Süper Lig 57. yaşına giriyor

Eski adıyla Türkiye 1. Futbol Ligi, son yıllardaki adıyla da Süper Lig'de geride kalan 56 sezonda şampiyonlukları 5 takım paylaştı

1959'da başlayan ligde şimdiye dek Galatasaray, Fenerbahçe, Beşiktaş, Trabzonspor ve Bursaspor dışında, 56 sezonda şampiyonluk sevincini yaşayan takım çıkmadı.Lig tarihinde Galatasaray ve Fenerbahçe 19'ar, Beşiktaş 11, Trabzonspor 6, Bursaspor da 1 kez mutlu sona ulaştı.


İlk ve son şampiyon Fenerbahçe
1959 yılında ilk kez düzenlenen Türkiye 1. Futbol Ligi'nde ilk şampiyonluğu Fenerbahçe kazandı.
İki ayrı grupta birinciliği elde eden ezeli rakipler Fenerbahçe ile Galatasaray, o zamanki statü gereği final maçlarında karşı karşıya geldi. İlk maçta rakibine 1-0 yenilen sarı-lacivertliler, rövanş maçını 4-0 kazanarak, 57 yaşına girmeye hazırlanan ligde ilk şampiyonluğu kazanan takım oldu.
Lig tarihinde son şampiyonluğu da 2013-2014 sezonunda Fenerbahçe elde etti.


"Dört Büyükler"in hasret yılları
Ligin genelinde şampiyonluklara ambargo koyan "Dört Büyükler", zaman zaman mutlu sona ulaşmak için uzun süreler beklemek zorunda kaldı.Beşiktaş, 1966-67 sezonunda elde ettiği şampiyonluğun ardından tam 14 sezon mutlu sona hasret kaldı. 1981-82 sezonunda Dorde Milic yönetiminde şampiyon olan siyah-beyazlılar, taraftarlarının uzun süren hasretine de son verdi.
Galatasaray ise 1972-1973 sezonunda ligi önde tamamladıktan sonra 13 sezon boyunca şampiyonluk sevinci yaşayamadı. Sarı-kırmızılı takım, 1986-1987 sezonunda Jupp Derwall yönetiminde şampiyon olarak, 13 yıllık hasreti dindirdi.



En az bekleyen Fenerbahçe
Ezeli rakipler arasında şampiyonluk için en az süre bekleyen takım olarak ise Fenerbahçe dikkati çekiyor.
Sarı-lacivertli ekibin şimdiye kadarki en uzun süreli şampiyonluk hasreti 6 sezon sürdü. 1988-1989 sezonunda şampiyon olan Fenerbahçe, 6 sezon bekledikten sonra, 1995-1996 sezonunda Carlos Alberto Parreira yönetiminde ipi göğüsledi.


Trabzonspor'un büyük özlemi
Lig şampiyonluğunu İstanbul dışına taşıyan ilk Anadolu takımı olan Trabzonspor ise son yıllarda şampiyon olamamanın sıkıntısını yaşıyor.
Son lig şampiyonluğunu 1983-1984 sezonunda Ahmet Suat Özyazıcı döneminde yaşayan bordo-mavililer, o tarihten bu yana geçen tam 30 sezondur şampiyonluğa hasret.


Galatasaray'ın rekoru
Fenerbahçe ile birlikte 19 kezle ligde en çok mutlu son ulaşan takım olan Galatasaray, aynı zamanda üst üste en çok şampiyonluk yaşayan ekip unvanının sahibi.
Lig tarihinde şimdiye dek bir takım en fazla 4 sezon üst üste şampiyon oldu. Fatih Terim yönetimindeki Galatasaray 1996-97, 1997-98, 1998-99 ve 1999-2000 sezonlarında ipi en önde göğüsleyerek, Türk futbol tarihine geçti.



Üst üste üçer kez şampiyon olan takımlar
Bunun yanı sıra, Galatasaray 1970-71, 1971-72 ve 1972-73 sezonlarında, Trabzonspor 1978-79, 1979-80 ve 1980-81 sezonlarında, Beşiktaş da 1989-90, 1990-91 ve 1991-92 sezonlarında üst üste üçer kez şampiyonluğa ulaşma başarısını gösterdi.
Fenerbahçe'nin ise şimdiye dek üst üste 3 lig şampiyonluğu bulunmuyor.


Bursaspor tarih yazdı
Süper Lig'de 2009-10 sezonunda şampiyon olan Bursaspor, Türk futbol tarihinde "Dört Büyükler" dışında bu başarıya ulaşan 5. takım unvanını aldı.
Ertuğrul Sağlam yönetiminde tarih yazan yeşil-beyazlı ekip, aynı zamanda Trabzonspor'un dışında şampiyonluğu İstanbul dışına taşıyan ikinci ekip oldu.


