Dijital Türk seddi şart

Dünyada ilk defa bir devlet bugün 5G’ye geçiyor. Bu yeni dönemde fabrikaların şalteri, sürücüsüz otomobillerin anahtarı artık Çin’in eline geçiyor. Türkiye yeni dünya düzeninde yerini ayırtmak istiyorsa şimdiden “dijital set” kurması gerekiyor.

ÖMER TEMÜR

Geçtiğimiz şubat ayında Barselona’da düzenlenen Mobil Dünya Kongresi’nin gündemi 5G’ydi. ABD-Çin arasındaki ticaret savaşı fuara damgasını vurdu. Huawei’nin sahibi Ren Zhengfei’nin kızı Meng Wanzhou’nun Kanada’da gözaltına alınmasıyla başlayan süreçte ABD bir adım daha ileri giderek Avrupalı müttefiklerine Huawei altyapılı 5G ağını kullanmamaları için çağrı yapmak üzere geniş bir delegasyonu kongreye gönderdi. Eş zamanlı olarak Kanada Wanzhou’nun ABD’ye iade sürecinin başlatılmasına onay verdi.

ALMANYA İLK ADIMI ATIYOR
Casusluk suçlaması ile yargılanan Wanzhou İran’a yaptırımı delmekle suçlansa da kavganın arkasındaki asıl sebep 5G teknolojisi. Geçtiğimiz hafta yaşanan olay bunu teyit eder nitelikte. Almanya 19 Mart’ta yani bugün 5G lisans ihalesinin planlandığı gibi yapılacağını duyurdu. Bunun üzerine ABD’nin Berlin Büyükelçisi Richard Grenell, Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanı Peter Altmaier’e bir mektup yazarak Çinli Huawei şirketi ile yapılacak bir iş birliği hâlinde Washington ve Berlin arasında istihbarat paylaşımını sona erdirmekle tehdit etti. Müttefikler arasında yaşanan Huawei krizi sadece Almanya’yı değil Avrupa’nın tamamını yakından ilgilendiriyor. Trump, İngiltere ve Fransa gibi ülkeleri de tercihe zorlarken Çin tehdidinden çekinen Japonya ve Avustralya gibi ülkeler çoktan ABD’nin yanında yer aldıklarını açıkladı.

KAVGANIN TEMELİNDE YATAN!
Bilgi iletişim teknolojileri alanında yaşanan bu soğuk savaş aslında Türkiye’yi de çok yakından ilgilendiriyor. Çünkü kavganın temelinde 5G’ye kimin hükmedeceği, veri güvenliği, Çin Devleti’nin istihbarat kanunları yatıyor. Çin’in 2014 yılında çıkardığı Karşılıklı Casusluk Kanunu ve 2017 yılında çıkardığı Ulusal İstihbarat Yasası temel problem olarak duruyor. Her iki kanunda da özetle “Şirketler ve bireyler Çin hükûmetinin istihbarat amaçlı bilgi talebini yerine getirmek zorundadır” deniyor. Huawei’nin Avrupa ve ABD’yi 5G ağlarıyla örmesine karşı çıkanların en büyük gerekçelerinden bir de bu yasalar. Çin’in rekabet avantajıyla hızla dünyaya yayılın Huawei’nin bilgisine sahip olması haklı olarak birçok devleti korkutuyor. Buna karşılık Huawei’nin sahibi verileri Çin hükûmetine vermeyeceğini taahhüt etti. Ren Zhengfei “Müşterilerimizin bilgisini vermektense Huawei’yi kapatırım” dese de uzmanlar Huawei’nin seçim şansı olmadığını söylüyor. Hatta Zhengfei’nin asker kökenli bir iş adamı olduğu düşünüldüğünde sözlerinin ikna çabasından başka bir şey olmadığı görülüyor. Buna karşılık Çin ve Huawei karşıtları daha güvenilir olarak gördükleri Nokia, Ericsson ve Samsung ile çalışmaktan yana.

