İşsizliği kodladılar

Yapay zekâ devrimi teknoloji devlerini dönüştürüyor, ama bedeli çalışanlara çıkıyor. Block, Amazon, Meta ve Google binlerce çalışanını kapıya koyarken, yatırımcılar bu “acı ihtilali” fırsata çevirdi.

ÖMER TEMÜR- Dünyanın geçmişi kanlı devrimlerle doludur. Her devrim acı ve göz yaşını da beraberinde getirmiştir. Bunlardan biri de ‘Fransız İhtilali’dir.

Devrimin önemli isimlerinden biri olan Dalton, yaşadığı fikir ayrılıkları sebebiyle daha önce omuz omuza mücadele içinde yer aldığı arkadaşları tarafından yargılanır ve giyotinle idam edilir. Danton’u idama götüren arkadaşları ise yıllar sonra aynı akıbete uğrar.

Danton’un bu acı hikayesini konu edinen Alman yazar George Büchner, ‘Danton’un Ölümü’ adlı kitabında Danton’a şu sözleri söyletir: “İhtilal Satürn gibidir, kendi evlatlarını yer.” “Devrim kendi çocuklarını yer” sözünün aslı buradan gelir.

Yüzyıllar sonra benzer bir süreçten geçiyoruz. Bugün yapay zekâ ile âdeta dijital bir devrim yaşanıyor. Dijital neferleri ise yazılımcılar, stratuplar... Ancak ihtilal kendi evlatlarını yemeye başladı. Varlıklarını yazılımcılara borçlu olan teknoloji devleri yazılımcılarını artık kapıya koymaya başladı.

Jack Dorsey’nin kurucusu olduğu finansal teknoloji şirketi Block, yapay zekâ odaklı dönüşüm sürecinde tarihinin en sert küçülme adımını attı.

Şirket, küresel çalışan sayısını 10 binin üzerinden 6 binin altına düşürecek şekilde 4 binden fazla kişiyi işten çıkarma kararı aldı. İlginç şekilde karar sonrası yatırımcıların tepkisi pozitif oldu. Şirket hisseleri, açıklamanın ardından yüzde 24’e varan artış gösterdi.

Dorsey, X üzerinden yaptığı açıklamada, alınan kararın temelinde yapay zekânın iş yapış biçimlerini kökten dönüştürmesi olduğunu vurguladı. Dorsey’e göre yapay zekâ, şirket kurmanın ve yönetmenin ne anlama geldiğini temelden değiştiriyor.

Ünlü girişimci, önümüzdeki bir yıl içinde çoğu şirketin benzer bir sonuca vararak yapısal değişikliklere gideceğini savundu.

Dorsey “Bu farkındalığa erken ulaştığımızı düşünmüyorum. Bence çoğu şirket geç kalıyor. Önümüzdeki yıl çoğu şirketin aynı sonuca varacağını ve benzer yapısal değişiklikler yapacağını düşünüyorum” diyerek bunun yeni bir trend olacağını savundu.

Meta’nın kurcusu Mark Zuckerberg de, yapay zekâ sayesinde geçmişte büyük ekipler gerektiren projelerin artık tek bir yetenekli çalışan tarafından tamamlanabildiğini söylemişti. Son dönemde Amazon da 16 bin kişiyi işten çıkarmış, birkaç ay önce ise 14 bin pozisyonu daha kapatmıştı. Benzer şekilde Meta, Microsoft ve Google da yapay zekâ yatırımlarını artırırken personel azaltımına giden şirketler arasında yer aldı. Güncel verilere göre teknoloji sektöründe sadece bu yıl 30.000’den fazla kişi işten çıkarıldı. Kısacası ihtilal evlatlarını yiyor.