Yüzde 100 yerli roketimizle Ay’a gideceğiz

DeltaV’nin hazırladığı yüzde 100 yerli hibrit roketin testleri büyük oranda tamamlandı. Ay’a onunla ulaşmayı hedefliyoruz. Üç kişi zorlu bir eğitimden geçirilecek. İçlerinden biri 390 bin kilometre giderek aya ulaşacak. Bu isim dört ay içinde belli olacak.

Röportaj: Ebru Karatosun

Türkiye Uzay Ajansı Başkanı Serdar Hüseyin Yıldırım ile uzay alanında yapılan çalışmaları, ilk Türk astronotun uzaya nasıl gideceğini, bu alanda yapılan yerli ve millî çalışmaları konuştuk. Türkiye’nin uzay çalışmalarını 20 yıldır sürdüğünü, uydu altyapısında çok ciddi ilerlemeler kaydettiğini ifade eden Yıldırım, “Uzaya 2023’te gidilecek. Zemini hazırladık. Uzaya göndereceğimiz kişiyi ön kriterler koyup onlar arasından seçeceğiz. Dört ay içerisinde belli olacak” dedi. Millî Uzay Programı’nın detaylarını gazetemize anlatan Yıldırım’ın sorularımıza verdiği cevaplar şöyle:

YERLİ VE MİLLÎ
Türkiye’nin uzayda çalışmalar yapacak altyapısı var mıydı?
Türkiye’de uzay çalışmaları 20 seneden uzun bir zamandır sürüyor. TÜBİTAK çalışmalar yapmıştı. ASELSAN ve diğer bazı özel kuruluşlarımız da bir şeyler yapıyordu. Bu kurumlar ajansın kurulmasından sonra koordineli bir hâle geldi. Özellikle uydu alt yapısında çok ciddi ilerlemeler kaydettik. Üç kurumumuz çalışıyor. DeltaV’nin hazırlamış olduğu ay programında kullanacağımız hibrit roketimizin testlerinin büyük bir kısmı tamamlandı. Onunla aya ulaşmayı planlıyoruz. Bu da yüzde 100 yerlidir.

KADIN-ERKEK AYRIMI YOK
Uzaya bir Türk vatandaşı gidecek. Bu kişi nasıl seçilecek? Ne gibi kriterler olacak?
Uzaya 2023’te gidilecek. Zemini hazırladık. Hangi ülkeyle bunu yapacağımız henüz belirlemedik. Dayanıklılık ve birçok zor şartlara tahammül gerekiyor. Belli bir yaş sınırı olması da çok önemli. Bunun dışında, bilgi alt yapısı da aranıyor. Genelde havacılık sektöründen ve pilot eğitimi almış insanlar arasından seçiliyor. Ön kriterler koyup onlar arasından seçeceğiz. Kadın erkek ayrımı yok. Zor bir eğitime girecek, başarısız olma ihtimali de var. Bu yüzden eğitime üç kişiyi alıp bir kişiyi göndermeyi hedefliyoruz. Takvim bir kere şaşarsa bir sene atıyor. Bunu istemiyoruz.

HERKES GİTMEK İSTİYOR
Bu konuda size ulaşanlar oldu mu? Eğitim süresi nedir?
Yakın arkadaşlarım bile ‘Biz de gidebilir miyiz?’ diye bana ulaşıyor. Eğitim süresi yaklaşık iki sene olacak. Seçilecek kişi pilot olursa, bu süre daha da kısalacak. Seçim sürecini dört ayda bitirmeyi hedefliyoruz. Öncelikle, kapsülün öğrenilmesi gerekiyor. O seyahatin yapılacağı uzay istasyonuna gidilecek. Uzayda eğitim alacak kişiye bunların nasıl yapılacağı öğretilecek. Yaklaşık 10 gün boyunca uzay istasyonunda kalması planlanıyor.

YENİ YÜZÜMÜZ OLACAK
"Biz sadece uzaya çıkmış olmak için değil, bilimsel bir misyon olarak bir şeyler elde etmek için bu kişiyi gönderiyoruz" ifadelerini kullanan Hüseyin Yıldırım, "Uzaya çıkmış ilk Türk olarak ajansımızın yüzü olacak. Özellikle gençlerin motive edilmesi için önemli. Eğitim süresini kayda alıp belgeselleştireceğiz" dedi.

2028'İN PROVASI
“Bizim nihai hedefimiz 2028’de aya yumuşak iniş yapmak” diyen Hüseyin Yıldırım, “Yumuşak iniş ile aya aracı indirerek bazı bilimsel veriler toplayacağız. Fakat bu çok ileri bir seviye. Türkiye’de aya kadar gitmek, bilgi toplamak, iniş yapmak ve yörüngeye girmek gibi konuların hiçbirisi yapılmadığı için büyük risk taşıyor. Dolayısıyla ilk hedefimiz, 2023’te 2028 misyonunun da provası olan aya ulaşmak. Fırlatma kabiliyetimiz olmayacağı için 2023’e kadar uluslararası iş birliğiyle yapacağız. Bizi taşıyıcı roket atmosferin dışına çıkaracak. Ateşlemeden sonra 390 bin kilometre gidilerek aya ulaşılacak. 300 kilometre bizi çıkaracaklar. Gerisini kendimiz gideceğiz. Sert inişten de kastımız, bir daha kalkmayacak oradan” ifadelerini kullandı.