TELEFON VERİLERİMİZ BİLE ÇİN’İN ELİNDE
Türkiye kısmına gelirsek. Türkiye’nin 5G’ye en erken 2021 yılında geçmesi bekleniyor. Çin “Bir Kuşak Bir Yol” projesine benzer bir projeyi 5G alanında gerçekleştirmek istiyor. Türkiye bu anlamda kilit ülkelerden biri. Zaten Huawei de ciddi anlamda Türkiye’ye yatırım yapıyor. Ümraniye’de Çinli ve Türk mühendislerin çalıştığı bir AR-GE merkezi bulunuyor. Pazarlama faaliyetlerine büyük paralar harcıyor. Bunun sonucunda telefon satışlarında Huawei, Apple’ı geçerek Samsung’un ardından Türkiye’de en çok satan ikinci marka hâline geldi. Huawei ile ilgili Türk basınında çıkan haberler ise yeni model telefonlardan ileri gitmiyor. Ancak diğer taraftan bakıldığında şu an Türk kullanıcıların telefon verleri bile Çin’in elinde olabilir.

MİLLÎ GÜVENLİK MESELESİ
Türkiye yerli baz istasyonu Ulak ile belirli bir aşamaya geldi. Ancak 5G konusunda kendi teknolojisine sahip değil. Oluşan boşluğu Huawei dolduruyor. Şu an Turkcell, Türk Telekom ve Vodafone Huawei’nin altyapısını kullanarak 5G testleri gerçekleştiriyor. Bu da konuyu millî güvenlik meselesi hâline getiriyor. Millî güvenlik demişken konunun daha iyi anlaşılması için yerli silahlar buna en güzel örnek. TSK’nın 2001 yılında kullandığı silahların yüzde 15’i yerliydi. Türkiye uçaklarda kullanılan yazılımları bile yapamıyordu. Dolayısıyla satın aldığı uçakları terör operasyonlarında kullanamıyordu. Gelinen noktada yerlilik oranı yüzde 65’e yükseldi. Türkiye bugün kendi geliştirdiği yazılım ve silahlarla ABD ve Batı ülkelerine artık bağımlı değil. 5G ve 6G önümüzdeki 10-15 yıla damgasını vuracak. 5G ile makineler birbiriyle konuşacak, Endüstri 4.0 ile fabrikalar tamamen otomasyona geçecek. Sürücüsüz otomobiller, robotlar 5G üzerinden haberleşecek. Kısacası bütün iktisadi faaliyet bu yeni teknoloji üzerinden yürütülecek. Türkiye bugün yerli silahlarla tam bağımsızlık vurgusu yapsa da gelecekte bu teknolojilere sahip olmayanlar var olma mücadelesi verecek. Fabrikanın şalteri, sürücüsüz otomobilin anahtarı bu teknolojileri yönetenlerin elinde olacak. Son söz olarak Türkiye yeni dünya düzeninde yerini ayırtmak istiyorsa “Dijital Çin Seddi”ni şimdiden kurması gerekiyor. Yoksa bugün kapitalist ABD’den çektiğimizi yarın komünist Çin’den çekeceğiz.

AB'NİN KALBİNE GİRMEYE ÇALIŞIYOR
5G kavgasında Avrupa ülkelerini kaybetmek istemeyen Huawei siber güvenlik için iki milyar dolarlık yatırım yapacağını açıklamıştı. Huawei bununla da yetinmeyerek geçtiğimiz hafta AB’nin kalbi Brüksel’de Siber Güvenlik Şeffaflık Merkezini açtı. Regülatörlerin, telekomünikasyon operatörlerinin, işletmelerin ve 200’den fazla temsilcinin katılımı ile gerçekleştirilen açılış töreninde Avrupa Birliği, GSMA ve Dünya Ekonomik Forumu’ndan temsilciler yer aldı.