TBMM Başkanı Şentop’tan ABD’nin açıklamalarına tepki

Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Mustafa Şentop, “Dünya sadece ABD mahkemelerine saygı duymak zorunda değil. ABD’nin de Türkiye’deki mahkemelere saygı duyması gerekir” dedi.

TBMM Başkanı Mustafa Şentop, TBMM’de gazetecilerle bir arayla geldi. Şentop, Yassıada Kanun Teklifi’nin neden muhalefet partilerine götürülmediğinin sorulması üzerine, “Sınırlı Yüksek Adalet Divanı ile ilgili olarak bir çalışma bu. Daha çok sembolik ağırlığı daha fazla. Arayan milletvekilleri oldu, ‘Biz de imza atmak isteriz’ dediler. Süreyya Sadi Bilgiç’in amcası Yassıada’da idamla yargılananlardan, özellikle istedi imza attı, arzu edenler imza attı. Hiç kimseyle görüşmedim ben, atmak isteyen kimseye hayır demedik. Mağdur olanlardan aileler var, iki de milletvekili var. Onlarla görüşeceğiz” ifadelerini kullandı.

Tazminat ödenip ödenmeyeceğine ilişkin soruya ise Şentop, “27 Mayıs’ta darbe yapılıyor. 12 Haziran’da Milli Birlik Komitesi kanun çıkarıyor. Meclisi lağvediyor. Yasama yetkilerini gasp edilen bir numaralı kanun çıkarıyor. 1924 Anayasası’nın bazı maddelerini kaldırıyor, yeni hükümler getiriyor. Biri de Yüksek Adalet Divanı adıyla bir sözde mahkeme oluşturuyor. Yüksek Adalet Divanı'yla ilgili maddeleri kaldırıyoruz. Hukuk aleminde var olmaktan çıktığı için kararlar yok hükmünde olacak. Danıştayda bir daire görevlendirilecek, yargılanan 593 kişi var. Sembolik bir değeri var. Somut sonucu da olsun. Tazminat getirdik. Mahkeme kararının yok sayılması değil, mahkemeyi kaldırıyoruz. Başka idam edilenler dahil edilsin deniliyor darbe dönemlerinde idamlar var. Burada emsal oluşturmayacak bir şey var” cevabını verdi.

Şentop şöyle konuştu:
“Yargılama yapan mahkemeler özel olarak kurulmuş değil. Darbeden önce de mevcut sıkıyönetim DGM’ler var. Kararlar tartışılabilir, onlar Anayasa ve kanunlarda var. Suçun işlendiğinde mahkeme bellidir. Belli kişiler için özel mahkeme örneği yok. Emsal teşkil edecek bir durum yok. Sirkeci’den tünel kazıp Yassıada’ya ulaşıp Bayar ve Menderes'i kaçırmak üzere bir örgütlenme olduğu için dava var. Marmara’nın ilk projesi herhalde.”

3 milletvekilinin vekilliğini düşürülmesi konusundaki soruya Şentop, “Her seçim bir dokunulmazlık kazandırır, ayrı bir dokunulmazlıktır. Avukatlar bunu öne sürdü ama Yargıtay karar verdi. Hakimlerden biri benim söylediğime katılmış ama dördü farklı. Yargıtaydan karar çıktı. Buna itiraz edildi. 16. Daire kararı doğru buldu. Anayasa 14. Madde ‘ağır ceza ve suçüstü halinden sonra üçüncü bir istisna geldi’ diyor. Karar önüme gelmiş, kesin uygulamak zorundayım. Bireysel başvuru kararın okunmasını bekletmiyor. AİHM'ye başvuru da olur, 5-6 yıl sürer. Beklemek Anayasa 138. maddeye göre doğru değil” yanıtını verdi.

ABD'nin Türkiye’ye Metin Topuz kararı konusundaki tepkisiyle ilgili soruya ise TBMM Başkanı Şentop, “Bizde de mahkeme var. Söyleyebileceğimiz bir şey yok. Herkes ona saygı duymalı. Dünya sadece ABD mahkemelerine saygı duymak zorunda değil. ABD’nin de Türkiye’deki mahkemelere saygı duyması gerekir” cevabını verdi.

Baro seçim sisteminin değiştirilmesi ve birden çok baro kurulmasına ilişkin soru üzerine Şentop, “Anayasa kamu kurumu niteliğinde meslek kuruluşları olarak yaklaşıyor. Çoklu kurulabilen meslek kuruluşları var. Anayasa Mahkemesi aykırı bulmamış. Amaçları dışında faaliyet gösteremezler diyor Anayasada gösterdikleri takdirde mahkemeye başvurulabilir, Yönetim Kurulu düşürülür diyor. Bazı kesimler meslek kuruluşlarını parti olarak kullanmaya çalışıyor” ifadelerini kullandı.