Son düğüm Gazze

Mavi Marmara krizi sonrasında gerilen ilişkilerde normalleşme sinyalleri geldi. Taraflar, Türkiye’nin 3 talebinden ikisinde uzlaşmaya vardı. Üçüncü talep olan İsrail’in Gazze’ye uyguladığı abluka konusunda ise önemli ilerlemeler sağlandı.

Buket GÜVEN

İsrail ile 2010 yılında Mavi Marmara yapılan saldırıdan sonra ipleri koparan Türkiye, ilişkilerin normalleşmesi için Tel Aviv yönetimine ön şartlarını sıralamıştı. "Mavi Marmara gemisinin ve mürettebatının serbest bırakılması, özür-saldırıda ölenlerin ve yaralananların yakınlarına tazminat ve Gazze’ye olan ablukanın kaldırılması" olarak sıralanan bu taleplerin ilk ikisi hemen kriz sonrasında yerine getirildi. Ardından, ABD Başkanı Barack Obama’nın da devreye girmesiyle İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu, Türkiye'den özür diledi. Taraflar arasında uzun süreden beri tazminat ve Gazze’ye yönelik ablukanın kaldırılması konusunda görüşmeler sürüyordu. Uzun süre sonra normalleşme sinyalleri geldi.
Ankara ile Tel Aviv arasındaki olumlu rüzgârları değerlendiren dışişlerinden bir yetkili, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın "Türkiye-İsrail ilişkilerinin normalleşmesi, bölge istikrarı açısından önemli" görüşüne atıfta bulunurken bunun yeni dönemde söylenen bir vurgu olmadığının altını çizdi. Bu dönemde atılan adımların "Türkiye bölgede çok sıkıştı, ondan dolayı İsrail ile anlaşıyor" iddiasıyla yakından uzaktan alakalı olmadığına işaret eden aynı yetkili, "Diplomaside, sahadaki gelişmelere göre her türlü manevrayı yaparsınız. Ama bu işin bir boyutu. İkincisi, şunu söylemek lazım. Normalleşme, Mayıs 2010’da da vurgulanan bir şey, 2011, 2012, 2013'te de vurgulandı" yorumunu yaptı.
Türkiye’nin taleplerinden ikisinin karşılandığını diğerinin tartışıldığını teyit eden aynı yetkili, "Son başlıkta da bir ilerleme söz konusu. Nihai bir anlaşma yok. Olumlu süreç sürüyor. Abluka ile ilgili bir ilerleme var. Nihai tabloya yaklaştık" mesajını verdi. Öte yandan edinilen bilgilere göre Türkiye, Gazze'ye temel gıda maddelerinin ve insani ihtiyaçların girmesi sonrasında şartının yerine getirildiğini kabul etmiş sayacak.