Macron’un koltuğu sallanıyor

Sarı Yeleklilerin başlattığı gösteriler, Fransız hükûmetini sarsıyor. Cumhurbaşkanı Macron bütün parti liderlerine “Eylemlerin durması için çağrıda bulunun” derken üç sol parti hükûmete karşı güvensizlik oylaması yapılmasını istedi.

Fransa’da akaryakıt zamlarına ve ekonomik şartların kötüleşmesine tepki olarak 17 Kasım’da başlayan Sarı Yeleklilerin eylemleri, ülkede son yılların en şiddetli protestosuna dönüştü. Üç kişinin öldüğü, 222’si güvenlik görevlisi, 1.043 kişinin yaralandığı ve 1.424 kişi gözaltına alındığı olaylarda Fransız hükûmeti “Sarı Yeleklilerin” protesto ettiği akaryakıt zamlarının altı aylığına askıya alındığını duyurdu. Fransa Başbakanı Edouard Philippe akaryakıtın yanı sıra elektrik ve gaz zamlarını da altı aylığına askıya alındığını duyurdu. Sarı Yelekliler “Gösteriler devam edecek” açıklaması üzerine hükümetten ikinci geri adım geldi ve protestocuların talepleri arasında bulunan “Varlık Vergisi gözden geçirilecek” denildi. Eylemcilerin, hükümetin peş peşe attığı geri adımları tatmin edici bulmadıklarını bildirmesi üzerine akaryakıt zamlarının 2019 yılı için iptal edildi. Bunlara rağmen Sarı Yelekliler, eylemlerinden vazgeçmeyeceklerini ve yarın büyük gösterilerin yapacaklarını duyurdu.

ÇİFTÇİLER DE MEYDANA İNİYOR
Sarı Yeleklilere öğrencilerden ve sağlık çalışanlarından da destek gelmesinin ardından çiftçiler de meydanlara ineceklerini açıkladı. Gelecek hafta boyunca protesto gösterisi yapacaklarını duyuran çiftçiler, tarım sektöründeki problemlere dikkat çekeceklerini bildirdi. “Çitçiler, Sarı Yeleklilerle dayanışma içinde olmadan polisle çatışacak” açıklamasının ardından başkent Paris’in Champs-Elysees Caddesi’ndeki esnafın kepenk kapatacağı öğrenildi.

KAMYONCULAR KONTAK KAPATACAK
Bu arada kamyoncuları temsil eden iki sendika CGT ile FO da ortak açıklama yayımlayarak pazar gecesinden itibaren kontak kapatıp greve gideceklerini duyurdu. İki sendika “Sarı Yelekliler gibi reel ücretleri korumaya çalışacağız” dedi.

POLİS SENDİKASI GREVDE
Öte yandan ülkenin en köklü polis sendikalarından Vigi, akaryakıt zamları ve ekonomik şartların iyileştirilmesi için gösteriler düzenleyen Sarı Yeleklileri desteklemek için yarından itibaren grev yapacaklarını açıkladı. Sendika açıklamasında “Sarı Yeleklilerin istekleri hepimizi ilgilendiriyor. Yasal olarak onlarla dayanışma içinde olmanın zamanıdır” ifadelerine yer verildi. Greve, İçişleri Bakanlığında çalışan idari, teknik ve adli tıp memurları ve işçilerin katılacağı belirtildi.

ÜÇ SOL PARTİ HAREKETE GEÇTİ
Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Sarı Yeleklerin eylemlerini durdurması için bütün parti liderlerinden çağrı yaparken Parlamento’daki üç sol partiden ilginç bir hamle geldi. Fransız basınının son dakika gelişmesi olarak duyurduğu haberde “La France Insoumise, Fransız Komünist Parti ve Sosyalist Partisi, Macron hakkında güvensizlik oylaması yapılmasına karar verdiler” denildi.

GERİ ADIM ATAN KAYBEDİYOR
Geçtiğimiz yıllarda çeşitli ülkelerde yapılan gösterilerin ardından eylemciler karşısında geri adım atan liderlerin kaybettiği görülüyor. İşte bunlardan bazıları:
Portekiz: 2012 yılında ekonomik kriz ile mücadele eden hükûmet, yeni açıkladığı tasarruf tedbirlerine halktan gelen büyük tepkiler üzerine geri adım attı. Eski başbakan Jose Socrates 2014 yılında yolsuzluktan tutuklanarak cezaevine gönderildi.
Mısır: 2012 yılında Mısır Cumhurbaşkanı Muhammed Mursi, ülkede büyük protestolara yol açan başkanlık kararnamesini iptal etti. 2013 yılında Genelkurmay Başkanı Abdulfettah Sisi tarafından darbe yapıldı, ülkenin ilk seçilmiş cumhurbaşkanı Mursi ise tutuklanarak cezaevine konuldu.
Brezilya: 2013’te ulaşım ücretlerine yapılan zam sebebiyle ülke çapında devam eden eylemler karşısında eyalet yöneticileri geri adım attı. Brezilya Senatosu yolsuzluk skandalıyla suçlanan Dilma Rousseff’in devlet başkanlığını düşürdü.
Ukrayna: 2013 yılının sonlarına doğru başlayan gösteriler ardından Ukrayna Devlet Başkanı Viktor Yanukoviç, 2014 Şubat ayında göstericilerin taleplerini kabul etti. Ancak gösteriler sona ermedi ve Yanukoviç kaçmak zorunda kaldı.
Tayland: 2013 yılında Tayland’da iktidar partisinin Meclis’te geçirdiği mahkumlara genel af kanunu tasarısı halkı sokağa döktü. Tepkilerin büyümesi üzerine hükûmet tartışmalı yasayı geri çekti. 2014 yılında darbe yapılan ve koltuğunu kaybeden Başbakan Yinglak Şinavatra 5 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Ancak Şinavatra karar açıklanmadan önce ülkeyi terk etti.