Koronavirüste on aşı insanda deneniyor

Normal şartlarda en az 4 yıl süren aşı geliştirme çalışmaları, Covid-19 enfeksiyonu için yaklaşık 8 aya çekildi. İlk aşının yeni yılın başında hazır olması bekleniyor.

ZİYNETİ KOCABIYIK

Covid-19 virüsü ile enfekte olan insan sayısının neredeyse 7 milyona, hayatını kaybedenlerin ise 400 bine ulaştığı bu noktada bütün dünyanın gözü kulağı bilim insanlarından gelecek aşı müjdesinde... Dünyada Covid-19’a karşı 133 aşı çalışmasının yürütüldüğünü hatırlatan İç Hastalıkları ve Hematoloji Uzmanı Prof. Dr. Mustafa Çetiner, bu aşılardan 10’unda insan çalışmalarına geçildiğini söyledi. Prof. Dr. Çetiner “İnsanlar üzerinde deneme aşamasına gelinen aşıların beşi Çin, üçü Amerika, biri Almanya ve diğeri de İngiltere’de geliştiriyor. Türkiye’de de 10’a yakın aşı çalışması sürüyor” dedi.

Bilim tarihinde en hızlı geliştirilen aşının dört yılda insanların kullanımına sunulduğunu belirten Prof. Dr. Çetiner, koronavirüs enfeksiyonuna karşı geliştirilen aşılarda çok daha hızlı davranıldığını, ilk aşının yeniyılın başında çıkmasının beklendiğini söyledi. Prof. Dr. Çetiner’le aşıyı konuştuk...

“AŞI MİLLİYETÇİLİĞİ” OLACAK MI?
Koronavirüs aşısı henüz pazara çıkmadan bu aşının erişilebilirliği ile ilgili tartışmalar yaşanıyor. Şu andaki en önemli tartışma herkese yetecek kadar aşı üretilip üretilemeyeceği üzerinde sürdürülüyor. Çıkması muhtemel olan aşıdan ilk olarak hangi ülkenin ya da ülkelerin faydalanacağı, ‘aşı milliyetçiliği’nin olup olmayacağı merak konusu. Oxford’un geliştirdiği aşı ile ortak olan Astra Zeneca firması 2 milyar doz aşıyı garanti ettiklerini, ticari olarak ciddi anlamda risk aldıklarını ama aşı etkin olursa hızlı bir şekilde bu aşının dağıtımını sağlayacaklarını söyledi. Harvard’ın geliştirdiği aşı için de, Janssen firması hem üretimi artırmak hem eşit dağılım ve ucuz erişimi sağlamak amacıyla benzer taahhütler veriyor.

140 ÜLKE İMZA ATTI
Aşı milliyetçiliğine karşı 140 ülke, aşıların insanlığın bütününün hakkı olduğunu dile getiren ve aşının bütün dünyaya eşit dağılımını öngören bir deklarasyon yayınladı. Sadece dört ülke bu deklarasyona imza atmadı. Bunlar ABD, Çin, Rusya ve Hindistan.
ABD’de yapılan anketlerde Amerikalıların yüzde 49’unun aşıyı yaptırmaktan yana olduğu yüzde 51’inin ise aşıyı yaptırmak istemediği ortaya çıktı. Bunların yüzde 70 civarı yan etkilerden, yüzde 30’u ise aşının etkisizliği, bu sırada koronavirüs kapma riskinden korkuyor.