CEO'lara günde yarım saat internet! İran'da internet kesintisinin günlük maliyeti dudak uçuklattı

İran, günlük 36 milyon dolara (1.5 milyar TL)ulaşan ekonomik kayıplar nedeniyle, 8 Ocak'ta başlayan ülke çapındaki internet kısıtlamalarını geçici ve eyalet bazlı bir şekilde hafifletme adımı attı. Ancak, uzmanlar bağlantının sürekli olmadığını belirtilirken, şirket CEO'larına ise günde sadece yarım saat internet tanınıyor.

Kaydet

İran'da hükümet karşıtı protestoların ardından 8 Ocak'ta devreye alınan ve rejimin şimdiye kadarki en sert karartması olarak nitelenen internet kısıtlamalarında, artan ekonomik maliyetler nedeniyle geri adım atıldı. Uzmanlar, bağlantının tamamen serbest bırakılmadığını, ancak günlük 36 milyon dolara ulaştığı tahmin edilen ekonomik kaybın baskısıyla esnekliğe gidildiğini söyledi.

CEOlara günde yarım saat internet! İranda internet kesintisinin günlük maliyeti dudak uçuklattı

Amerikan şirketi Kentik’in internet analizi direktörü Doug Madory, “İran’da internet bağlantısı hala düzensiz. Neredeyse deneme yanılma yoluyla bir içerik engelleme sistemi geliştiriyor gibiler" açıklamasını yaptı.

Bununla birlikte, Cloudflare ve Kentik verilerine göre, internet trafiğinin kısmen düzelmesi geçen Salı sabahı başladı ve bir ara kısıtlama öncesi seviyelerin yaklaşık yüzde 60’ına ulaştı. Ancak Madory, trafik grafiğinin pürüzsüz bir eğri izlemediğini, keskin zirvelere sahip olduğunu, bunun da yetkililerin bağlantıları kısıtlamaya devam ettiğine işaret ettiğini ifade etti.

HANGİ SİTELERE ERİŞEBİLİYOR?

İran internet trafiğini izleyen Filterwatch örgütünün raporu, Google, Bing ve ChatGPT gibi bazı hizmetlerin eyalet bazında, bazı kullanıcılara açıldığını gösterdi. Ancak bu hizmetlerin çoğunun istikrarsız olduğu ve sosyal medya ile mesajlaşma platformlarının büyük bir kısmının kullanılamaz durumda kaldığı belirtildi. Öte yandan, daha önce erişilemeyen bazı Telegram kanallarının yeniden çevrimiçi olduğu gözlemlendi.

Diğer taraftan, internet karartması, bir yandan ülkenin yakın tarihinin en kanlı haftalarından birinde aşırı şiddet olaylarının gizlenmesine neden oldu. Ülkeden toplu mezarlar ve kamyonlar dolusu ceset haberleri ancak ara sıra ve günlerce gecikmeyle aktivistler ve gazeteciler aracılığıyla sızabildi.

Ekonominin bütün sektörlerini çalışamaz hale getiren bu karartma, İran makamlarına çok ağır bir ekonomik fatura çıkardı.

Bir hükümet yetkilisinin son tahmini, intenet kesintisinin günlük maliyetinin 36 milyon dolara (1.5 milyar TL) ulaştığını gösterdi. Tahminler, Mısır’daki 2011 Tahrir protestoları sırasındaki internet kesintisinin OECD tarafından hesaplanan 90 milyon dolarlık maliyetiyle benzerlik taşıyor.

CEO'LAR BİLE İNTERNET KAFEYE DÜŞTÜ

Yaşanan krizin boyutunu en çarpıcı şekilde ortaya koyan olaylardan biri de, Tahran Ticaret Odası’nın yemek salonunda internete erişmek için toplanan İranlı CEO’lar oldu. Hükümetin tüm aktivitelerini izlediği bu ortamda, talep o kadar yüksekti ki her iş insanının erişimi yarım saatle sınırlandırıldı. Bir iş insanı, ortamı "1980’lerden kalma bir internet kafe ya da üniversite kampüsü gibi" olarak tanımladı.

Yetkililer iki hafta önce internet kısıtlamasının en az 20 Mart’taki Nevruz'a kadar süreceğini belirtmiş olsa da, Madory, rejimin karartmayı bitirme niyetinde olmadığını, yalnızca maliyetleri düşürmek için ayarlama yaptığını vurguladı:

"Kesinlikle 8 Ocak öncesi seviyelere dönülmedi. Her gün, hatta gün içinde bile tutarlı değil. Görünüşe göre bunu anlık olarak geliştiriyorlar."

ÖNERİLEN HABERLER