Ebru için yerini yurdunu terk etti

Ebru sanatı için Türkçe öğrenip İstanbul’a taşınan Rus sanatçı Tatiana Kirillova “Ebru bana hayatı idrak etmeme yarayacak bir anahtar verdi. Su ile birlikte kendimi daha iyi tanıdım” diyor.

MURAT ÖZTEKİN

Plasik sanatlarımız artık dünyanın her yerinde tanınıyor ancak suyun üzerinde eşsiz eserlerin yapıldığı ebru sanatı, yabancılar tarafından bambaşka bir alaka görüyor. Rus sanatçı Tatiana Kirillova da ebrunun büyüsüne kapılanlardan… Rusya’nın Uzak Doğu’daki şehri Habarovsk’ta hayata gözlerini açan Kirillova, fotoğrafçılık sanatıyla uğraşırken ebruyla tanıştı. Usta isimlerden ders alan Rus sanatçı, ebru sanatını ülkesinde tanıttı. Şimdilerde ise ebrudan yola çıkan ve “Reng-i Su” adı verilen farklı bir teknikle eserler ortaya koyuyor. Biz de çalışmalarını üç senedir İstanbul’da devam ettiren Kirillova’dan, enteresan sanat yolculuğunu dinledik…

SANATIN PEŞİNDE

Ebruyla tanışmasının masalsı olduğunu ve her şeyin gördüğü bir fotoğraf karesiyle başladığını söyleyen Rus sanatçı “Bir dergide farklı bir lale motifine rastlamıştım. Çok beğendiğim bu eser, fırçayla yapılmış resimlerden farklıydı. Bunu araştırdım ve ebru sanatıyla yapılmış olduğunu öğrendim. Bir gün İstanbul’a geldiğimde, Sultanahmet’te dolaşırken tesadüfen bir ebru malzemeleri dükkânına girdim. Âdeta sihirbaz dükkânı gibiydi. Böylece aradığımı bulmuş oldum. Malzemeleri alarak iki seneye yakın kendi başıma ebru sanatını öğrenmeye çalıştım” şeklinde konuşuyor. Ebrunun kendisini Türkiye’ye çektiğini söyleyen Tatiana Kirillova “O yıllarda ebru hakkında kitaplarda ve internette İngilizce pek bir malumat yoktu. Bu yüzden bu sanatı öğrenmek için önce Türkçeyi öğrendim. Ardından Rusya’dan Türkiye’ye devamlı gelip gitmeye başladım. Hikmet Barutçugil, Gülseren Sönmez gibi ebru sanatçılarıyla tanıştım. Daha sonra sanatçı Burhan Ersan’dan dersler aldım” ifadelerini kullanıyor.

HAYAT ŞİMDİ YAŞANIYOR

“Şimdi yaptıklarımı ebru olarak adlandırmıyorum. Klasik ebruyu seviyorum ve kesinlikle var olmalı. Fakat ebru tıpkı hayatımız gibi değişebilmeli” diyen Rus sanatçı ebru sanatının hayatını nasıl değiştirdiğini ise şöyle anlatıyor: Ebru bana hayatı anlamama yarayacak bir anahtar verdi. Su ile birlikte kendimi de daha iyi tanımaya başladım. Bu sanattan şunu öğrendim: Hayattaki birçok şeyi değiştirebilmemiz zor. Ama kendimiz için bir şeyleri yapmak mümkün. Bunu ise “şimdi ve burada” yapmak gerekiyor.

Yarı resim yarı başka bir şey

Ebrunun kontrolü sınırlı bir sanat olmasının kendisini tesir altında bıraktığını kaydeden sanatçı Tatiana Kirillova şöyle konuşuyor: Ebru normal resim gibi değil; yarı resim yarı başka bir şey… Her ressam fırçayla istediğini yapabilir ama ebruda kontrol tamamen sizde değil. Yani resmin en az yarısını su yapıyor. Boyalar bizim ruh hâlimize göre şekil alıyor. Başka insanlar bizi tam olarak anlamayabilir ama su en yakın dostumuz gibi. Zaten insanların da %70’i sudan ibaret. Dünyada her şeye suyla bağlantılı.

Ruslar bu sanatı çok sevdi

Ebru sanatında kendini geliştiren Kirillova, bunu Ruslara da öğretmiş. Rusya’da “Ebru-art” adıyla bir proje yaptığını söyleyen sanatçı “Moskova’da bir atölye açarak binlerce kişiye ebru dersi verdim. Ruslar ebruyu çok sevdi; bu sanatı çok egzotik buldular. Rusya’da projem devam ediyor” diyor. Ancak İstanbul’un ebru için vazgeçilmez bir şehir olduğunu ifade eden Kirillova “Moskova’da bu sanat için iyi bir enerji yok. Boğaziçi muhteşem bir yer. Bence ebru için dünyanın merkezi İstanbul’dur. Klasik Türk sanatlarınızı çok beğeniyorum” şeklinde konuşuyor.

Sorularımızı cevaplayan sanatçının yeni sergisi “Bir An’ın İzi”, Levent’teki Memduh ve Bahar Galeri’de 30 Aralık’ta açılacak.