En erken şampiyon Fenerbahçe
Türkiye'nin en üst kademe liginde şampiyonluğu en erken ilan eden takım unvanı Fenerbahçe'ye ait.
Sarı-lacivertli ekip, 1967-68, 1969-70 ve geride kalan 2013-14 sezonlarında bitime 3 hafta kala mutlu sona ulaştı.


En çok puan farkıyla şampiyon Galatasaray
Lig tarihinde en fazla puan farkıyla şampiyonluğa ulaşan takım Galatasaray oldu.
Sarı-kırmızılı ekip 1987-88 sezonunda 90 puanla mutlu sona ulaşırken, ikinci sıradaki Beşiktaş 78 puanda kaldı. Aradaki 12 puanlık fark, şimdiye dek şampiyonla ikinci arasındaki en fazla puan farkı olarak tarihe geçti.


En çok puanla şampiyon Fenerbahçe
Lig tarihinde en çok puan toplayarak şampiyon olan takım Fenerbahçe.
Sarı-lacivertli ekip, 3 puanlı sistemde 1988-89 sezonunda 36 maçta 93 puan toplayarak rekor kırdı.



Namağlup tek şampiyon Beşiktaş
Lig tarihinde yenilgisiz tek şampiyon Beşiktaş oldu.
Siyah-beyazlılar, 1991-92 sezonunda 30 maçta 23 galibiyet, 7 beraberlik alırken sahadan hiç yenilgiyle ayrılmayarak tarihi bir şampiyonluğa imza attı.Ligin 56 yıllık geçmişinde şampiyonların diğer ilginç rekorlarından bazıları şöyle:


En çok yenilen şampiyon: 1980-81 sezonunda 7 yenilgiyle Trabzonspor.
En çok gol yiyen şampiyon: 1997-98 sezonunda 43 golle Galatasaray.
En az gol yiyen şampiyon: 1969-70 sezonunda Fenerbahçe (6)
En az puanla şampiyon olan takım: 1979-80 ve 1980-81 sezonlarında 39'ar puanla (2 puanlı sistemde) Trabzonspor.


Averajla şampiyon olan takımlar
Ligin geride kalan 56 sezonunda şampiyonlar 4 kez gol averajıyla belli oldu.
1984-85 sezonunda Fenerbahçe ile Beşiktaş ligi 50'şer puanla tamamlarken, gol averajı daha iyi olan sarı-lacivertli ekip şampiyonluğa ulaştı. 1985-86 sezonunda ise Beşiktaş, 56 puanla Galatasaray'ın gol averajıyla önünde ligi en önde tamamladı.1992-93 sezonunda da Galatasaray, bu kez Beşiktaş'ı 66 puan ve averajla geçmeyi başardı ve şampiyonluğu kucakladı.2010-11 sezonunda ise Fenerbahçe ile Trabzonspor ligi 82'şer puanla tamamladı. Uygulamada olan ikili averaja göre, rakibine üstünlük kuran sarı-lacivertli takım şampiyonluğa ulaştı.


Beşiktaş'ın 2 şampiyonluğu
Beşiktaş Kulübü'nün, 1959'da başlayan ligden önceki 2 şampiyonluğunun, Türkiye Futbol Federasyonu (TFF) Tahkim Kurulu kararıyla lig şampiyonluğuna eklenmesiyle siyah-beyazlıların şampiyonluk sayısı 13 olarak tescillendi.
TFF Tahkim Kurulu'nun konuyla ilgili almış olduğu karara ilişkin Beşiktaş Kulübü'nün açıklaması şöyle:
''Türkiye Futbol Federasyonu Tahkim Kurulu; 09.05.2002 tarihinde yaptığı toplantısında 1956-1957 ve 1957-1958 sezonlarına ilişkin şampiyonluklarımızın onaylanması talebimizi yerinde ve haklı görerek Beşiktaş Jimnastik Kulübü'nün var olan 2 şampiyonluğunun Türkiye şampiyonluğu olarak Türkiye Futbol Federasyonu kayıtlarına tescil edilmesini karara bağlamıştır.''
Konuyla ilgili TFF resmi internet sitesinde yer alan açıklama da şöyle:
''Türkiye 1. Ligi'nin başladığı tarih TFF tarafından 1959 yılı olarak kabul edilmesine karşın, TFF Tahkim Kurulu'nun 09.05.2002 tarih, 2002/52E ve 2002/68K sayılı kararı tahtında Beşiktaş Kulübü'nün 1956-1957 ve 1957-1958 sezonlarında Türkiye Ligi şampiyonu olduğuna ve bu şampiyonlukların TFF yıldız kriterine dahil edileceğine karar verilmesi sebebi ile toplam şampiyonluk sayısı, toplam lig sezonu sayısından 2 fazladır.''



