Davutoğlu: BM Suriye için işlevsiz kaldı

Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, İtalya'daki temaslarının ardından düzenlediği basın toplantısında Suriye krizinin çözümüne yönelik uluslararası toplumun kararlı bir tutum sergileyemediğini belirterek, ''BM Güvenlik Konseyi hiçbir karar alamamıştır'' dedi.

İtalya'nın başkenti Roma'da düzenlenen Suriye Halkının Dostları çekirdek grubu toplantısına katılan Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu, temaslarının ardından Türkiye'nin Roma büyükelçiliğinde Türk basınına değerlendirmelerde bulundu. İki önemli toplantı için Roma'yı ziyaret ettiklerini söyleyen Bakan Davutoğlu, ''Birincisi Transatlantik yemeği formatında. Yani NATO ve AB üyesi ülkelerin bütün bakanlarının katıldığı bir yemekte kapsamlı bir stratejik değerlendirme imkanı bulduk. Sayın John Kerry'nin göreve geldikten sonra yurtdışına yaptığı ilk ziyarette bu Transatlantik yemeğinin organize edilmesinin ana gerekçesi uluslararası alanda ortaya çıkan değişimleri istişare etme ihtiyacından kaynaklanıyor. Dün akşamki yemek de özellikle Ortadoğu'da Balkanlarda, Kafkaslardaki son değişiklikler Soğuk savaş sonrası Atlantik ittifak sistemini ilgilendiren hususlardaki ana meydan okumalar, Afganistan'dan çekilme takvimi ve bu çerçevede NATO içerisinde yürütülen işbirliği. Bosna'da, Kosova'da özellikle Kosova'da Belgrat ve Priştine arasındaki önemli diyalog süreci bağlamındaki konular dışında tabi önemli bir gündem maddesi de Kuzey Afrika'daki değişim, Mısır'daki seçimler ve diğer ülkelerdeki gelişmeler. Ama odak noktası Suriye'nin oluşturduğu değişim üzerinde durduk. Suriye konusunda bakanlar kapsamlı değerlendirmeler yaptı. Biz de kanaatlerimizi paylaştık'' dedi.

Toplantı kapsamındaki ikili görüşmelerini değerlendiren Bakan Davutoğlu, ''Bu toplantının hemen öncesinde NATO Genel Sekreteri'yle ikili görüşme yaptım. Ayrıca toplantı haricinde de birçok bakan arkadaşımla görüşme imkanı buldum. Toplantı sonrasında gece Suriye Ulusal Koalisyonu Başkanı sayın Muaz el Hatib'le bir değerlendirme görüşmesi yaptık. Çünkü sayın el Hatib bildiğiniz gibi bu toplantıya katılma konusunda ciddi tereddüt beyan etmişti. Bizim de ve diğer ülkelerin de gayretleri ve ikna çabalarıyla bu toplantıya katılması mümkün kılınmıştı. Muaz el Hatib'le Suriye Ulusal Koalisyonu muhalefetindeki son gelişmeleri değerlendirdik ve bugün yapılacak toplantı ile ilgili istişare etme imkanı bulduk'' dedi.

Suriye'nin Dostları Grubu çekirdek ülkeler toplantısının ABD Dışişleri Bakanı Kerry'nin katıldığı ilk toplantı olması açısından önem taşıdığını söyleyen Davutoğlu, ''Sayın Kerry, Lavrov'la yaptığı son görüşmeyle ilgili bilgi aktardı. Bizler de alandaki gelişmeyi Türkiye'nin perspektifiyle gündeme getirdik. Özellikle üzerinde durduğumuz ana konu kış şartlarının da getirdiği ek kötüleştirici unsurlarla birlikte Suriye'deki insanlık trajedisinin dayanılmaz boyutlara ulaştığı ve maalesef Marakeş toplantısında verilen taahhütlerin yerine getirilmemiş olması nedeniyle Suriye muhalefetinde ve halkında çok ciddi bir hayal kırıklığı olduğu hususunu gündeme getirdik ve bu çerçevede özellikle insani koridorlara ulaşım imkanı sağlayacak ciddi bir uluslararası inisiyatif geliştirmesi konusunu da gündemde tuttuk. Ayrıca Suriye muhalefetine destek konusu ve Suriye halkına yönelik Scud füzeleri üzerinden işlenen savaş suçlarına dönük olarak da aktif tutum sergilenmesi konusunda mutabık alındığını söyleyebilirim. Toplantının genel havası itibariyle bütün ülkeler bu insani trajediye son verme noktasında ve gelişmeleri anlamak, tasvir etmek noktasında ortak bir perspektife sahipler. Bölgesel ülkeler olarak bizler onun bölge dengeleri üzerine yol açabileceği sonuçları da gündeme getirdik ve bölgede bu krizin yayılmasının doğurabileceği büyük stratejik riskleri de gündeme taşıdık. Bu konuda da genel bir anlayış birliği var. Bunun ortaya çıkmaması için sürekli gündeme getirilen aşırı akımların etkili olmaması, kimyasal silahlarda denetim sorunu ve esas olarak Suriye'nin nasıl yapılandırılacağı konularının herkesi tatmin eder bir çözüme kavuşturulması için her şeyden önce bu krize dönük olarak kararlı bir tutum sergilemek gerekiyor. Şu ana kadar uluslararası toplum bu tutumu sergileyememiştir. BM Güvenlik Konseyi hiçbir karar alamamıştır. Bu belirsizlik ortamında ilişkiler daha da artıyor. Dolayısıyla bu istişareler sonucunda ortaya çıkan nihai metne de baktığınızda sürecin bir an önce işlemesi ve krizin aşılabilmesi için aktif tutum sergilenmesi konusunda mutabık kalındı. Bunun içine Suriye muhalefetinin desteklenmesi, Suriye halkının kendini savunma kapasitesinin artırılması konuları da dahil olmak üzere önemli bazı temel hususlarda ana bir çerçeve belirlendi. Ve bu bir açıklamayla da sizlerle paylaşıldı. Önümüzdeki hafta 6 Mart'ta Arap Ligi toplantısı var. Arap Ligi'nde de bugün yapılan istişareler ve diğer gelişmeler bağlamında önemli bazı adımlar atılmasını bekliyoruz. Daha sonra gerektiğinde bu heyetin çok daha sık aralıklarla düzenli olarak toplanması konusunda bir umutlu vaka daha sağlandı. Önümüzdeki haftalarda özellikle alanda daha etkin bir şekilde krizin aşılabilmesi yönünde bundan sonra da çabaların sürdürülmesi hususunda da mutabık kalındı. Temel çerçeve vermek gerekirse yeni bir Marakeş toplantısı sonrasında istişare imkanı olması bağlamında hem sayın Kerry'nin görev almasından sonra bütün dışişleri bakanı muhataplarıyla konuları detaylı bir şekilde istişare etmesi bağlamında ama en önemlisi de Suriye'deki bu büyük insanlık kaidesine bir an önce çözüm bulunması konusunda uluslararası tutum oluşması anlamında faydalı bir toplantı oldu'' diye konuştu.