleyenleri tatmin etmeyeceği şimdiden söylenebilir.
Ve son durak; İKÖ'nün Orta Afrika'yı konuşacağı zirvesi için Cidde. Önce gece umresi için Mekke'ye geçiş. Safa ve Merve tepeleri arasında su bulmak için gidip gelen Hz. Hacer'in Kâbe'nin önüne bıraktığı oğlu İsmail'i göremeyip telaşlandığı ve koşmaya başladığı iki nokta arasında umre vazifesini yapanlar koşuyor...
Sabaha doğru o yorgunluk arasına sıkıştırdığı umre vazifesi için kendisine verilen Suudi korumaları bile geride bırakarak koşan Bakan Davutoğlu'nun durduğu anlarda etrafını insanlar kaplıyor. Suriyeli, Mısırlı, Malezyalı, Tunuslu, Filistinli ve tabii Türkiye'den gelenler, teşekkür ediyor, fotoğraf çektiriyor, Erdoğan'a selam gönderiyor... Her milletten, her renkten binlerce insanın karşısına çıkmak kolay değil. En son Mısır'ın devrik darbecisi Ömer Süleyman ölmeden önceki son tavaflarından biri sırasında beddualarla karşılanmış Kâbe'de...
Merve ve Safa arasında, başı dik yürüyebilecek bir dış politikanın sırrı en baştaki soruda.
Katliamın sürdüğü Orta Afrika Cumhuriyeti zirvesi için Cidde'ye İslam ülkelerinden yoğun işlerini bırakıp gelebilen sadece iki bakan var. Biri 17 yaşındaki oğlu Mehmet'i hastanede bırakıp gelen Ahmet Davutoğlu…
Obama'nın her türlü çağrıya rağmen 1.5 saat konuşup dünya barışı için rolüne vurgu yaptığı iktidarın 12 yıldır ayakta kalmasının sırrı o iki tepe arasında bir yerlerde...