Lig şampiyonları
Türkiye'nin en üst seviye lig tarihinde geride kalan 56 sezonda şampiyonluğa ulaşan takımların performansları şöyle:
Sezon Şampiyon O G B M A Y P
1959 Fenerbahçe - - - - - - -
1959-60 Beşiktaş 38 29 7 2 68 15 65
1960-61 Fenerbahçe 38 26 9 3 81 29 61
1961-62 Galatasaray 38 23 11 4 52 18 57
1962-63 Galatasaray 22 14 7 1 54 14 35
1963-64 Fenerbahçe 34 21 11 2 55 14 53
1964-65 Fenerbahçe 30 18 11 1 52 13 47
1965-66 Beşiktaş 30 20 8 2 52 16 48
1966-67 Beşiktaş 32 16 13 3 44 15 45
1967-68 Fenerbahçe 32 19 11 2 38 12 49
1968-69 Galatasaray 30 19 8 3 49 14 46
1969-70 Fenerbahçe 30 17 10 3 31 6 44
1970-71 Galatasaray 30 17 8 5 51 18 42
1971-72 Galatasaray 30 17 8 5 34 14 42
1972-73 Galatasaray 30 19 9 2 47 12 47
1973-74 Fenerbahçe 30 15 13 2 39 15 43
1974-75 Fenerbahçe 30 15 13 2 43 18 43
1975-76 Trabzonspor 30 17 9 4 36 14 43
1976-77 Trabzonspor 30 18 7 5 41 12 43
1977-78 Fenerbahçe 30 17 8 5 48 24 42
1978-79 Trabzonspor 30 13 16 1 34 7 42
1979-80 Trabzonspor 30 12 15 3 25 11 39
1980-81 Trabzonspor 30 16 7 7 41 21 39
1981-82 Beşiktaş 30 14 16 2 38 17 44
1982-83 Fenerbahçe 34 18 13 3 43 20 49
1983-84 Trabzonspor 34 18 14 2 43 14 50
1984-85 Fenerbahçe 34 18 14 2 65 25 50
1985-86 Beşiktaş 36 22 12 2 65 21 56
1986-87 Galatasaray 36 23 8 5 55 24 54
1987-88 Galatasaray 38 27 9 2 86 35 90
1988-89 Fenerbahçe 36 29 6 1 103 27 93
1989-90 Beşiktaş 34 23 6 5 77 20 75
1990-91 Beşiktaş 30 20 9 1 63 24 69
1991-92 Beşiktaş 30 23 7 0 58 20 76
1992-93 Galatasaray 30 20 6 4 74 21 66
1993-94 Galatasaray 30 22 4 4 67 28 70
1994-95 Beşiktaş 34 24 7 3 80 26 79
1995-96 Fenerbahçe 34 26 6 2 68 19 84
1996-97 Galatasaray 34 25 7 2 90 30 82
1997-98 Galatasaray 34 23 6 5 86 43 75
1998-99 Galatasaray 34 23 9 2 85 30 78
1999-00 Galatasaray 34 24 7 3 77 23 79
2000-01 Fenerbahçe 34 24 4 6 82 39 76
2001-02 Galatasaray 34 24 6 4 75 31 78
2002-03 Beşiktaş 34 26 7 1 63 21 85
2003-04 Fenerbahçe 34 23 7 4 82 41 76
2004-05 Fenerbahçe 34 26 2 6 77 24 80
2005-06 Galatasaray 34 26 5 3 82 34 83
2006-07 Fenerbahçe 34 20 10 4 65 31 70
2007-08 Galatasaray 34 24 7 3 64 23 79
2008-09 Beşiktaş 34 21 8 5 60 30 71
2009-10 Bursaspor 34 23 6 5 65 26 75
2010-11 Fenerbahçe 34 26 4 4 84 34 82
2011-12 Galatasaray 40 25 11 4 78 30 86
2012-13 Galatasaray 34 21 8 5 66 35 71
2013-14 Fenerbahçe 34 23 5 6 74 33 74


Notlar: 1959 yılında düzenlenen lig tarihindeki ilk sezon, 2 ayrı grupta oynandı. O zamanki statü gereği grup maçlarını lider tamamlayan Fenerbahçe ve Galatasaray finalde karşılaştı. Fenerbahçe, ilk maçta 1-0 yenildiği Galatasaray'ı rövanşta 4-0 yenerek şampiyonluğa ulaştı.
Beşiktaş Kulübü'nün, TFF Tahkim Kurulu kararıyla 1959 yılından önceki 2 sezonda elde ettiği şampiyonlukları lig şampiyonluğuna eklettirmesi, haberde değerlendirmeye alınmamıştır.
2011-2012 sezonu şampiyonu 34 haftalık Lig Grubu maçlarının ardından, 6 haftalık Süper Final karşılaşmaları sonunda belli oldu. Haberde, Lig Grubu ve Süper Final maçlarının toplamı, 40 maç üzerinden değerlendirmeye alınmıştır.