Arıtma tesisi olmayan belediye kalmayacak

Atık su arıtma tesisi sayısı 1.176’ya çıktı. Hizmet verilen nüfusun oranı yüzde 89’a ulaştı. 2023’te hizmet almayan kalmayacak.

CEVDET FIRAT AYDOĞMUŞ

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından verilen maddi ve teknik destekler sonucunda son yıllarda atık su arıtma tesisi ile hizmet verilen belediye ve nüfus sayısında büyük artış yaşandı. 2002'de 145 atık su arıtma tesisi ile belediye nüfusunun yüzde 35’ine hizmet verilirken, 2021 yılı sonu itibarıyla tesis sayısı 1.176’ya, belediye nüfusu oranı ise yüzde 89’a çıktı. 2023 yılında bu oranın yüzde 100’e ulaşması hedefleniyor. Bakanlık, atık su arıtma tesisi yatırımları için yerel yönetimlere çevre katkı paylarından destek sağlıyor. Bu doğrultuda 2002-2022 yılları arasında 1.118 projeye yaklaşık 250 milyon liralık destek sağlandı. Ayrıca 2011 yılından beri Bakanlık, enerji giderlerinin yüzde 50’sini geri ödüyor. Bu çerçevede de 2021 yılında 186,8 milyon lira olmak üzere 2011-2021 yıllarında toplam 793 milyon lira ödeme yapıldı. Atık suların alternatif bir su kaynağı olarak değerlendirilmesi ve geri kazanılması için de çalışmalar sürerken, arıtılan atık suların yeniden kullanım oranı 2021 yılı sonu itibarıyla yüzde 3,55’e yükseldi. 2023 yılında bu oranın ise yüzde 5’e ulaşacağı öngörülüyor.

Arıtma çamurlar da ekonomiye kazandırılıyor. 2021 yılında Türkiye'de oluşan 2 milyon 340 bin ton arıtma çamurunun kuru madde bazında yaklaşık 913 bin tonu düzenli depolama tesislerinde depolandı, 70 bin tonu biyometanizasyon tesislerine gönderildi, 70 bin tonu termal tesislerde işlendi. Bunun yanı sıra, 585 bin tonu ek yakıt, 234 bin tonu yapı malzemesi, 47 bin tonu alternatif ham madde ve 70 bin tonu da toprak iyileştirici olarak kullanıldı. 351 ton arıtma çamuru ise diğer yöntemler ile bertaraf edildi. 2021 yılında oluşan arıtma çamurlarının yüzde 46’sının döngüsel ekonomi kapsamında geri kazanımı sağlanırken, yüzde 54’ü bertaraf edildi.